[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

Τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα ξεπέρασε πολλά ζημιογόνα σύνδρομα του
παρελθόντος. Ξεπέρασε πρώτα απ’ όλα την υπανάπτυξη. Έγινε μια ανεπτυγμένη
χώρα, η 24η στον κατάλογο των περισσότερο ανεπτυγμένων κρατών της υφηλίου.
Ξεπέρασε την απομόνωση. Έγινε μέλος της πλέον ισχυρής ομάδας κρατών – της
Ευρωπαϊκής Ένωσης και μάλιστα στον εσωτερικό πυρήνα αυτής. Ξεπέρασε την
ανασφάλεια και αγωνία για τα εξωτερικά της σύνορα. Έγινε μία ασφαλής χώρα που
κανένας δεν μπορεί να την απειλήσει. Ξεπέρασε το σύνδρομο της «εξωτερικής
προστασίας». H χώρα δεν χρειάζεται ξένους προστάτες. Μπορεί να προστατευθεί
από μόνη της. Ξεπέρασε το σύνδρομο της υποτέλειας. Κανένας δεν χρειάζεται «να
προσκυνήσει» ξένες δυνάμεις για να κατακτήσει πολιτικά αξιώματα. Ξεπέρασε
πολλά και σημαντικά που την καθιστούσαν υπανάπτυκτη χώρα. Δεν ξεπέρασε, όμως,
ακόμη ορισμένα άλλα εξόχως επικίνδυνα. Δεν ξεπέρασε, λ.χ., το σύνδρομο «του
οκταετούς κύκλου της διαφθοράς». Φαίνεται δηλαδή περίπου ανά οκτώ χρόνια να
κορυφώνεται στην πολιτική διαδικασία μια γενικευμένη αντίληψη ότι η πολιτική
τάξη έχει βυθιστεί στη διαφθορά και έχει συμπαρασύρει μαζί της όλη τη χώρα.
Φαινόμενα διαφθοράς προφανώς υπάρχουν και πρέπει να καταπολεμηθούν. H διαφθορά
είναι ένα παγκόσμιο φαινόμενο και γι’ αυτό απασχολεί διεθνείς οργανισμούς. Το
φαινόμενο πηγάζει κυρίως από την αδυναμία τού ακριβούς ορισμού και διαχωρισμού
της δημόσιας/ιδιωτικής/οικονομικής σφαίρας. H ισχυροποίηση της οικονομικής
σφαίρας δεν έχει συνοδευθεί από την αντίστοιχη ισχυροποίηση και προσαρμογή των
δημοκρατικών θεσμών διαφάνειας και ελέγχου. Οι παραδοσιακές θεσμικές
διαδικασίες δεν επαρκούν. Τα ποικίλα οικονομικά συμφέροντα θέλουν και μπορούν
να επηρεάσουν τις πολιτικές αποφάσεις. Τίποτα το αθέμιτο. Πρόκειται για τη
διαδικασία του lobbying, γνωστή τόσο στις ΗΠΑ όσο και στην Ευρώπη. Για να
αντιμετωπίσει τις φθοροποιές συνέπειες του lobbying το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
θέσπισε «κώδικες συμπεριφοράς» κ.λπ. Το ίδιο έκανε και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Υπάρχουν συνεπώς πολλά που μπορούν να γίνουν προς την κατεύθυνση αυτή από την
πλευρά μας. Αλλά να δίνουμε την εντύπωση ότι ανά οκτώ χρόνια η χώρα
περιέρχεται σε κατάσταση γενικευμένης σήψης αποτελεί επιεικώς φαινόμενο
γενικευμένης παράκρουσης…

Ο Π. K. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών και
πρόεδρος στο Ελληνικό Κέντρο Ευρωπαϊκών Μελετών (EKEM).