Προσυνεδριακός διάλογος χωρίς… διάλογο

Αίθουσα εργατικού κέντρου επαρχιακής πόλης. Το κλιμάκιο του ΠΑΣΟΚ με
επικεφαλής ένα μέλος της Κεντρικής Επιτροπής, έναν βουλευτή γειτονικού νομού
και δύο επιστήμονες – έναν πολιτικό μηχανικό και έναν γιατρό – ανεβαίνει στο
πάνελ.

Με την εμπειρία του ενός μηνός και με δεδομένο τα πενιχρά αποτελέσματα, τα περισσότερα από τα στελέχη – και τα οποία, σημειωτέον, βρίσκονται κοντά στις απόψεις του Γιώργου Παπανδρέου – θεωρούν ότι «ο πρόεδρος πρέπει να εξετάσει σοβαρά το “γιατί” γίνεται το Συνέδριο, τι εξυπηρετεί και τι προσδοκά να αποδώσει»

Κάτω, καμιά τριανταριά άνθρωποι, μεσήλικοι οι περισσότεροι. «Να περιμένουμε
λίγο ακόμη;», προτείνει το μέλος της K.E. στους άλλους τρεις. «Ας περιμένουμε,
αλλά δεν βλέπω να έρχονται άλλοι», αποφαίνεται στωικά ο βουλευτής. H ώρα είναι
ήδη 12, Κυριακή μεσημέρι – η ειδοποίηση ήταν για τις 11. Περιμένουν μισή ώρα
ακόμη, κουβεντιάζοντας μεταξύ τους. Το ίδιο κάνουν και οι ακροατές. Κάποια
στιγμή, ένας από κάτω φωνάζει: «Σύντροφοι, ν’ αρχίσουμε. Κυριακή είναι, να
πάμε και σπίτια μας κάποια ώρα». «Εντάξει», συμφωνεί το μέλος της K.E. και
επικεφαλής του κλιμακίου. «Ας αρχίσουμε».

Γκρίνια. Αρχίζουν, και σε μια ώρα έχουν τοποθετηθεί οι 20 από τους
τριάντα παρευρισκομένους. Έρχεται η ώρα των συμπερασμάτων. Γκρίνια, γκρίνια,
αποστροφή, μουρμούρα, παράπονα, κριτική, πολλή κριτική. Για τα πριν, των
κυβερνήσεων Σημίτη «που παράτησαν τον κόσμο», που «βόλεψαν τους δικούς τους
και μας δεν μας κοίταξε κανείς», που «τα παιδιά μας είναι άνεργα», που
«ξέχασαν την αγροτιά και τους εργάτες» – τα ίδια και τα ίδια. Και για τα μετά.
«Το κόμμα είναι απόν», το «κόμμα δεν μπορεί», «οι βουλευτές κοιτάζουν την
πάρτη τους», «η Δεξιά αλωνίζει και κανείς δεν μιλάει» – τέτοια.

Στις 2.30 το μεσημέρι, το κλιμάκιο πηγαίνει με δυο – τρεις γνωστούς πασόκους
της περιοχής σε ταβερνείο για φαγητό. Συζήτηση πάλι. Συμπέρασμα κανένα.
Επιστροφή στην Αθήνα. Το μέλος της K.E. συντάσσει αναφορά για το κλιμάκιο.
Περιγράφει την εικόνα περίπου όπως προαναφέρθηκε. Πού είναι η αναφορά, κανείς
δεν ξέρει. Εκείνο όμως που είναι γνωστό, είναι πως ανάλογες τέτοιες αναφορές
γεμίζουν πια πολλά ντοσιέ στη Χαριλάου Τρικούπη.

Κλείνουν τα αυτιά. «Μάταιος κόπος», αποφαίνεται κορυφαίο στέλεχος του
ΠΑΣΟΚ. «Ό,τι και να κάνουμε, ό,τι και να πούμε, το συμπέρασμα είναι ένα: η
κοινωνία δεν θέλει ακόμη να μας ακούσει. Για την ακρίβεια, ακούει ΠΑΣΟΚ και
κλείνει τ’ αυτιά της. Κι όσοι έρχονται στις προσυνεδριακές διαδικασίες είναι
οι ίδιοι και οι ίδιοι, γνωστοί από παλιά, οπαδοί μας. Αλλά αυτούς τους έχουμε.
Με τους άλλους τι γίνεται. Τους άλλους που πρέπει να έρθουν κοντά μας, για να
ανανεωθεί το κόμμα».

Αυτοί οι «άλλοι» πάλι, απέχουν επιδεικτικά. Ελάχιστοι είναι, κι όπου έγινε
μαζική προσπάθεια για να προσεγγισθούν, απέτυχε. Στην Πάτρα διατυπώθηκε
πρόσκληση στους πανεπιστημιακούς να μετάσχουν στον προσυνεδριακό διάλογο, αλλά
εκείνοι απαίτησαν να υπάρξει ξεχωριστή προσυνεδριακή διαδικασία μόνο με
πανεπιστημιακούς. Αλλά το ΠΑΣΟΚ δεν θέλει «θεματικές» προσυνεδριακές
διαδικασίες. Αν γινόταν για τους πανεπιστημιακούς, θα έπρεπε ανάλογες
εκδηλώσεις να γίνουν για τους εκπαιδευτικούς, τους γιατρούς, τους μηχανικούς,
τους άνεργους. Αλλά οι προσυνεδριακές διαδικασίες είναι για το Συνέδριο του
ΠΑΣΟΚ, όχι για το Συνέδριο της ΓΣΕΕ…

«Δεν έχει νόημα». Σήμερα, έναν περίπου μήνα μετά την έναρξη των
προσυνεδριακών διαδικασιών όλο και πιο πολλά από τα κορυφαία στελέχη πιστεύουν
ότι «αυτό το Συνέδριο δεν έχει νόημα έτσι όπως γίνεται». Υποστηρίζουν
συγκεκριμένα ότι «το Συνέδριο δεν έχει στόχους, έχει ασαφή πολιτικό πλαίσιο
και δεν πρόκειται να πετύχει την επιδιωκόμενη ανασυγκρότηση». Με την εμπειρία
του ενός μηνός και με δεδομένο τα πενιχρά αποτελέσματα, τα περισσότερα από τα
στελέχη που προαναφέρθηκαν και τα οποία, σημειωτέον, βρίσκονται κοντά στις
απόψεις του Γιώργου Παπανδρέου, θεωρούν ότι: «Ο πρόεδρος πρέπει να εξετάσει
σοβαρά το “γιατί” γίνεται το Συνέδριο, τι εξυπηρετεί, και τι προσδοκά να
αποδώσει. Και να εκτιμήσει με βάση αυτές τις απαντήσεις, αν είναι λογικό και
συνετή πολιτική απόφαση η συνέχιση του προσυνεδριακού διαλόγου και η
πραγματοποίηση του Συνεδρίου στις ημερομηνίες που έχουν προσδιοριστεί».

Τι σημαίνουν αυτές οι αναφορές; Πολύ απλά ότι εκείνοι που έχουν αναλάβει το
βάρος για τη διεξαγωγή του προσυνεδριακού διαλόγου θεωρούν ότι το καλύτερο για
το ΠΑΣΟΚ σήμερα είναι η μετάθεση του Συνεδρίου για ευθετότερο πολιτικά χρόνο.
Επικαλούνται «το γενικότερο, αρνητικό, πολιτικό περιβάλλον για το ΠΑΣΟΚ» και
υποστηρίζουν ότι «και ο ίδιος ο πρόεδρος αναγνώρισε ότι ο προσυνεδριακός
διάλογος δεν πάει καλά – αυτό το μήνυμα εξέπεμπε η απόφασή του να αφαιρέσει
από τον Μιχ. Χρυσοχοΐδη την ευθύνη του συντονισμού των κλιμακίων του
προσυνεδριακού διαλόγου και να την αναθέσει στον Θαν. Τσούρα».

Προβληματισμός για το χρόνο διεξαγωγής του συνεδρίου

Από την πλευρά του προέδρου του ΠΑΣΟΚ, συνεργάτες του παραδέχονται ότι
υπάρχουν προβλήματα στον προσυνεδριακό διάλογο, αλλά επιμένουν ότι δεν
υφίσταται θέμα αναβολής του Συνεδρίου. Παλιότερα, είχε επισημανθεί

από διάφορες πλευρές ότι την περίοδο που ορίστηκε η διεξαγωγή του Συνεδρίου,
20-23 Ιανουαρίου 2005, θα είναι ανοιχτά δυο μεγάλα θέματα: ή η εκλογή Προέδρου
ή η πρόωρη προσφυγή στις κάλπες. Έτσι υπάρχει πολύ σοβαρό ενδεχόμενο να
αλλάξει η φυσιογνωμία και ο χαρακτήρας του Συνεδρίου και να μετεξελιχθεί είτε
σε προεδρολογικό είτε σε προεκλογικό, οπότε πάει περίπατο η προσπάθεια για την
ανασυγκρότηση του κόμματος. Ο κ. Παπανδρέου απέρριψε αυτές τις αιτιολογήσεις
και αποφάσισε τη διεξαγωγή του εκείνες τις ημερομηνίες. Τώρα, προβάλλει ο
σοβαρός κίνδυνος το Συνέδριο να μην αποδώσει τα αναμενόμενα.