OΔHΓOΣ ΓIA TOYΣ AΓPOTEΣ «Bουτιά» στις ενισχύσεις για 55.000 καπνοπαραγωγούς

Οι προτάσεις που έχουν κατατεθεί θεωρούνται δυσμενείς για την Ελλάδα, αφού
όχι μόνο προτείνεται η μερική αποσύνδεση των ενισχύσεων από το ύψος και το
είδος της παραγωγής (όπως ισχύει για το λάδι και το βαμβάκι), αλλά δεν έχει
ξεκαθαρίσει τι θα συμβεί μετά το 2008, οπότε και το υπάρχον καθεστώς ενίσχυσης
θα σταματήσει να ισχύει.

Με άλλα λόγια, μετά το 2008 μένει ανοιχτό το ενδεχόμενο της πλήρους κατάργησης
των ενισχύσεων για την καπνοκαλλιέργεια, γεγονός που θα έχει ιδιαίτερα
αρνητικές συνέπειες στον κλάδο.

Ο λόγος που οι προτάσεις της Επιτροπής για τα καπνά είναι ιδιαίτερα δυσμενείς
οφείλεται στο γεγονός ότι η καλλιέργεια του καπνού έχει συνδεθεί πλέον και σε
επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης (όπως και στις ΗΠΑ) με την εντεινόμενη τα τελευταία
χρόνια αντικαπνιστική εκστρατεία.

H συμβολή στην οικονομία

H Ελλάδα κατέχει το υψηλότερο ποσοστό σε αξία παραγόμενου προϊόντος στην
Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ είναι, μαζί με την Ιταλία, οι μεγαλύτερες σε ποσότητα
καπνοπαραγωγές χώρες.

Επίσης, η χώρα μας έρχεται τρίτη, πανευρωπαϊκά, σε αριθμό απασχολουμένων στη
βιομηχανία καπνού, ενώ κατατάσσεται δεύτερη στην κατά κεφαλήν παραγωγή
τσιγάρων, μετά την Ολλανδία.

Τα συμπεράσματα αυτά προκύπτουν από μελέτη τής KPMG, η οποία είχε γίνει για
λογαριασμό του Συνδέσμου Ελληνικών Καπνοβιομηχανιών και της ΠΑΣΕΓΕΣ, «για τη
σημασία του καπνού στην ελληνική οικονομία, αλλά και τις επιπτώσεις από την
εφαρμογή των προτάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής».

Σύμφωνα με τη μελέτη, ο παραγόμενος καπνός στην Ελλάδα φτάνει σε αξία τα 530
δισ. ευρώ (40% επί της συνολικής αξίας στην E.E.), επίδοση που κατατάσσει τη
χώρα μας στην όγδοη θέση παγκοσμίως. Όσον αφορά το ποσοστό της ακαθάριστης
αξίας παραγωγής του κλάδου καπνού στο ΑΕΠ αντιστοιχεί περίπου στο 1,03% και
είναι οκτώ φορές μεγαλύτερο στην Ελλάδα σε σχέση με το σύνολο των υπόλοιπων
χωρών της E.E.

Οι εξαγωγές

H ελληνική παραγωγή έχει σαφή εξαγωγικό προσανατολισμό, κατά συνέπεια
εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από τις συνθήκες, τις τάσεις και τις διακυμάνσεις
των τιμών στη διεθνή αγορά. H ελληνική καπνοβιομηχανία απορροφά μόνο το 20%
της συνολικής εγχώριας παραγωγής. Το 1995 οι εξαγωγές καπνών ήταν 210 εκ.
ευρώ, ενώ το 2000 ανήλθαν σε 350 εκ. ευρώ και η αυξητική τάση συνεχίστηκε και
κατά την τελευταία διετία. Όσον αφορά τις εξαγωγές προϊόντων καπνού (τσιγάρα)
έφτασαν το 2000 τα 131 εκατ. ευρώ. Συνολικά το ποσοστό των εξαγωγών καπνού και
προϊόντων καπνού επί του συνόλου των ελληνικών εξαγωγών ανέρχεται σήμερα σε
4,32%.

Τι προτείνει η Επιτροπή

Τα καλλιεργούμενα στρέμματα από 760.290 το 1990 μειώθηκαν σε 520.732 το 2002, ενώ οι παραγωγοί από 71.697 έχουν μειωθεί περίπου σε 54.963

H πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις επιδοτήσεις προβλέπει ότι:

1. Όσοι παράγουν έως 3,5 τόνους καπνά τον χρόνο θα λαμβάνουν
αποσυνδεδεμένη επιδότηση ίση με τον μέσο όρο των χρημάτων που έλαβαν την
τριετία αναφοράς 2000-2002. Μια τέτοια εξέλιξη εκτιμάται ότι θα σηματοδοτήσει
αρνητικές εξελίξεις για τα ελληνικά καπνά, αφού στην κατηγορία αυτή
εντάσσονται γύρω στους 55.000 αγρότες, δηλαδή το 92% επί του συνόλου των
παραγωγών του κλάδου.

2. Εκείνοι που παράγουν από 3,5 – 10 τόνους θα εισπράττουν για την
παραγωγή άνω των 3,5 τόνων το 80% των ενισχύσεων που ελάμβαναν κατά την
τριετία 2000-2002. Το υπόλοιπο 20% θα διατίθεται για να χρηματοδοτηθεί η
στροφή των παραγωγών σε άλλα είδη καλλιέργειας (η περίφημη αναδιάρθρωση των
καλλιεργειών), για τις οποίες όμως δεν έχουν ακόμη κατατεθεί συγκεκριμένες
προτάσεις.

3. Όσον αφορά καπνοκαλλιεργητές που παράγουν πάνω από 10 τόνους, θα
ισχύει η εξής διαδικασία: για την ποσότητα της παραγωγής έως 3,5 τόνους η
πριμοδότηση θα δίδεται με το καθεστώς της αποσυνδεδεμένης επιδότησης, για την
ποσότητα από 3,5 – 10 τόνους οι παραγωγοί θα υφίστανται τη μείωση του 20%, ενώ
για την ποσότητα άνω των δέκα τόνων η ενίσχυση θα μειώνεται κατά 30% ετησίως
έως το 2007. Από την ημερομηνία αυτή και μετά, το ποσοστό αυτό της ενίσχυσης
μηδενίζεται.