Ένας έρωτας που δεν μπορούσε να υπάρξει…

Είχε διατυπωθεί ως υπόθεση, αλλά για την ταινία «Μικρές Στάχτες» δεν υπάρχει καμία αμφιβολία: ο Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα και ο Σαλβαδόρ Νταλί υπήρξαν εραστές. Οι ιστορικοί, πάντως, επιμένουν ότι εκείνος ο έρωτας δεν ολοκληρώθηκε ποτέ.

Μαδρίτη, 1922. Στη «Ρεζιντένθια ντε Εστουντιάντες», τη φοιτητική εστία που φιλοξενεί τους γόνους της ισπανικής αστικής τάξης, ένας 18χρονος τραβάει την προσοχή από την πρώτη στιγμή. Κυρίως αρέσει σε έναν «παλιό» της Εστίας, έναν τύπο μεγαλύτερό του κατά έξι χρόνια, που είχε μετατρέψει το δωμάτιό του στο πιο γοητευτικό στέκι της Μαδρίτης και λατρεύει να διαβάζει στο κοινό τα ποιήματά του. Ο Σαλβαδόρ Νταλί και ο Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα γίνονται στενοί φίλοι, μοιράζονται ιδέες για την τέχνη και τον σουρεαλισμό μαζί με τον τρίτο της παρέας,

«ΜΙΚΡΕΣ ΣΤΑΧΤΕΣ»

Η νέα ταινία τούς θέλει εραστές, όμως οι ιστορικοί πιστεύουν πως ο έρωτας ποτέ δεν ολοκληρώθηκε

τον Λουίς Μπουνιουέλ. Ο Νταλί θα περιγράψει αργότερα τον Λόρκα ως την «προσωποποίηση του ποιητικού φαινομένου» και ο Λόρκα θα ανακαλύψει στον Νταλί την «αδελφή ψυχή», όπως έγραψε το 1935, έναν χρόνο πριν δολοφονηθεί από τους εθνικιστές του Φράνκο στο Βιθνάρ. Για τη στενή σχέση του ζωγράφου με τον ποιητή υπήρχε πάντοτε η υποψία πως επρόκειτο για έναν ομοφυλοφιλικό έρωτα.

Χωρίς αμφιβολία
Όμως, μια βρετανοϊσπανική ταινία με τίτλο «Μικρές Στάχτες», η οποία πρόκειται να κυκλοφορήσει το 2009, δεν αφήνει καμία αμφιβολία: οι δύο μύθοι της ισπανικής τέχνης ήταν εραστές. «Όταν διαβάσεις την αλληλογραφία τους γίνεται απολύτως σαφές. Η σχέση τους στην αρχή ήταν φιλική και στη συνέχεια απέκτησε σαρκική διάσταση», λέει η Βρετανίδα σεναριογράφος Φίλιπα Γκόσλετ. «Σε θυμάμαι πάντα. Σε θυμάμαι πολύ. Αγόρι μου, πρέπει να σε σκέφτομαι πανάσχημο για να μην σε αγαπήσω περισσότερο», έγραφε ο Λόρκα στον «Σαλβαδορτσίτο» τον Αύγουστο του 1927.

Ο Νταλί, πάντως, περιέγραφε τη σχέση του με τον Λόρκα σαν «μια ερωτική και τραγική αγάπη την οποία δεν ανταπέδωσε ποτέ». Γι΄ αυτή του τη σχέση είχε μιλήσει στον Αλέν Μποσκέ στις «Συζητήσεις με τον Νταλί» που δημοσιεύθηκαν το 1969. «Ήταν ομοφυλόφιλος, όπως ξέρουν οι πάντες, και τρελά ερωτευμένος μαζί μου. Είχε προσπαθήσει να με πηδήξει δύο φορές… Ενοχλήθηκα πολύ γιατί δεν ήμουν ομοφυλόφιλος και δεν ήθελα να ενδώσω. Εξάλλου πονάει. Κι έτσι δεν έγινε τίποτε. Ένιωσα όμως φοβερά κολακευμένος, πρόσωπο-πρόσωπο με τη δόξα. Βαθιά μέσα μου ένιωθα ότι ήταν ένας μεγάλος ποιητής και ότι του χρωστάω ένα μικρό κομμάτι της θεϊκής κωλοτρυπίδας του Νταλί». Οι ιστορικοί και οι βιογράφοι φαίνεται να συμφωνούν με την εκδοχή του ίδιου του Νταλί, παρά με το συμπέρασμα της σεναριογράφου. Ο τίτλος του βιβλίου του Ιρλανδού βιογράφου Ίαν Γκίμπσον είναι ενδεικτικός: «Λόρκα- Νταλί: ο έρωτας που δεν μπορούσε να υπάρξει». Κι έπειτα είναι και εκείνη η περιγραφή του Μπουνιουέλ στην αυτοβιογραφία του «Η τελευταία πνοή». «Ο Νταλί», διηγείται ο σουρεαλιστής σκηνοθέτης, «ήταν ασεξουαλικός, γνώρισε τον έρωτα μόνο αφού συνάντησε την Γκαλά».


Οι ζωές τους με μια ματιά

Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα
● ΓΕΝΝΗΘΗΚΕ τον Ιούνιο του 1898 ● ΤΟ 1921 δημοσιεύει τα πρώτα του ποιήματα με τίτλο «Βιβλίο Ποιημάτων».

● ΤΟ 1924 αρχίζει να γράφει τη συλλογή ποιημάτων «Ρομανθέρο Χιτάνο», την οποία ολοκληρώνει το 1927. ● ΤΗ ΔΙΕΤΙΑ 1929- 1930 ταξιδεύει στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κούβα.

● ΕΠΙΣΤΡΕΦΟΝΤΑΣ το 1931 στην Ισπανία συνθέτει το «Ντιβάνι της Ταμαρίτ».

● ΤΑ ΕΠΟΜΕΝΑ χρόνια γράφει τα θεατρικά του αριστουργήματα «Το Σπίτι της Μπερνάρντα Άλμπα», «Ματωμένος Γάμος», «Γέρμα».

● ΤΟ 1936 συντάσσει μια διακήρυξη συγγραφέων κατά του φασισμού. Στις 19 Αυγούστου εκτελείται από τους εθνικιστές του Φράνκο. Ο τάφος του δεν βρέθηκε ποτέ. Σαλβαδόρ Νταλί
● ΓΕΝΝΗΘΗΚΕ τον Μάιο του 1904. ● ΑΡΧΙΚΑ πειραματίζεται με τον κυβισμό, έρχεται σε επαφή με τους ντανταϊστές, και στη συνέχεια γίνεται μέλος του υπερρεαλιστικού κινήματος. ● ΤΟ 1929 συνεργάζεται με τον Λουίς Μπουνιουέλ στην ταινία «Ανδαλουσιανός Σκύλος».

● ΤΗΝ ΙΔΙΑ χρονιά κατακτά τη σύζυγο του Γάλλου ποιητή Πολ Ελιάρ, η οποία γίνεται η μούσα του. ● ΤΟ 1932 διαγράφεται από τους υπερρεαλιστές εξαιτίας της υποστήριξης που φαίνεται ότι παρείχε στο καθεστώς του Φράνκο.

● ΤΟ 1940 εγκαθίσταται στις ΗΠΑ και επιστρέφει στην Ισπανία έπειτα από οκτώ χρόνια.

● ΠΕΘΑΝΕ τον Ιανουάριο του 1989.