Γιατροί κάλυπταν τα βασανιστήρια

Σάλο προκαλεί η είδηση ότι Αμερικανοί γιατροί συγκάλυπταν, συμμετείχαν ή
πρωτοστατούσαν σε βασανιστήρια Ιρακινών αιχμαλώτων στο Αμπού Γράιμπ. Την ίδια
ώρα, έκθεση του Στρατού αθωώνει όλους τους υψηλά ιστάμενους στρατιωτικούς στο
Αμπού Γράιμπ και ενοχοποιεί… όλους τους άλλους.

Στο κολαστήριο. Στρατιωτικοί γιατροί εν γνώσει τους επέτρεπαν ή και ενεργά συμμετείχαν σε βασανιστήρια κρατουμένων

Καταπέλτης για τη συμπεριφορά στρατιωτικών γιατρών, νοσοκόμων και άλλων
παραϊατρικών επαγγελματιών είναι το βασικό άρθρο του νέου τεύχους του έγκριτου
περιοδικού «Lancet», το οποίο αποκαλύπτει ανατριχιαστικά στοιχεία για τον ρόλο
που έπαιξαν οι στρατιωτικοί γιατροί και το νοσηλευτικό προσωπικό στο σκάνδαλο
των βασανιστηρίων στο Αμπού Γράιμπ. Το άρθρο που υπογράφει ο Αμερικανός
ειδικός σε θέματα βιοηθικής, Στίβεν Μάιλς, βασίζεται εν πολλοίς, στην επίσημη
έρευνα που έκανε ο αμερικανικός Στρατός για να βρεθούν οι υπεύθυνοι για το
Αμπού Γράιμπ, και ζητάει να διεξαχθεί τώρα ειδική έρευνα για την ευθύνη των
ιατρών της φυλακής.

Ο εκπρόσωπος του αμερικανικού Στρατού αναγνώρισε πως το άρθρο βασίζεται, σε
μεγάλο μέρος, σε στοιχεία που ανακάλυψε η πρόσφατη έρευνα του Στρατού και
διαβεβαίωσε ότι θα απαγγελθούν κατηγορίες εναντίον οποιουδήποτε υπευθύνου.

Αποδείξεις

Ο Μάιλς δεν ασχολείται, όμως, μόνο με την υπόθεση των βασανιστηρίων στο Αμπού
Γράιμπ. Στο άρθρο του, για το οποίο έχει συλλέξει στοιχεία και από ακροάσεις
που έγιναν στο Κογκρέσο, από ένορκες καταθέσεις κρατουμένων και στρατιωτών,
από δημοσιογραφικές έρευνες και από έρευνες που έχουν δημοσιευθεί σε ιατρικά
έντυπα, παρουσιάζει μία εικόνα γιατρών που εν γνώσει τους επέτρεπαν ή και,
ορισμένες φορές, ενεργά συμμετείχαν σε βασανιστήρια κρατουμένων στο Αφγανιστάν
και στο Γκουαντάναμο.

Συγκεκριμένα για τα βασανιστήρια στο Αμπού Γράιμπ, ο Μάιλς παραθέτει στοιχεία
που φανερώνουν ότι γιατροί, ή νοσηλευτές που λειτουργούσαν βάσει εντολών
γιατρού, παραποιούσαν πιστοποιητικά θανάτου για να συγκαλύψουν φόνους και
κακοποιήσεις κρατουμένων στο Αμπού Γράιμπ και αλλοίωναν την όψη των πτωμάτων
για να μη φαίνεται ότι είχαν πεθάνει από βασανιστήρια. Ο συντάκτης του άρθρου
αναφέρει και άλλα περιστατικά γιατρών, οι οποίοι συνέφεραν κρατουμένους που
είχαν λιποθυμήσει κατά τη διάρκεια βασανιστηρίων για να μπορέσουν οι ανακριτές
να συνεχίσουν να τους βασανίζουν.

«Οι εργαζόμενοι στα επαγγέλματα υγείας θα πρέπει τώρα να σπάσουν τη σιωπή
τους», αναφέρει σε κύριο άρθρο της η συντακτική ομάδα του «Lancet». «Όσοι
αναμείχθηκαν ή ήταν αυτόπτες μάρτυρες στα βασανιστήρια που έγιναν στο Αμπού
Γράιμπ και στο Γκουαντάναμο, πρέπει να μιλήσουν».

Οι ανακρίσεις

Εκτός, όμως, από τη συγκάλυψη των βασανιστηρίων στο Αμπού Γράιμπ, υπάρχουν
πολλά στοιχεία στο άρθρο, που αποδεικνύουν ότι το στρατιωτικό ιατρικό σύστημα
στο Αμπού Γράιμπ συνεργάστηκε στον σχεδιασμό και την υλοποίηση ανακρίσεων όπου
γινόταν χρήση ψυχολογικής και σωματικής βίας. Υπάρχουν, επίσης, μεμονωμένες
αναφορές γιατρών που οι ίδιοι προσωπικά βασάνιζαν κρατουμένους.

Σε άλλο σημείο του άρθρου, ο συντάκτης του αναφέρει ότι ελάχιστες μονάδες στο
Ιράκ και το Αφγανιστάν τήρησαν την υποχρέωσή τους, που απορρέει από τη Συνθήκη
της Γενεύης, να κάνουν μηνιαίο ιατρικό έλεγχο στους κρατουμένους, ενώ δεν
διασφάλισαν γι’ αυτούς ούτε το βασικό δικαίωμα να ζητήσουν ιατρική περίθαλψη.

H έκθεση

Την ίδια ώρα, όμως, που αυτά τα στοιχεία έρχονται στο φως της δημοσιότητας,
νέα έκθεση του αμερικανικού Στρατού για το σκάνδαλο στο Αμπού Γράιμπ αναφέρει
ότι δεν υπάρχουν στοιχεία από τα οποία να αποδεικνύεται ότι υπεύθυνοι για τα
βασανιστήρια είναι υψηλά ιστάμενοι στρατιωτικοί ή πολιτικοί υπάλληλοι του
Πενταγώνου. Σύμφωνα με την «Ιντιπέντεντ», η έκθεση ενοχοποιεί περίπου 24 άτομα
– κυρίως αξιωματούχους των στρατιωτικών μυστικών υπηρεσιών, αξιωματούχους της
CIA, γιατρούς και εργολάβους του Στρατού.