[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

H τρέχουσα προεκλογική περίοδος παρουσιάζει μία, μεταξύ άλλων, θετική
πρωτοτυπία: είναι ουσιαστικά η πρώτη από την οποία απουσιάζει παντελώς
οποιαδήποτε αντιπαράθεση πάνω στην εξωτερική πολιτική της χώρας. H εξωτερική
πολιτική «δεν παίζει» στην τρέχουσα προεκλογική περίοδο. Άλλα θέματα
βρίσκονται στην agenda – παιδεία, κοινωνική πολιτική, απασχόληση, περιβάλλον
κ.λπ. Τούτο, αποτελεί ένα ιδιαίτερα θετικό φαινόμενο. Και εκφράζει τον υψηλό
βαθμό συναίνεσης που έχει κατακτήσει το πολιτικό σύστημα γύρω από τα θέματα
της εξωτερικής πολιτικής, τη θέση και τον ρόλο της Ελλάδας στο διεθνές
σύστημα, τις βασικές επιλογές και τους προσανατολισμούς. H αξιοσημείωτη
συναίνεση δεν προέκυψε τυχαία ή μηχανιστικά. Υπήρξε το αποτέλεσμα μιας
διαδικασίας που οδήγησε σταδιακά στην υπέρβαση «των υπαρξιακών εκκρεμοτήτων»
της χώρας στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής. H βαθύτερη ενσωμάτωση της χώρας
στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ως χώρα της ευρωζώνης, του εσωτερικού πυρήνα κ.λπ)., η
ένταξη της Κύπρου στην Ένωση, η εξομάλυνση των σχέσεων με όλες τις χώρες της
Βαλκανικής, η προσέγγιση με την Τουρκία υπήρξαν εξελίξεις που οδήγησαν στο
κλείσιμο των μεγάλων εκκρεμοτήτων του Ελληνισμού. Το αγωνιώδες ερώτημα «το πού
ανήκει η Ελλάδα» έχει τώρα απαντηθεί. Ανήκει στην Ευρωπαϊκή Ένωση με ό,τι
συνεπάγεται αυτό, κάτι που αποδέχονται όλες σχεδόν οι πολιτικές δυνάμεις της
χώρας. Και αυτό συνεπάγεται, μεταξύ άλλων, ότι η χώρα είναι σε θέση να
διαδραματίζει, ανάλογα με το μέγεθός της, ισχυρό περιφερειακό και διεθνή ρόλο
αναλαμβάνοντας νέες λειτουργίες εντελώς άγνωστες στο παρελθόν. Έτσι η Ελλάδα
έχει αναλάβει δραστηριότητες στον τομέα της διατήρησης της ειρήνης
(peacekeeping), την προώθηση της αναπτυξιακής διαδικασίας παγκοσμίως, της
περιβαλλοντικής προστασίας, της προώθησης της παγκόσμιας διακυβέρνησης σε
δημοκρατικές βάσεις κ.λπ. Ανάλογα με το μέγεθός της δηλαδή, η Ελλάδα
διαδραματίζει σημαντικό περιφερειακό και διεθνή ρόλο. Αυτό δεν σημαίνει φυσικά
ότι δεν υπάρχουν προβλήματα. Υπάρχουν (Κυπριακό, ελληνοτουρκικές σχέσεις
κ.λπ.). Αλλά τα προβλήματα αυτά μπορούν να αντιμετωπιστούν από μία σχετικά
ισχυρή διαπραγματευτική θέση. Επομένως, δικαιολογημένα «δεν παίζει» η
εξωτερική πολιτική στην προεκλογική διαδικασία.

Ο Π. K. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών και
πρόεδρος στο Ελληνικό Κέντρο Ευρωπαϊκών Μελετών (EKEM).