Ιρλανδική κόντρα για την Ευρώπη

Ένα μικρό έθνος 70.282 τετραγωνικών χιλιομέτρων και 4,2 εκατομμυρίων κατοίκων αποφασίζει σήμερα για την τύχη ολόκληρης της Ευρώπης. Οι Ιρλανδοί καλούνται να κρίνουν με δημοψήφισμα την ευρωπαϊκή Μεταρρυθμιστική Συνθήκη. Το ενδεχόμενο επικράτησης του «όχι» είναι ανοιχτό. Και εν τούτοις, Ιρλανδία και Ευρώπη έχουν θεωρητικά όλα όσα χρειάζεται ένα ζευγάρι για να ταιριάξει.

Δεκαεπτά χώρες-μέλη της Ε.Ε. έχουν ήδη επικυρώσει τη Μεταρρυθμιστική Συνθήκη ή Συνθήκη της Λισαβώνας- η Ελλάδα επρόκειτο να την επικυρώσει αργά το βράδυ. Όλες όμως το έκαναν διά της κοινοβουλευτικής οδού: η Ιρλανδία είναι η μόνη που τη θέτει σε δημοψήφισμα, το επιβάλλει το Σύνταγμά της. Τα περισσότερα κοινοβουλευτικά κόμματα, οι επιχειρήσεις, τα συνδικάτα είναι υπέρ τού «ναι». Εννέα στους δέκα οικονομολόγους συμφωνούν πως η υπερψήφιση της Συνθήκης αποτελεί την καλύτερη εγγύηση

ΟΙ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΙ

9 στους 10 συμφωνούν πως το «ναι» αποτελεί την καλύτερη εγγύηση για το οικονομικό μέλλον της χώρας

για το οικονομικό μέλλον της χώρας και τη διατήρηση της εμπιστοσύνης των επενδυτών. Ο Τύπος συμφωνεί με τις προειδοποιήσεις των υπουργών ότι η ιρλανδική οικονομία αλλά και η διπλωματική ισχύς της χώρας θα πληγούν σε περίπτωση επικράτησης του «όχι». Υπενθυμίζουν πως η «κέλτικη τίγρης» χρωστάει σε μεγάλο βαθμό στην ένταξή της στην Ε.Ε., το 1973, τη μετάβασή της από τη μιζέρια στην αφθονία. Από φτωχότερο, άλλοτε, κράτος-μέλος της Ευρώπης, η Ιρλανδία είναι σήμερα το δεύτερο πλουσιότερο. Οι υποστηρικτές τού «ναι» υπενθυμίζουν επίσης ότι η Συνθήκη της Λισαβώνας εγγυάται τη διατήρηση της διπλωματικο-στρατιωτικής ουδετερότητας της Ιρλανδίας, ότι το δικαίωμα αυτοεξαίρεσής της σε θέματα εσωτερικών και δικαστικής συνεργασίας διατηρείται.

Οι πολέμιοί της
Παρ΄ όλα αυτά, η Συνθήκη που αντικατέστησε το Ευρωσύνταγμα μετά το γαλλο-ολλανδικό «όχι» με σκοπό να προσαρμόσει τον τρόπο λειτουργίας και λήψης αποφάσεων στις ανάγκες μιας διευρυμένης Ε.Ε. κινδυνεύει να έχει σήμερα την τύχη του Ευρωσυντάγματος. Γιατί; Οι πολέμιοί της, όπως το εθνικιστικό κόμμα Σιν Φέιν, επιμένουν πως θα κινδυνεύσουν τα δημοκρατικά δικαιώματα και κεκτημένα της Ιρλανδίας. Πολλοί ψηφοφόροι δηλώνουν πως θα καταψηφίσουν τη Συνθήκη επειδή «απλώς δεν έχουν ιδέα τι σημαίνει». Οι αναλυτές, από την πλευρά τους, δίνουν δύο εξηγήσεις: αφενός, λένε, οι Ιρλανδοί δεν βλέπουν πλέον στην καθημερινότητά τους, εξαιτίας και της διεθνούς κρίσης, το οικονομικό θαύμα των τελευταίων ετών, και αφετέρου δεν τους πολυαρέσει η προοπτική από εκεί που ήταν μόνον αποδέκτες της ευρωπαϊκής βοήθειας να πρέπει να συνεισφέρουν στη χρηματοδότηση των νέων κρατών-μελών.

Οι δημοσκοπήσεις
Στις δημοσκοπήσεις, «όχι» και «ναι» κονταροχτυπιούνταν. Καθοριστικό ρόλο θα παίξει η προσέλευση των ψηφοφόρων, με τη μεγάλη προσέλευση να ευνοεί το «ναι». Τι γίνεται όμως σε περίπτωση επικράτησης του «όχι»; Η Ιρλανδία έχει πει ακόμα ένα «όχι» σε ευρωπαϊκή συνθήκη, στη Συνθήκη της Νίκαιας το 2001. Έπειτα από κάποιες παραχωρήσεις, την ενέκρινε με δεύτερο δημοψήφισμα, το 2002. Παρίσι και Βερολίνο έχουν δεσμευτεί να αναλάβουν σε περίπτωση επικράτησης του «όχι» κοινή δράση. Εάν όμως οι Ιρλανδοί καταψηφίσουν τη Συνθήκη, ο Βρετανός πρωθυπουργός Γκόρντον Μπράουν θα δεχθεί έντονες πιέσεις να σταματήσει την κοινοβουλευτική διαδικασία επικύρωσής της, η οποία αναμένεται να ολοκληρωθεί την ερχόμενη εβδομάδα. Και σε αυτήν την περίπτωση, η Συνθήκη της Λισαβώνας θα μπορεί να κηρυχθεί και επισήμως νεκρή.


Με μια ματιά

● Η ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗ
Συνθήκη εγκρίθηκε από τους Ευρωπαίους ηγέτες τον Οκτώβριο του 2007 στη Λισαβώνα.

● ΜΕΤΑΞΥ ΑΛΛΩΝ,
προβλέπει ανάδειξη προέδρου και υπουργού Εξωτερικών της Ε.Ε. και ένα πιο δημοκρατικό σύστημα ψηφοφοριών, με μεγαλύτερο λόγο για τα εθνικά και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλια.

● ΠΡΟΚΕΙΜΕΝΟΥ
να τεθεί σε ισχύ, πρέπει να κυρωθεί και από τις 27 χώρες-μέληστόχος είναι να γίνει αυτό πριν από τις ευρωεκλογές, τον Ιούνιο του 2009.