Το αποτέλεσμα των εκλογών στα κατεχόμενα δρομολογεί εξελίξεις και στην Τουρκία

Καθώς η Κύπρος θα διανύει τους τελευταίους μήνες πριν από τον ιστορικό σταθμό
της ένταξής της στην Ευρωπαϊκή Ένωση την 1η Μαΐου 2004, η ελληνική και
κυπριακή ηγεσία θα έχουν να αντιμετωπίσουν μια καλά προετοιμασμένη «επίθεση»
της τουρκικής διπλωματίας.

H Άγκυρα, όπως όλα δείχνουν, θα επιχειρήσει να καταρρίψει την έξωθεν καλή
μαρτυρία που συνόδευε όλα αυτά τα χρόνια την ελληνοκυπριακή πλευρά, ότι δηλαδή
είχε και έχει την πολιτική βούληση για λύση του Κυπριακού στο πλαίσιο των
πρωτοβουλιών των Ηνωμένων Εθνών. Θα επιχειρήσει δηλαδή να διορθώσει τη δική
της εικόνα – που διαμόρφωσαν τις τελευταίες δεκαετίες οι στρατηγοί και ο
Ντενκτάς -, μια εικόνα επεκτατικής και αδιάλλακτης δύναμης που θέλει να
ενσωματώσει τη μισή Κύπρο.

H πολιτική συγκυρία φαίνεται να ευνοεί αυτούς στην Άγκυρα που υποστηρίζουν ότι
μια χώρα με ευρωπαϊκές φιλοδοξίες δεν μπορεί να έχει αυτή την εικόνα. Δεν
είναι όμως μόνο θέμα εικόνας. Με τον έναν ή τον άλλον τρόπο η Τουρκία έχει
εισπράξει ευρωπαϊκές προειδοποιήσεις ότι ο εθνικός της στόχος, η ημερομηνία
έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων, εξαρτάται εν πολλοίς από την επίλυση του
Κυπριακού.

Μήνυμα στους στρατηγούς. Στη διαμόρφωση αυτής της πολιτικής συγκυρίας
καταλυτικό ρόλο έπαιξαν οι «εκλογές» στα κατεχόμενα. Το μήνυμα προς την Άγκυρα
ήταν ισχυρότατο και αποδέκτες ήταν όλοι οι θεσμικοί παράγοντες του τουρκικού
κράτους. Οι στρατηγοί είδαν την παντοδυναμία του ανθρώπου τους (του Ντενκτάς)
να τραυματίζεται σοβαρά και η ουσιαστική νίκη των δυνάμεων της αντιπολίτευσης,
των σημαιοφόρων δηλαδή του σχεδίου Ανάν και της ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση,
έδωσε στον Ερντογάν και στην κυβέρνησή του σταθερή βάση να προχωρήσει σε
πρωτοβουλίες για να πάρει το «πάνω χέρι».

Αν μάλιστα ο Μεχμέτ Αλί Ταλάτ καταφέρει να σχηματίσει «κυβέρνηση» και
αποδυναμώσει, όπως σχεδιάζει, τον διαπραγματευτικό ρόλο του Ντενκτάς, τότε οι
εξελίξεις προς αυτή την κατεύθυνση θα ενδυναμωθούν.

Όμως όλα αυτά σε καμία περίπτωση δεν σημαίνουν ότι η Τουρκία μετέβαλε τη
διακηρυγμένη πολιτική της στο Κυπριακό περί δύο κρατών και ουσιαστικά λύση
συνομοσπονδίας. Το «σχέδιο» που ετοίμασε το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών
αφέθηκε να διαρρεύσει στον Τύπο επιλεκτικά. Τίποτε δεν διέρρευσε π.χ. για τη
συνταγματική πτυχή του προβλήματος, που είναι κρίσιμη και αποφασιστική, για να
δούμε αν η Άγκυρα εννοεί ένα λειτουργικό κράτος ή αν επιμένει στις παλιές της
θέσεις.

Κίνηση υπό διαμόρφωση. H κίνηση της Άγκυρας βρίσκεται αυτή την ώρα υπό
διαμόρφωση και το αποτέλεσμα θα προκύψει μέσα από την εξισορρόπηση των απόψεων
του Προέδρου Σεζέρ, του Γενικού Επιτελείου, της κυβέρνησης Ερντογάν και του
υπουργείου Εξωτερικών. Ο κ. Ερντογάν οργίζεται όταν τον ρωτούν για τις
διαφωνίες του στρατηγού Οζκιόκ επί του σχεδίου που ετοίμασε το υπουργείο
Εξωτερικών, όμως ο τουρκικός Τύπος γέμει πληροφοριών για τη στάση του στρατού,
ο οποίος εμφανίζεται να μη συμμερίζεται τη «βιασύνη» του Τούρκου Πρωθυπουργού
για το Κυπριακό.

Αντίθετα, το υπουργείο Εξωτερικών υπενθύμισε στους αρμοδίους ότι στενεύουν τα
χρονικά περιθώρια και επιβάλλεται να δοθεί απάντηση στην πρόσκληση του
Προέδρου Παπαδόπουλου για έναρξη συνομιλιών.

Οι στρατηγοί εμφανίζονται μάλλον δυσαρεστημένοι διότι το υπουργείο Εξωτερικών
και η κυβέρνηση θέτουν εκ των υστέρων υπόψη τους σχέδιο για λύση του Κυπριακού
και παραπονούνται γιατί στην όλη διαδικασία καταβάλλονται προσπάθειες
απομόνωσης του Ντενκτάς. H απομόνωσή του, κατά τους στρατηγούς, αποδυναμώνει
τη θέση της τουρκικής πλευράς.