Σύννεφα στις σχέσεις τους

Δύο αποδυναμωμένοι ηγέτες συναντήθηκαν χθες στον Λευκό Οίκο: ο Αμερικανός
πρόεδρος, Τζορτζ Μπους, υποδέχθηκε τον Ισραηλινό πρωθυπουργό, Εχούντ Ολμέρτ.
Οι συνομιλίες τους για το Ιράν, το Ιράκ και τις εξελίξεις στο Μεσανατολικό
«έκλεισαν» με την πατροπαράδοτη εικόνα ενότητας. Οι «κακές γλώσσες», όμως,
μιλούν για σύννεφα στον παράδεισο των αμερικανο-ισραηλινών σχέσεων…

«Χαμογέλα, μας βλέπουν» μοιάζει να λέει ο Τζορτζ Μπους στον Εχούντ Ολμέρτ. Η Ουάσιγκτον διατηρεί έπειτα από τον πόλεμο στον Λίβανο έντονες επιφυλάξεις όσον αφορά τις ικανότητες του Ισραηλινού πρωθυπουργού

Ο Ολμέρτ είναι ο πρώτος ηγέτης που επισκέπτεται τον Λευκό Οίκο έπειτα από τη
δεινή ήττα των Ρεπουμπλικανών στις εκλογές για την ανανέωση του Κογκρέσου. «Η
υποστήριξη προς το Ισραήλ είναι κατά παράδοση δικομματική», δήλωσε στους
δημοσιογράφους. «Δεν βλέπω τίποτα ικανό να αλλάξει την ισορροπία των
συναισθημάτων απέναντί μας τα επόμενα δύο χρόνια». Μόλις το Σάββατο, άλλωστε,
οι ΗΠΑ μπλόκαραν στο Συμβούλιο Ασφαλείας ακόμα ένα καταδικαστικό για το Ισραήλ
ψήφισμα – αυτή τη φορά αφορούσε τη σφαγή 18 αμάχων στο Μπέιτ Χανούν. Η δεύτερη
επίσκεψη του Ισραηλινού πρωθυπουργού στον Λευκό Οίκο, ωστόσο, εντάσσεται σε
ένα πλαίσιο εντελώς διαφορετικό από την πρώτη – στις 23 Μαΐου, περίπου δύο
μήνες μετά την εκλογή του Ολμέρτ. Ο πόλεμος του Ισραήλ εναντίον του Λιβάνου,
στη διάρκεια του θέρους, και η έκβαση των πρόσφατων ενδιάμεσων εκλογών στις
ΗΠΑ, έχουν – υποστηρίζουν πολλοί – αλλάξει τα δεδομένα.

Όπως αναφέρουν οι «New York Times», παρ’ ότι επισήμως εξακολουθεί να στηρίζει
ολόψυχα τον Ολμέρτ, η Ουάσιγκτον διατηρεί έπειτα από τον πόλεμο στον Λίβανο
έντονες επιφυλάξεις όσον αφορά τις ικανότητές του. Από την πλευρά της, η
Ιερουσαλήμ ανησυχεί για τη στάση της αμερικανικής κυβέρνησης στο ζήτημα του
Ιράν και των Παλαιστινίων. «Οι Ισραηλινοί αξιωματούχοι», επισημαίνει η
εφημερίδα, «γνωρίζουν πως ο Μπους έχει πολλά στο μυαλό του: μια πυρηνική
Βόρεια Κορέα, ένα Δημοκρατικό Κογκρέσο, ένα χαμηλό ποσοστό δημοτικότητας και
την αιμορραγία της αμερικανικής ισχύος στο Ιράκ. Για να εξασφαλίσει την
επιβολή κυρώσεων στο Ιράν (μόλις χθες ο Μπους δήλωσε πως η Τεχεράνη πρέπει να
αντιμετωπίσει «οικονομική απομόνωση» αν επιμείνει στο πυρηνικό της πρόγραμμα)
χρειάζεται την υποστήριξη της Ευρώπης, της Ρωσίας και της Κίνας, όλες δυνάμεις
έντονα επικριτικές όσον αφορά την ισραηλινή πολιτική έναντι των Παλαιστινίων.
Για να επιβάλλει κυρώσεις, χρειάζεται τη συνεργασία των Αράβων γειτόνων του
Ιράν. Το Ισραήλ, λοιπόν, φοβάται πως ο Μπους θα επιχειρήσει να οικοδομήσει μια
συμμαχία εναντίον του Ιράν, πιέζοντάς το να κάνει παραχωρήσεις στους
Παλαιστινίους».

Οι άλλοι φόβοι

Δεν φοβάται όμως μόνο αυτό: φοβάται και ότι, δεδομένης της ικανότητας του Ιράν
να συνδαυλίσει τις φλόγες στο Ιράκ, η Ουάσιγκτον θα προτιμήσει να καθυστερήσει
την αντιπαράθεση με την Τεχεράνη, επιλέγοντας αντ’ αυτής τη συνέχιση των
διαπραγματεύσεων. «Δεν επιζητώ πολέμους. Δεν επιζητώ αντιπαραθέσεις.
Οποιαδήποτε συμβιβαστική λύση γίνει αποδεκτή από τον πρόεδρο Μπους θα γίνει
αποδεκτή και από μένα», δήλωσε χθες ο Ισραηλινός πρωθυπουργός αναφερόμενος στο
Ιράν. Οι ανησυχίες εκφράζονται μόνο ανώνυμα – είναι όμως υπαρκτές. Χθες,
εξάλλου, έγινε γνωστό πως η Ομάδα Μελέτης για το Ιράκ, η δικομματική επιτροπή
με επικεφαλής τον πρώην υπ.ΕΞ. Τζέιμς Μπέικερ που μελετά την αναθεώρηση της
αμερικανικής πολιτικής στο Ιράκ, τάσσεται υπέρ της ανανέωσης των επαφών με την
Τεχεράνη και τη Δαμασκό – και σύμφωνα με τον επιτελάρχη του Λευκού Οίκου, ο
Μπους «θα εξετάσει όλες τις εναλλακτικές επιλογές». Μήνυμα προς το Ιράν και τη
Συρία να βοηθήσουν στην επίλυση της ισραηλινο-παλαιστινιακής διαμάχης και στη
σταθεροποίηση του Ιράκ έστειλε χθες, μιλώντας μέσω τηλεδιάσκεψης με την
αμερικανική δικομματική επιτροπή και ο Βρετανός πρωθυπουργός, Τόνι Μπλερ.

«ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΩΝ»

«Το πρόβλημα δεν είναι το Κοράνι, η Τορά ή η Βίβλος»

Η ΑΠΟΚΑΛΟΥΜΕΝΗ «Συμμαχία των Πολιτισμών» απηύθυνε έκκληση για τη
γεφύρωση του χάσματος ανάμεσα στις μουσουλμανικές και τις δυτικές κοινωνίες
και παρουσίασε στον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ προτάσεις, στις οποίες
επισημαίνεται η ανάγκη να επιλυθεί η κρίση μεταξύ Ισραηλινών και Παλαιστινίων.

«Το ισραηλινο-παλαιστινιακό ζήτημα έχει γίνει ένα σύμβολο του χάσματος ανάμεσα
στις δυτικές και τις μουσουλμανικές κοινωνίες και παραμένει μία από τις
μείζονες απειλές για τη διεθνή ασφάλεια. Η διεθνής κοινότητα πρέπει να
αναζητήσει επειγόντως λύση» διεπίστωσε η ομάδα, που συνεδρίασε στην
Κωνσταντινούπολη και αποτελείται από 20 προσωπικότητες διεθνούς κύρους, μεταξύ
των οποίων ο πρώην πρόεδρος του Ιράν Μοχάμαντ Χαταμί και ο Νοτιοαφρικανός
Αρχιεπίσκοπος Ντέσμοντ Τούτου.

«Το πρόβλημα δεν είναι το Κοράνι, ούτε η Τορά, ούτε η Βίβλος. Το πρόβλημα δεν
είναι ποτέ η πίστη αλλά οι πιστοί και ο τρόπος που συμπεριφέρονται ο ένας στον
άλλον», απάντησε ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Κόφι Ανάν, αφού πρώτα μελέτησε
την έκθεση της ομάδας, πρωτεργάτες της οποίας είναι ο Ισπανός πρωθυπουργός
Χοσέ Λουίζ Θαπατέρο και ο Τούρκος ομόλογός του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Τα 20 μέλη της ομάδας πρότειναν τη σύνταξη μιας «λευκής βίβλου που να αναλύει
το ισραηλινο-παλαιστινιακή ζήτημα χωρίς πάθος και αντικειμενικά».

ΜΟΧΑΜΕΝΤ ΣΑΜΠΙΡ

Ένας διανοούμενος επικεφαλής της νέας παλαιστινιακής κυβέρνησης

Μοχάμεντ Σαμπίρ. Η επιλογή του από τη Φατάχ και τη Χαμάς είναι το πρώτο σημάδι ουσιαστικής προόδου έπειτα από μήνες φιλονικιών

ΕΝΑΝ ΜΕΙΛΙΧΙΟ, σπουδασμένο στις ΗΠΑ διανοούμενο συμφώνησαν σύμφωνα με
πληροφορίες να διορίσουν επικεφαλής της νέας παλαιστινιακής κυβέρνησης εθνικής
ενότητας η Φατάχ και η Χαμάς, στέλνοντας το πρώτο σημάδι ουσιαστικής προόδου
έπειτα από μήνες φιλονικιών. Ο 60χρονος Μοχάμεντ Σαμπίρ έχει διδακτορικό στη
μικροβιολογία από το πανεπιστήμιο της Δυτικής Βιρτζίνια, διατέλεσε επί 15 έτη
πρόεδρος του Ισλαμικού Πανεπιστημίου της Γάζας και διατηρεί καλές σχέσεις τόσο
με τη Χαμάς (ο σημερινός πρωθυπουργός των Παλαιστινίων, Ισμαήλ Χανίγια, υπήρξε
προσωπάρχης του στο πανεπιστήμιο) όσο και με τη Φατάχ (επισκεπτόταν τακτικά
τον Γιασέρ Αραφάτ, ενώ διατηρεί στενές επαφές και με τον σημερινό Παλαιστίνιο
πρόεδρο, Μαχμούντ Αμπάς). Οι δύο οργανώσεις ελπίζουν πως ο Σαμπίρ θα
καταφέρει, αφενός να γεφυρώσει τις διαφορές τους και να απομακρύνει την απειλή
του εμφυλίου, αφετέρου να θέσει τέλος στο εμπάργκο που έχει επιβάλει στην
κυβέρνηση της Χαμάς η διεθνής κοινότητα. Τόσο το Ισραήλ όσο και οι ΗΠΑ άφησαν
χθες να διαφανεί πως είναι πρόθυμες να συνομιλήσουν με την παλαιστινιακή
κυβέρνηση εφόσον υιοθετήσει περισσότερο μετριοπαθή στάση. Παρά τη φήμη του ως
πραγματιστή, πάντως, ο Σαμπίρ είναι σε μεγάλο βαθμό ένα μυστήριο: δεν έχει
ποτέ αποκαλύψει δημοσίως τις θέσεις του για το Ισραήλ. Το μόνο που έχει πει,
μιλώντας στην ισραηλινή εφημερίδα «Χααρέτζ», είναι πως αν διοριστεί τελικά
πρωθυπουργός, θα δράσει «με ρεαλισμό».