Σε ρόλο «ήρεμου θεατή»

Τον ρόλο του ήρεμου θεατή θα κρατήσει για τον εαυτό του στη Σύνοδο Κορυφής
της Ευρωπαϊκής Ένωσης ο Κώστας Καραμανλής H ελληνική πλευρά εμφανίζεται
ικανοποιημένη με αυτά που εξασφάλισε στο κείμενο των συμπερασμάτων για τα
ελληνοτουρκικά.

Παρόλα αυτά στελέχη του υπουργείου Εξωτερικών εξακολουθούν να υποστηρίζουν ότι
πρόκειται για «ψίχουλα»: ασαφείς αναφορές στην ανάγκη να υπάρχουν σχέσεις
καλής γειτονίας και μια εξίσου «θολή» αναφορά στις αποφάσεις του Ελσίνκι και
στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης ως μέσου επίλυσης των ελληνοτουρκικών
διαφορών – απουσία μάλιστα κάθε χρονοδιαγράμματος. Όπως όμως σημειώνουν
διπλωματικές πηγές του υπουργείου Εξωτερικών, η κυβέρνηση σε καμία φάση δεν
θέλησε «ισχυρότερες διατυπώσεις», καθώς δεν έχει εμπιστοσύνη στη Χάγη και δεν
επείγεται για επίλυση των διαφορών με τη γείτονα.

H αναγνώριση

H διατύπωση για την Κύπρο, όπου προβλέπεται πως η Τουρκία θα αναγνωρίσει ντε
φάκτο τη Λευκωσία μέσω της επέκτασης του Πρωτοκόλλου Τελωνειακής Ένωσης με τα
10 νέα μέλη της Ένωσης, κρίνεται ικανοποιητική από την Αθήνα, παρ’ ότι
θεωρητικά τόσο η ελληνική όσο και η κυπριακή πλευρά θα διεκδικούν μέχρι την
ύστατη στιγμή κάτι καλύτερο. Αυτό, όμως, εξαρτάται απολύτως από το πόσο
ικανοποιητικό θα είναι το συνολικό «πακέτο» για την Τουρκία – εάν, δηλαδή, ο
κ. Ερντογάν θα ικανοποιηθεί τόσο ώστε να δεχθεί να υποχωρήσει στο ζήτημα της
κυπριακής αναγνώρισης. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο Τούρκος πρωθυπουργός
απέρριψε το αίτημα του προέδρου της Κομισιόν Χοσέ Μανουέλ Μπαρόζο να προβεί σε
μια κίνηση προς την αναγνώριση της Κύπρου. Κοινοτικές πηγές όμως έχουν την
πεποίθηση πως αυτή δεν ήταν η τελευταία κουβέντα του Ταγίπ Ερντογάν.

Το ένα τρίτο

Στη διάρκεια του Σαββατοκύριακου, η ολλανδική προεδρία διένειμε και νέο σχέδιο
συμπερασμάτων, στο οποίο η μόνη ουσιαστική αλλαγή είναι πως η Ένωση επαναφέρει
τον παράγοντα του ενός τρίτου των χωρών – μελών της Ένωσης που θα μπορούν να
διακόπτουν τις διαπραγματεύσεις της Τουρκίας εάν η Άγκυρα οπισθοχωρήσει στις
μεταρρυθμίσεις. Το προηγούμενο σχέδιο προέβλεπε ότι χώρες-μέλη (χωρίς να
καθορίζεται ο αριθμός) μπορούν να διακόπτουν τις διαπραγματεύσεις, αλλά με
επιμονή της Γερμανίας επανήλθε η σαφής διατύπωση.

Το ζήτημα της Τουρκίας θα συζητηθεί και στο σημερινό Συμβούλιο υπουργών
Εξωτερικών, χωρίς ωστόσο να αναμένεται ότι θα υπάρξει αποσαφήνιση στα κρίσιμα
ζητήματα: πότε θα αρχίσουν οι διαπραγματεύσεις, τι κατάληξη θα έχουν – ένταξη
της Τουρκίας ή κάποια μορφή ειδικής σχέσης – και πώς θα γίνουν.

* Άλλο ρεπορτάζ για τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις της
Τουρκίας στη σελ. 60.