διακοπές Kτίρια που έγραψαν ιστορία

Τα περισσότερα από τα ενδιαφέροντα κτίρια της πόλης είναι ιστορικές και
διάσημες βιομηχανίες. H (αρκετά επιτυχημένη) ανακαίνιση αρκετών από αυτές, με
πρωτοπόρο το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, έγινε ίσως καθυστερημένα σε σχέση με
άλλες πόλεις της Ευρώπης.

Ωστόσο το αποτέλεσμα είναι ενδιαφέρον, έστω και αν τα κτίρια αυτά είναι
διάσπαρτα στο κέντρο και στα περίχωρα του Βόλου και πρέπει να ψάξεις για να τα
βρεις.

H πρώην καπναποθήκη Παπαστράτου

(στην παραλία Αργοναυτών). Ευτυχώς δεν γκρεμίστηκε για να γίνει στη
θέση του εμπορικό κέντρο, όπως είχε προταθεί! Το κτίριο – σήμα κατατεθέν της
πόλης – σήμερα στεγάζει την Πρυτανεία του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και τις
Σχολές Επιστημών του Ανθρώπου. Το αρχικό διώροφο κτίσμα είναι του 1926 και το
τετραώροφο κτίριο με τους θόλους, που επικοινωνούσε μαζί του με γερανόσκαλα,
προστέθηκε το 1935.

Το πρώην κεραμοποιείο Τσαλαπάτα

Το πρώην κεραμοποιείο Τσαλαπάτα

(δίπλα στο γήπεδο του Μαγνησιακού). Ένας χώρος με παρελθόν και μέλλον. Το
εργοστάσιο σχεδιάστηκε και κατασκευάστηκε από Βέλγους μηχανικούς το 1925 για
τους αδερφούς Τσαλαπάτα και αρχικά ήταν ατμοκίνητο. Τα πρώτα χρόνια δούλευαν
εκεί έως και 150 άτομα και η ετήσια παραγωγή τούβλων και κεραμιδιών ήταν
9.000.000. Ο πόλεμος και οι σεισμοί του 1955 προκάλεσαν σημαντικές ζημιές στα
κτίριά του και από το 1957, λόγω του ηλεκτρικού ρεύματος, άλλαξε ο τρόπος
λειτουργίας του. Έχει κριθεί διατηρητέο, καθώς θεωρείται σπάνιο δείγμα
διατήρησης βιομηχανικού συγκροτήματος. Αυτόν τον καιρό σ’ αυτό
πραγματοποιούνται… πράγματα και θαύματα, καθώς ο δήμος σε συνεργασία με τους
ιδιώτες το διαμορφώνει σε πολυχώρο με πολιτιστικές δράσεις (επισήμως Κέντρο
Πολιτιστικής Κληρονομιάς και Σύγχρονης Δημιουργίας). Στον χώρο ήδη λειτουργούν
εστιατόρια και μουσική σκηνή, ενώ διαμορφώνεται το υπαίθριο Μουσείο
Πλινθοκεραμοποιίας. Επίσης προβλέπεται να γίνουν αίθουσα πολλαπλών χρήσεων και
κινηματογράφου, ελεύθερα εργαστήρια, μικρά καταστήματα, υπαίθριοι χώροι
εκδηλώσεων κ.ά.

H καπνοβιομηχανία Ματσάγγου

(κέντρο, Ερμού). Το κτίριο των διάσημων «σιγαρέτων Ματσάγγου» κτίστηκε το
1926. Στο τετραώροφο κτίριο στεγαζόταν μηχανουργείο, κυτιοποιείο, ξυλουργείο,
λιθογραφείο και χημείο. Το 1927 απασχολούσε 200 εργάτες και το 1940 1.050!
Πτώχευσε τη δεκαετία του 1970 και σήμερα ανήκει στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας.

Το κτίριο Σπίρερ

Το κτίριο Σπίρερ

(κοντά στο δημαρχείο, πίσω από το κτίριο του TEE). Κτίστηκε το 1926 για να
στεγάσει την καπναποθήκη του εμπορικού οίκου Χέρμαν Σπίρερ και ΣΙΑ. Κηρύχθηκε
διατηρητέο το 1984 και από το 1988 ανήκει στον δήμο. H μία πτέρυγά του
φιλοξενεί δημοτικές υπηρεσίες και η άλλη πολιτιστικά γεγονότα. Εκεί στεγάζεται
το Δημοτικό Κέντρο Ιστορίας και Τεκμηρίωσης, το οποίο περιλαμβάνει το αρχείο
του δήμου και πλούσια βιβλιοθήκη. Το Κέντρο κάνει και πολύ ενδιαφέρουσες
εκδόσεις, μεταξύ των οποίων και το περιοδικό «Εν Βόλω» και οργανώνει
εκδηλώσεις (περισσότερα στο www.diki.gr, τους
ευχαριστούμε για την παραχώρηση σημαντικού έντυπου υλικού γι’ αυτό το
ρεπορτάζ).

H Κίτρινη Αποθήκη

(Βασάνη και Γαζή), ή καπναποθήκη της αμερικανικής Tobacco Co, που κτίστηκε το
1926 και ήταν στην Κατοχή τόπος φυλακίσεων και βασανιστηρίων της Γκεστάπο.
Σήμερα έχει παραχωρηθεί στον δήμο.

H Παλιά Ηλεκτρική

(στις οδούς Κουταρέλια και Χατζηαργύρη). Ιδρύθηκε το 1911 και ήταν από τις
μεγαλύτερες επιχειρήσεις παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη χώρα. Ωστόσο
ήταν… άτυχη γιατί στο ξεκίνημά της ξέσπασαν ο A’ Παγκόσμιος Πόλεμος και η
κρίση στα καύσιμα. Το 1957 εξαγοράστηκε από τη ΔΕΗ, που το χρησιμοποίησε έως
τη δεκαετία του ’80. Διατηρητέο κρίθηκε το κτίριο το 1994 και αγοράστηκε από
τον δήμο για να στεγαστούν δραστηριότητες του Δημοτικού Κέντρου Μουσικού
Θεάτρου.

*** Άλλα ενδιαφέροντα κτίρια είναι επίσης του «Οξυγόνου», κτισμένο στον
Μεσοπόλεμο, το πρώην εργοστάσιο παραγωγής στρυχνόκαρπου στην περιοχή του
Παλιού Λιμεναρχείου, το μεταξουργείο Ετμεκτζόγλου του 1924 στη N. Ιωνία και το
εργοστάσιο Παπαρήγα στην είσοδο της πόλης, που ήταν μεταλλοβιομηχανία το 1938.
Αυτό το κτίριο ήταν το πρώτο που δόθηκε για επανάχρηση και στεγάζει Σχολές του
Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.

Δείτε ακόμα:

Το Δημαρχείο

(στην Πλατεία Ρήγα Φεραίου). Έργο του διάσημου αρχιτέκτονα και καθηγητή
Δημήτρη Πικιώνη, που ολοκληρώθηκε το 1970. Είναι το μοναδικό από τα δημόσια
κτίρια της πόλης που έχει στοιχεία «πηλιορείτικης» μορφολογίας. Στους χώρους
του υπάρχει συλλογή φωτογραφιών της πόλης κατά τον 19ο και τον 20ό αιώνα του
Στέφανου Στουρνάρα και στην είσοδό του έργα του χαράκτη Τάσσου.