Χιονοστιβάδα αυξήσεων στις τιμές των υπηρεσιών

Σε ποσοστό από 20% έως και 50% ανατιμήθηκαν συνολικά, κατά την τελευταία
τριετία, συγκεκριμένες υπηρεσίες, όπως αποκαλύπτει σχετική έρευνα της
«ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ». Οι αυξήσεις πήραν τη μορφή χιονοστιβάδας αμέσως μετά την
εισαγωγή του ευρώ, το 2001, με στρογγυλοποιήσεις τιμών προς τα πάνω ή με
προγραμματισμένες ανατιμήσεις. Εξαίρεση αποτελεί ο τομέας των τηλεπικοινωνιών,
που ο ανταγωνισμός έχει οδηγήσει σε μειώσεις τιμών.

«Πρωταθλητές» στις ανατιμήσεις, από το 2001 μέχρι σήμερα, είναι η στάθμευση σε
υπαίθριους χώρους (που καταγράφει συνολική αύξηση τιμών από 15% έως 50%), τα
ενοίκια (10% – 45%), τα ασφάλιστρα στα Ι.Χ. (20% – 30%), τα ανταποδοτικά τέλη
των δήμων (15% – 30%) και ορισμένες υπηρεσίες εστίασης (για παράδειγμα, ο
εσπρέσο σε μια καφετέρια έως 25%), ενώ μικρότερες αυξήσεις τιμών έχουν γίνει
στα δίδακτρα των ιδιωτικών σχολείων (12% – 14%) και στα τιμολόγια του
ηλεκτρικού ρεύματος (8%) και του νερού (9,5%).

Έως 50% πάνω τα πάρκινγκ

Τα πρωτεία στις αυξήσεις τιμών κρατούν οι χώροι στάθμευσης. Στα πάρκινγκ, η
νομοθεσία προβλέπει κανόνες (π.χ. για χρονοχρέωση), οι οποίοι δεν τηρούνται
πάντα. Έτσι, οι αυξήσεις την τελευταία τριετία κυμαίνονται από 15% έως 50%.
Για παράδειγμα, δύο ώρες στάθμευσης στο κέντρο της Αθήνας στοιχίζουν σήμερα 7
έως 12 ευρώ, από 6 – 8 ευρώ, κατά μέσο όρο, το 2001.

Ο πρόεδρος του Σωματείου Σταθμών Αυτοκινήτων Στεγασμένων Χώρων, κ. Δημήτρης
Σπυράκης, επικαλείται «τα υψηλά ενοίκια που καλούνται να καταβάλλουν οι
επιχειρηματίες του κλάδου, ειδικά στο κέντρο της Αθήνας», ενώ καλεί τον
καταναλωτή να αναζητεί το φθηνότερο πάρκινγκ. Δεν είναι, πάντως, λίγες οι
φορές που ιδιοκτήτες χώρων στάθμευσης παραπέμπονται στη Δικαιοσύνη για
παράβαση της σχετικής αγορανομικής διάταξης (2/2002) που επιβάλλει
χρονοχρέωση, η οποία, όμως, δεν εφαρμόζεται, με αποτέλεσμα υπερβολικές
χρεώσεις εις βάρος των καταναλωτών.

Τα ασφάλιστρα Ι.Χ.

Οι αυξήσεις στα ασφάλιστρα των Ι.Χ., που έγιναν το 2001 και το 2002, κινήθηκαν
σε ετήσια βάση, κατά μέσο όρο, μεταξύ 6% και 8%, δηλαδή σε επίπεδα σαφώς
υψηλότερα από τον πληθωρισμό, ενώ φέτος οι κάτοχοι Ι.Χ. καλούνται να πληρώσουν
αυξήσεις στα ασφάλιστρα, οι οποίες φτάνουν και το 12%, ανάλογα με την
εταιρεία. Σημειώνεται ότι φέτος ορισμένοι από τους ισχυρότερους «παίκτες» του
κλάδου τροποποίησαν το σύστημα bonus malus, μέσω του οποίου περνούν έμμεσες
αυξήσεις πολύ υψηλότερες από τη μέση αύξηση του 6,5%.

Οι εταιρείες αιτιολογούν τις αυξήσεις αυτές λέγοντας ότι ο κλάδος αυξάνει,
χρόνο με τον χρόνο, τις υποχρεώσεις του σε αποζημιώσεις, γεγονός που τον έχει
καταστήσει μονίμως ζημιογόνο. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι ένα μέσο ασφάλιστρο
για bonus malus 10 (αστική ευθύνη και σωματικές βλάβες), από 400 ευρώ το 2001
κοστίζει σήμερα 500 ευρώ, σε μία από τις μεγαλύτερες εταιρείες του κλάδου.

Τα δημοτικά τέλη

Άλμα σημείωσαν, την τελευταία τριετία, τα τέλη οικιακής χρήσεως που πληρώνουν
οι δημότες μέσω του λογαριασμού της ΔΕΗ, με τις αυξήσεις να φτάνουν και το
30%. Όπως παραδέχεται ο πρόεδρος της ΚΕΔΚΕ, κ. Πάρις Κουκουλόπουλος, «πολλοί
δήμαρχοι, που δεν είχαν κάνει αυξήσεις το 2002, καθώς ήταν χρονιά εκλογών,
προχώρησαν σε ανατιμήσεις αμέσως μετά». Ανάλογη αύξηση σημειώθηκε και στα τέλη
που επιβάλλουν οι δήμοι στα καταστήματα. Οι δήμαρχοι, πάντως, λένε ότι
προχωρούν σε αυξήσεις (τόσο στα οικιακά τέλη όσο και σε αυτά που επιβαρύνουν
τα καταστήματα), προκειμένου να ανταποκριθούν πιο αποτελεσματικά στις
υποχρεώσεις τους.

Οι υπηρεσίες εστίασης

Οι μαγαζάτορες, από την πλευρά τους, διαμαρτύρονται ότι για να αντεπεξέλθουν
στις αυξήσεις των δημοτικών τελών, καθώς και σε εκείνες των ενοικίων,
αναγκάζονται να τις μετακυλίσουν στις τιμές πολλών προϊόντων τους. Έτσι, ένας
καφές εσπρέσο σε μια καφετέρια, που κόστιζε 2 ευρώ το 2001, σήμερα στοιχίζει
κατά μέσον όρο 2,5 ευρώ, δηλαδή έχει ανατιμηθεί κατά 25%.

«Παλαιότερα, η κυβέρνηση μάς είχε ζητήσει να συγκρατήσουμε τις τιμές και εμείς
αυτό συστήνουμε στα μέλη μας. Με τα τέλη του δήμου, όμως, ακριβαίνουν όλα. Ο
καφές έχει πάει 20% πάνω, την τελευταία τριετία. Αν θέλουν οι δήμοι να
φτιάξουν δικό τους τιμάριθμο, δεν μπορούμε να πληρώνουμε τον λογαριασμό ούτε
εμείς ούτε οι πελάτες μας», λέει ο κ. Γιάννης Κουζούπης, γενικός γραμματέας
της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Εστιατορικών και Συναφών Επαγγελμάτων. Πάντως, δεν
έλειψαν και περιπτώσεις στρογγυλοποιήσεων λόγω ευρώ.

Τα ιδιωτικά σχολεία

Στα ιδιωτικά σχολεία, οι αυξήσεις – από το 2001 μέχρι σήμερα – ήταν πιο
συγκρατημένες. Σύμφωνα με τον κ. Δημήτρη Κορέλλα, πρόεδρο της Ομοσπονδίας
Ιδιωτικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης, στην πλειοψηφία των
ιδιωτικών ΙΕΚ οι αυξήσεις δεν ξεπέρασαν το ετήσιο «πλαφόν», με αποτέλεσμα στην
τριετία να κυμανθούν γύρω στο 14%.

Πάντως, στα ιδιωτικά εκπαιδευτήρια το «πλαφόν» στις αυξήσεις δεν φαίνεται να
εφαρμόζεται παντού. Το 2002 είχαν αποσταλεί κλήσεις για απολογία σε υπεύθυνους
επιχειρήσεων για «καπέλα» έως και 20% στα δίδακτρα ιδιωτικών εκπαιδευτηρίων.
Ας σημειωθεί ότι πέρυσι η νόμιμη αύξηση δεν μπορούσε να υπερβαίνει το 3,5%
αλλά, όπως αποδεικνύεται, γνωστά εκπαιδευτήρια είχαν επιβάλει αυξήσεις 8,2% –
20%. Μάλιστα, το 2002, σε σύνολο 100 σχολείων που είχαν ελεγχθεί, 8 στα 10
είχαν αυξήσεις από 3,5% έως 20%.

Τα τιμολόγια ΔΕΚΟ

Τόσο στην ΕΥΔΑΠ όσο και στη ΔΕΗ, η τιμολογιακή πολιτική κινήθηκε στα όρια του
πληθωρισμού, την τελευταία τριετία. Από το 2001 μέχρι σήμερα, η ΕΥΔΑΠ έχει
προχωρήσει σε αυξήσεις στα τιμολόγια ύδρευσης κατά 9,5%, ενώ έχει
προαναγγείλει αυξήσεις 2,5% από την 1η Απριλίου.

Ενδεικτικά, μία τριμελής οικογένεια πληρώνει σήμερα, ετησίως, γύρω στα 160
ευρώ για νερό, από 146 ευρώ το 2001. Αντίστοιχα, η ίδια οικογένεια, με μέση
ετήσια κατανάλωση 2.500 κιλοβατώρες, πληρώνει για ρεύμα γύρω στα 500 ευρώ, από
462 το 2001, δηλαδή κατά 8% περισσότερο σε σχέση με το 2001. Η ΔΕΗ έχει
ανακοινώσει ότι θα προχωρήσει σε αυξήσεις των τιμολογίων της το επόμενο
διάστημα.

Τα ενοίκια

Ασυγκράτητες ήταν οι αυξήσεις στα ενοίκια μικρών διαμερισμάτων (δυάρια,
γκαρσονιέρες). Αιτία είναι η ολοένα μεγαλύτερη ζήτηση για τέτοια ακίνητα. Τα
ενοίκια στα διαμερίσματα με εμβαδόν μέχρι 55 τετραγωνικά μέτρα αυξήθηκαν έως
και 45%. Μόνο πέρυσι, οι αυξήσεις έφτασαν γύρω στο 16% και οι μεσίτες κάνουν
λόγο για στρογγυλοποιήσεις προς τα πάνω. Με μικρότερο ρυθμό κινήθηκαν οι
αυξήσεις στα μεγαλύτερα διαμερίσματα, που σωρευτικά στην τριετία δεν ξεπέρασαν
το 10%.

Τα διόδια

Στις αρχές Φεβρουαρίου αυξήθηκαν κατά 50% τα διόδια για τα Ι.Χ. στην Αττική
Οδό, φτάνοντας το 1,8 ευρώ, από 1,2 ευρώ. Για τα δίκυκλα διαμορφώθηκαν σε 0,9,
από 0,5 ευρώ (αύξηση 80%) και για λεωφορεία και φορτηγά σε 4,5, από 3 ευρώ
(αύξηση 50%).