«Ο θησαυρός είναι η συγκίνηση»

«Δεν ψάχνουμε για θησαυρούς και δεν υπάρχουν- τα πλοία που έχουν βουλιάξει στην ελληνική θάλασσα τον 20ό αιώνα είναι κυρίως φορτηγά πλοία», λέει στα «ΝΕΑ» η δύτρια Λένα Τσοπουροπούλου. Πριν από 5 χρόνια ξεκίνησε τις βουτιές στα βαθιά μαζί με τον σύζυγό της Νίκο Βασιλάτο.

Η αγάπη της όμως για το υγρό στοιχείο άρχισε από την ηλικία των 12 με τη συγχρονισμένη κολύμβηση. «Η συνέχεια ήρθε τελείως φυσικά», εξηγεί. «Πριν από δέκα χρόνια ξεκίνησα την εκπαίδευση στις καταδύσεις. Όταν γνώρισα όμως τον Νίκο άρχισα και τις ναυαγιοκαταδύσεις. Ήταν κάτι που το αγαπούσαμε και οι δύο». Όπως λέει, ήταν πολύ δύσκολο να ξεφύγει από το νερό: «Ο πατέρας μου είναι μηχανικός στα καράβια και ο άντρας μου ασχολείται με τη ναυτιλία. Από εκεί προκύπτει και η αγάπη για τη ναυτική ιστορία».

Τα πλοία που βούλιαξαν στα ελληνικά νερά τον 20ό αιώνα είναι κυρίως το πεδίο δράσης τους. Όπως λέει η κ. Τσοπουροπούλου, «δεν μπορούμε να βουτήξουμε όπου θέλουμε. Ό,τι έχει ναυαγήσει πριν από 50 χρόνια και πίσω αποτελεί πολιτιστικό αγαθό. Για να βουτήξεις απαιτείται άδεια από την Εφορεία Εναλίων Αρχαιοτήτων».

ΓΙΑ ΧΟΜΠΙ

«Το μόνο μας κέρδος από αυτές τις καταδύσεις είναι η συγκίνηση», εξηγεί η δύτρια Λ. Τσοπουροπούλου

Στον Κάβο Ντόρο
Η πιο πρόσφατη ανακάλυψη του νεαρού ζευγαριού ήταν στα νερά του Κάβο Ντόρο, στην Εύβοια. Εκεί βρήκαν το γαλλικό πλοίο Ρarana. «Βουτήξαμε εκεί επειδή είχαμε πληροφορία ότι υπάρχει ένα ναυάγιο, δεν γνωρίζαμε ότι ήταν το Ρarana, που χτυπήθηκε από γερμανικό υποβρύχιο κατά τη διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου», λέει στα «ΝΕΑ» ο Νίκος Βασιλάτος. Το Ρarana ήταν ένα εμπορικό πλοίο, που όμως χρησιμοποιήθηκε για πολεμικούς σκοπούς- βυθίστηκε από γερμανικό υποβρύχιο στις 24 Αυγούστου του 1917, ενώ κατευθυνόταν προς τη Θεσσαλονίκη. «Από τα χαρακτηριστικά καταλάβαμε ότι είναι παλιό πλοίο- η επόμενη κίνησή μας ήταν να πάμε στην Εφορεία Εναλίων Αρχαιοτήτων για να πάρουμε άδεια για να βουτήξουμε».

Το μοναδικό κέρδος από τις ανακαλύψεις τους, όπως τονίζουν, είναι η συγκίνηση που νιώθουν όταν βρίσκονται μπροστά σε ένα ναυάγιο. «Με τις καταδύσεις αυτές βοηθάμε την ιστορική έρευνα», τονίζει η Λένα Τσοπουροπούλου και συνεχίζει. «Είναι κάτι που το κάνουμε αφιλοκερδώς αλλά για εμάς η συγκίνηση που μας προκαλεί η ανακάλυψη ενός ναυαγίου είναι τεράστια. Συνεργαζόμαστε με την Εφορεία Εναλίων Αρχαιοτήτων η οποία με τα δικά μας στοιχεία εμπλουτίζουν τα αρχείο τους».

Ο πυρήνας της ομάδας είναι η Λένα Τσοπουροπούλου και ο Νίκος Βασιλάτος.

Αυτοί άλλωστε έχουν την τεχνική κατάρτιση για καταδύσεις σε μεγάλα βάθη. «Είμαστε οκτώ άτομα που συνεργαζόμαστε αλλά δεν βρισκόμαστε όλοι σε μια κατάδυση» λέει η κ. Τσοπουροπούλου. «Ο Νίκος όταν βουτάει προσπαθεί να παρατηρήσει και να εξακριβώσει κάποια στοιχεία που θα μας βοηθήσουν στην ταυτοποίηση. Κάθε ναυάγιο όμως έχει της ιδιαιτερότητές του και η διαδικασία της εξερεύνησης δεν είναι ποτέ η ίδια. Π.χ. οι πληροφορίες που είχαμε πάρει για το Ρarana ήταν ότι το είχε χτυπήσει ένα γερμανικό υποβρύχιο. Εμείς έπρεπε να βρούμε τα στοιχεία εκείνα που να αποδεικνύουν αυτήν την εκδοχή», συμπληρώνει. Τα ναυάγια που έχουν ανακαλύψει η Λένα Τσοπουροπούλου και ο Νίκος Βασιλάτος είναι τα πλοία Ρarana, Retriever, Άρτεμις Πίττα, Σίφνος, Μαρία Σταθάτου. Η επόμενη κατάδυση σύμφωνα με τον σχεδιασμό τους είναι στα νερά του Σαρωνικού. Όπως μας λέει η κ. Τσοπουροπούλου, «βουτήξαμε στα 95 μέτρα, το μεγαλύτερο βάθος που έχουμε πάει. Πρόκειται πάλι για πλοίο του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου, όμως δεν μπορούμε να δώσουμε περισσότερες πληροφορίες. Δεν έχουμε ακόμη ξεκινήσει την έρευνα αφού ακόμη δεν έχουμε τελειώσει με το Ρarana. Θα χρειαστούν και άλλες καταδύσεις αφού είναι μεγάλο πλοίο και δεν μπορεί να καλυφθεί με δέκα βουτιές».

Κοινό όραμα για την κ. Τσοπουροπούλου και τον σύζυγό της, είναι μια κατάδυση στην Τζια για να δουν τον «Βρετανικό», το αδελφό πλοίο του Τιτανικού. «Μα δεν θα θέλατε να ανακαλύψετε κάτι καινούργιο;», αναρωτιόμαστε. Η απάντησή τους ήρθε εν χορώ: «Και η κορυφή του Έβερεστ έχει κατακτηθεί. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχει επιθυμία να πας».