Καιρός φέρνει τα λάχανα, καιρός τα φυτοφάρμακα

«Προτιμάτε τα φρούτα εποχής». Οι επιστήμονες και οι διατροφολόγοι είναι κατηγορηματικοί: υποστηρίζουν ότι μπορεί πλέον χάρη στα θερμοκήπια και τις σύγχρονες μεθόδους καλλιεργειών τα εκτός εποχής φρούτα και λαχανικά να… βασιλεύουν στην αγορά όλο τον χρόνο, μειονεκτούν όμως σε βιταμίνες και θρεπτικά στοιχεία!

Για του λόγου το αληθές, οι επιστήμονες στο Πανεπιστήμιο της Κρήτης έβαλαν στο μικροσκόπιο δύο διαφορετικές ντομάτες- η μία καλλιεργήθηκε το καλοκαίρι και η άλλη τον χειμώνα. Όπως διαπίστωσαν, το λυκοπένιο, αντιοξειδωτική ουσία που μεταξύ άλλων θεωρείται ιδιαιτέρως ευεργετική για την προστασία από τον καρκίνο του προστάτη, σπανίζει στις ντομάτες εκτός εποχής.

Ενάντια στη φύση. Και δεν πρόκειται για τη μοναδική περίπτωση: «Λίγο έως πολύ αυτό συμβαίνει σε όλα τα φρούτα και τα λαχανικά εκτός εποχής. Τόσο οι αντιοξειδωτικές ουσίες όσο και φυτοχημικές- αυτές δηλαδή που δίνουν χρώμα στα φρούτα- οι οποίες έχουν αποδειχτεί πως κάνουν καλό στον οργανισμό, βρίσκονται σε χαμηλότερες ποσότητες όταν οι καλλιεργητές πηγαίνουν ενάντια στη φύση», λέει ο διαιτολόγος- διατροφολόγος, επιστημονικός συνεργάτης του Χαροκοπείου, κ. Γρηγόρης Ρίσβας.

Παραδείγματος χάριν, τα οπωροκηπευτικά που έχουν λευκό ή πράσινο χρώμα έχουν ξεχωριστή αξία λόγω της λουτεΐνης, που προστατεύει από τις παθήσεις των ματιών (κυρίως του καταρράκτη και της ωχράς κηλίδας), και τα πορτοκαλί λόγω της καροτίνης που είναι ευεργετική κυρίως για τη μνήμη. Βασική προϋπόθεση, τονίζουν οι ειδικοί, είναι να καταναλώνονται στην εποχή τους!

Καλύτερα κατάψυξη. Όπως εξηγούν οι διατροφολόγοι, είναι προτιμότερο να αποθηκεύουν οι καταναλωτές τα εποχικά ζαρζαβατικά στην κατάψυξη, παρά να τρέφονται με τα εκτός εποχής. «Έχει αποδειχτεί από σειρά μελετών πως τα κατεψυγμένα διατηρούν τη θρεπτική τους αξία και τις βιταμίνες τους. Άλλωστε, τα λαχανικά διατηρούνται έως και 1 μήνα, ενώ τα φρούτα ακόμη και 3», προσθέτει ο κ. Ρίσβας.

Χημικά σε θερμοκήπια.
Τα κηπευτικά παντός καιρού που κυκλοφορούν στην αγορά είναι πιο επιβαρημένα σε λιπάσματα και άλλα χημικά, απαραίτητα ωστόσο για την ανάπτυξή τους, αφού ο καιρός και το κλίμα δεν τα βοηθά. «Είναι αναμφισβήτητο ότι τα προϊόντα θερμοκηπίου έχουν συχνότερα υψηλές συγκεντρώσεις, αφού τα χημικά από τους ψεκασμούς εγκλωβίζονται στον κλειστό χώρο», επισημαίνει ο καθηγητής Χημείας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ), κ. Κωνσταντίνος Φυτιάνος.

Σύμφωνα με έρευνα του ΑΠΘ που πραγματοποιήθηκε κατά τους χειμερινούς μήνες, αποδείχτηκε πως το καρότο, η πατάτα, η ντομάτα και το κρεμμύδι είναι τα λαχανικά στα οποία η παρουσία φυτοφαρμάκων είναι συχνότερη. Η γεωπόνος κ. Αντωνία Μουτάφη εξηγεί πως αυτό συμβαίνει και για έναν ακόμη λόγο: «Αναγκαστικά στο θερμοκήπιο γίνεται μεγαλύτερη χρήση λιπασμάτων και ορμονών, γιατί διαφορετικά οι καλλιέργειες δεν θα αναπτυχθούν. Και μπορεί στην όψη τα προϊόντα εκτός εποχής να φαίνονται πιο ωραία ακόμη και από τα εποχικά, αλλά οι οργανοληπτικές ιδιότητες – γεύση, άρωμα κ. ά- είναι υποδεέστερες».


Τα Ελληνόπουλα αποφεύγουν τα κηπευτικά

Oι διατροφολόγοι επιμένουν πως, ανεξαρτήτως εποχής, τα φρούτα και τα λαχανικά πρέπει να βρίσκονται σε καθημερινή βάση στο τραπέζι. Και αυτό, γιατί όπως αποδεικνύεται οι Έλληνες τρώνε ολοένα και λιγότερα κηπευτικά, ενώ τα παιδιά και οι έφηβοι σπανίως τα προτιμούν. Είναι ενδεικτικό, όπως φαίνεται από πρόσφατη μελέτη, πως τα Ελληνόπουλα- στην καλύτερη περίπτωση- τρώνε μόλις ένα φρούτο την ημέρα, ενώ λαχανικά καταναλώνουν μόλις μία φορά την εβδομάδα.