Έτοιμο για τους Ολυμπιακούς… του Πεκίνου

Για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Πεκίνου θα είναι τελικά έτοιμο το σύστημα
ασφαλείας που είχε αγοράσει η Ελλάδα για τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας!

Αρχές Νοεμβρίου αναμένεται να πέσουν οι τελικές υπογραφές της ελληνικής
κυβέρνησης και της αμερικανικής εταιρείας SAIC, οι οποίες θα αφορούν την πλήρη
παραλαβή του ηλεκτρονικού συστήματος ασφαλείας C4I. Σύμφωνα με κύκλους του
υπουργείου Δημόσιας Τάξης, η αμερικανική εταιρεία θα έχει την υποχρέωση να
παραδώσει ολοκληρωμένο το σύστημα μέχρι τον Μάιο του 2008, δηλαδή λίγες
εβδομάδες πριν από την έναρξη των Ολυμπιακών Αγώνων στην Κίνα!

Μετά τη λήξη της προθεσμίας, όπως υποστηρίζουν στελέχη του υπουργείου που
ανέλαβαν να βγάλουν άκρη στον λαβύρινθο του C4I, η λειτουργία και η συντήρηση
τους συστήματος θα περάσει στις εταιρείες Έρικσον, Ζήμενς και Μοτορόλα και θα
τελειώσει η συνεργασία με την SAIC.

Το κόστος του συστήματος που αποδείχθηκε «φάντασμα» για τους Αγώνες του 2004
θα ξεπεράσει τελικά τα 250 εκατ. ευρώ, όπως προέβλεπε και η αρχική σύμβαση με
την εταιρεία. Η τελική σύμβαση όμως εξαιρεί αρκετά υποσυστήματα του C4I, τα
οποία ήταν χρήσιμα στους Ολυμπιακούς αλλά άχρηστα για τη μετά τους Αγώνες
χρήση, όπως για παράδειγμα η σύνδεση περίπου 1.000 τοπικών σταθμών με χώρους
όπου φιλοξενούνταν οι ολυμπιακές αποστολές. Τα συστήματα που σίγουρα θα
κρατηθούν είναι το TETRA – ψηφιακή επικοινωνία της ΕΛ.ΑΣ. -, οι κάμερες
ασφαλείας, έστω και με τους περιορισμούς που έχουν επιβληθεί από την Αρχή
Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων, το AVL για τον εντοπισμό των αυτοκινήτων της
ΕΛ.ΑΣ., το κινητό κέντρο επιχειρήσεων και η σύνδεση με εναέρια μέσα καταγραφής
πληροφοριών. Ωστόσο το τελικό κόστος προκαλεί ερωτηματικά από τη στιγμή που
έχουν αφαιρεθεί τμήματα της πρώτης συμφωνίας.

Το μνημόνιο. Τον Ιούλιο του 2004 όταν υπογράφτηκε το μνημόνιο για την
προμήθεια του C4I, εκτός από το υπέρογκο κόστος – σύμφωνα με τις εκτιμήσεις
των τεχνικών συμβούλων του υπουργείου Δημόσιας Τάξης – προβλεπόταν πως το
σύστημα θα ήταν έτοιμο μέχρι την έναρξη των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας
προκειμένου να εξασφαλίσει την ασφάλεια της χώρας.

Τελικά οι Αγώνες του 2004 έγιναν χωρίς το C4I, ή χωρίς τα πιο σημαντικά
τμήματά του. Το μοναδικό σύστημα που λειτούργησε ικανοποιητικά ήταν το TETRA,
δηλαδή η ασύρματη επικοινωνία των επίγειων αστυνομικών δυνάμεων, και εν μέρει
οι κάμερες ασφαλείας. Το υπόλοιπο σύστημα έμεινε «τυφλό» αφού το λογισμικό του
ηλεκτρονικού συστήματος – CDSS -, δηλαδή το πρόγραμμα στο οποίο είχαν
καταγραφεί όλα τα πιθανά σενάρια αντίδρασης σε περίπτωση χτυπήματος, ουδέποτε
λειτούργησε ικανοποιητικά. Η εταιρεία αναγκάστηκε να αναγνωρίσει τα
μειονεκτήματα του λογισμικού και πρότεινε να το αναβαθμίσει, ώστε να
ανταποκρίνεται στις ανάγκες της χώρας μετά τους Αγώνες.

Απειλές για δικαστήρια πριν από τη συμφωνία

Η αντιδικία για τα χρήματα παραλίγο να καταλήξει στα δικαστήρια, όταν η
αμερικανική εταιρεία απείλησε την Ελλάδα πως θα αναγκαστεί να προσφύγει στη
Δικαιοσύνη αν δεν παραλάμβανε όλα τα συμφωνηθέντα. Η εταιρεία και η
κοινοπραξία που έλαβαν μέρος στην προμήθεια του ηλεκτρονικού συστήματος
καταλόγισαν στο υπουργείο αθέτηση του μνημονίου, το οποίο υπεγράφη στις 5
Ιουλίου 2004 και προέβλεπε άμεση παράδοση του συστήματος προς χρήση,
προσδιορισμό των ελλείψεων στα υποσυστήματα ύστερα από δοκιμές που θα γίνονταν
σε 10 ημέρες και τη γενική δοκιμή για την επίσημη παραλαβή του συστήματος την
1η Οκτωβρίου, όταν δηλαδή θα είχαν τελειώσει οι Αγώνες!

Καθυστερήσεις. Η δοκιμή δεν έγινε στο προκαθορισμένο διάστημα καθώς οι
τεχνικοί σύμβουλοι του υπουργείου είχαν παυθεί την προηγουμένη (30
Σεπτεμβρίου), η Αρχή Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων δεν επέτρεψε μέρος της
λειτουργίας του συστήματος και οι εγκαταστάσεις ολοκληρώθηκαν με μεγάλη
καθυστέρηση. Μάλιστα η SAIC έφτασε στο σημείο να δημοσιεύσει στην ιστοσελίδα
της πως από την υπόθεση των Ολυμπιακών της Αθήνας υπέστη ζημία 60 εκατ.
δολαρίων. Παράλληλα ο αμερικανικός κολοσσός κατηγορούσε τη χώρα μας πως για
περίπου δύο χρόνια δεν είχε πληρώσει ούτε ευρώ για τη χρήση και τη συντήρηση
του συστήματος.

Επιπλέον η SAIC κατηγόρησε το υπουργείο Δημόσιας Τάξης για αθέτηση συμφωνίας
και απαίτησε την εξόφληση των συμφωνηθέντων μέχρι τις 31/12/2005, απειλώντας
πως σε διαφορετική περίπτωση θα προσέφευγε ακόμη και σε Διεθνή Διαιτησία.
Τελικά η αντιπαράθεση Ελλάδας – SAIC απεφεύχθη και το θέμα ανέλαβε να
διεκπεραιώσει από ελληνικής πλευράς ο γενικός γραμματέας του υπουργείου
Δημόσιας Τάξης πρέσβης Ι. Αιλιανός, ο οποίος παρέλαβε έναν ιδιαίτερα
προβληματικό φάκελο από τον πρώην υφυπουργό Δημόσιας Τάξης Χρ. Μαρκογιαννάκη.

Ανασφαλή τα τηλέφωνα της SAIC – μπορούσε να γίνει υποκλοπή στον Πρωθυπουργό

Για ένα σύστημα ασφαλείας που δεν είχε λειτουργήσει γι’ αυτό που αγοράστηκε –
για τους Ολυμπιακούς Αγώνες -, το ελληνικό κράτος είχε πληρώσει 100 εκατ. ευρώ
το 2004, έπρεπε να καταβάλει τα 63 εκατ. μέχρι τα τέλη του 2005 και ακόμη 100
εκατ. ευρώ σε ορίζοντα 25ετίας. Από τον Απρίλιο του 2005 όμως είχε
παρουσιαστεί νομική εμπλοκή στην αποπληρωμή του συστήματος, μετά την άρνηση
του υπουργείου να εγκρίνει την καταβολή περίπου 63 εκατ. ευρώ για την εξόφληση
μέρους του συνολικού κόστους.

Συγκεκριμένα ο αρμόδιος του υπουργείου έκρινε πως ήταν παράνομη η σύσταση της
επιτροπής που επιμελήθηκε την προμήθεια, ενώ ο αποκλεισμός ανταγωνιστριών
εταιρειών κρίθηκε παράτυπος και ασύμφορος για το ελληνικό Δημόσιο. Επιπλέον η
Ελλάδα αρνήθηκε να καταβάλει τα χρήματα αφού το σύστημα όχι μόνο κρίθηκε
ανεπαρκές αλλά και επικίνδυνο.

Όπως είχε αποκαλύψει η τεχνική έκθεση συμβούλου ασφαλείας των Ολυμπιακών
Αγώνων, τα τηλέφωνα με τα οποία προμήθευσε η SAIC την ελληνική κυβέρνηση δεν
ήταν ασφαλή καθώς δεν παρείχαν δυνατότητα κρυπτοφώνησης. Συνεπώς μπορούσε να
γίνουν τηλεφωνικές υποκλοπές του τηλεφώνου του Πρωθυπουργού και όσων
επικοινωνούσαν μέσω αυτού του συστήματος.