Γνώμη Περί ηγεσίας

Το βράδυ της Παρασκευής, πριν από τον δεύτερο γύρο των κυπριακών εκλογών, ένα τουρκοκυπριακό κανάλι μετέδιδε το τελευταίο debate ανάμεσα στους δύο υποψήφιους προέδρους, Χριστόφια και Κασουλίδη, με αυτοσχέδια, ταυτόχρονη μετάφραση. Στο τέλος, οι Τουρκοκύπριοι τηλεθεατές κλήθηκαν να ψηφίσουν τηλεφωνικά ποιος από τους δύο θα ήθελαν να κερδίσει τις εκλογές. Το 90%, σχεδόν, όσων τηλεφώνησαν, ψήφισε Χριστόφια. Δεν ήταν μόνον η προ-ιστορία- οι παραδοσιακά καλές σχέσεις του ΑΚΕΛ με την τουρκοκυπριακή μειονότητα- που βάρυνε στην ψηφοφορία. Ήταν και δύο σημεία της συζήτησης, που είχαν κάνει μεγάλη εντύπωση στο από εκεί κοινό. Ένα, όταν ο Χριστόφιας είπε πως «χρωστάμε κι εμείς μιαν απολογίαένα συγγνώμην- προς τους Τουρκοκυπρίους». Κι ένα δεύτερο όταν ο Χριστόφιας, και πάλι, είπε πως πρέπει να αλλάξουμε τα σχολικά βιβλία της Ιστορίας, γιατί δεν είναι δυνατόν να μαθαίνουν τα παιδιά μας μόνον όσα υποστήκαμε, πρέπει να μαθαίνουν και για όσα κι εμείς έχουμε διαπράξει…

Το αξιοσημείωτο δεν είναι, βέβαια, ότι το τουρκοκυπριακό κοινό επιβράβευσε τις τολμηρές αυτές δηλώσεις. Το αξιοσημείωτο είναι ότι οι δηλώσεις αυτές, λίγες ώρες πριν από τις κάλπες και με τους ψηφοφόρους που είχαν επιλέξει Τάσσο Παπαδόπουλο στον πρώτο γύρο να είναι οι «ρυθμιστές» της εκλογής, δεν στοίχισαν ούτε μία ψήφο στον υποψήφιο πρόεδρο, ο οποίος εξελέγη, την περασμένη Κυριακή, με μεγάλη πλειοψηφία και ισχυρή εντολή. Τι ο μύθος δηλοί;

Για την Κύπρο την ίδια, πως το εκλογικό σώμα, το ίδιο εκλογικό σώμα που είχε απορρίψει με συντριπτική πλειοψηφία,

Η Κύπρος βγαίνει από το διάλειμμα της ακινησίας, από τον παπαδοπουλικό πάγο, και δοκιμάζει ξανά τις δυνάμεις της στην περιπέτεια ενός διαλόγου που αρχίζει με λίγες μεν, μα υπαρκτές ελπίδες και με προϋποθέσεις πρωτοφανούς συναίνεσης του πολιτικού της κόσμου

πριν από τέσσερα μόλις χρόνια, το σχέδιο Ανάν, δεν θέλει εκείνο του το «όχι» να εκληφθεί ως οριστική άρνηση κάθε λύσης, ως τέλος του δρόμου, ως νομιμοποίηση μιας διχοτόμησης, που απειλεί πλέον να γίνει οριστική και αμετάκλητη. Πως είναι αποφασισμένο, στα σοβαρά πια, να διεκδικήσει μιαν ακόμη- την τελευταία, ίσως, και υπό δυσκολότερες συνθήκες- ευκαιρία επανένωσης του νησιού.

Αυτά αφορούν στην Κύπρο την ίδια. Η οποία βγαίνει από το διάλειμμα της ακινησίας, από τον παπαδοπουλικό πάγο, και δοκιμάζει ξανά τις δυνάμεις της στην περιπέτεια ενός διαλόγου που αρχίζει με λίγες μεν, μα υπαρκτές ελπίδες και με προϋποθέσεις πρωτοφανούς συναίνεσης του πολιτικού της κόσμου. Αλλά το μικρό πολιτικό δράμα των κυπριακών εκλογών έχει ένα μάθημα, νομίζω, να δώσει και πέρα από τις ακτές της Κύπρου. Θα μπορούσε να χρησιμεύσει και σε εμάς, ως ένα είδος «σπουδής στην ηγεσία».

Θα μπορούσε, δηλαδή, να χρησιμεύσει ως ενθαρρυντική απόδειξη πως δεν είναι αλήθεια ότι οι πολίτες περιμένουν πάντοτε από τους πολιτικούς ηγέτες να επαναλαμβάνουν όσα οι ίδιοι εξομολογούνται στους δημοσκόπους, να χαϊδεύουν με σίγουρα, δοκιμασμένα κλισέ τα αυτιά τους. Πως, αντίθετα, έρχεται μια στιγμή, ίσως στα δύσκολα, που περιμένουν από τους πολιτικούς να πουν μια κουβέντα πιο τολμηρή, να πάνε κόντρα στο ρεύμα, να αναλάβουν το ρίσκο της σαφήνειας. Πως δεν είναι αλήθεια ότι περιμένουμε από τους πολιτικούς ηγέτες μας να ταλαντεύονται μαζί με μια ταλαντευόμενη κοινή γνώμη και να διστάζουν μαζί με ένα διστακτικό εκλογικό σώμα, στην άκρη του δρόμου. Θα θέλαμε, αντίθετα, κάποια στιγμή, να μας παίρνουν κάποτε από το χέρι, και να μας ενθαρρύνουν να περάσουμε απέναντι.

Διάβαζα κάπου αυτές τις μέρες πως ο ρόλος του πολιτικού ηγέτη δεν είναι να διαμορφώνει προτάσεις, να κατεβάζει ιδέες, να βάζει προγράμματα στο χαρτί. Αυτό μπορούν να το κάνουν άλλοι. Ο ρόλος του ηγέτη μοιάζει με εκείνον του μικρού μαγνήτη που κρατά τα χαρτιά κολλημένα στην πόρτα του ψυγείου. Να «γειώνει», δηλαδή, τις ιδέες, να τις κάνει να «κολλάνε» με το εκλογικό σώμα, να κερδίζει εμπιστοσύνη για την εφαρμογή τους.

Αυτό το «μαγνητάκι» δεν είναι που μας λείπει;