Σκοτώνει από βάθος 3.500 μέτρων

Ακόμη και από βάθος 3.500 μέτρων, το πετρέλαιο που διαρρέει από το ναυάγιο
του «Πρεστίζ» σκοτώνει καθημερινά δεκάδες πουλιά και ψάρια.

Μία εβδομάδα μετά το ναυάγιο, οι οικολογικές οργανώσεις περιέθαλπαν 400 πουλιά που είχαν μολυνθεί από το πετρέλαιο. Οι εκτιμήσεις ανέβαζαν τον συνολικό αριθμό πουλιών που είχαν επηρεαστεί από το φορτίο του «Πρεστίζ» στα 8.000, ανάμεσά τους και αρκετούς πιγκουίνους

Περισσότερα από 900 χιλιόμετρα ακτών έχουν βουτηχτεί στη μαύρη λάσπη, ενώ τις
τελευταίες ημέρες αρκετοί κάτοικοι των μολυσμένων περιοχών άρχισαν να
παρουσιάζουν και σοβαρά αναπνευστικά προβλήματα.

Ένας μήνας πέρασε από τη βύθιση του δεξαμενόπλοιου «Πρεστίζ» στα ανοιχτά της
Ιβηρικής Χερσονήσου και οι ειδικοί επιστήμονες ακόμα δεν έχουν καταφέρει να
εκτιμήσουν το μέγεθος της οικολογικής καταστροφής. Και πώς θα μπορούσε να
συμβεί κάτι τέτοιο, όταν έχουν να κάνουν με ένα ναυάγιο που από βάθος 3.500
μέτρων εξακολουθεί να διασκορπίζει καθημερινά στον ωκεανό 30 με 40 τόνους
πετρέλαιο, έχοντας μολύνει μέχρι τώρα τις ακτές της Πορτογαλίας και της
Βορειοδυτικής Ισπανίας σε μήκος μεγαλύτερο των 900 χιλιομέτρων.

Πετρέλαιο σε 200 παραλίες

Λίγες ώρες μετά τη βύθιση, οι δορυφόροι της Ευρωπαϊκής Διαστημικής Εταιρείας
(ESA) κατέγραψαν δύο τεράστιες μαύρες λωρίδες από πετρέλαιο που ξεκινούσαν από
το σημείο του ναυαγίου και – διασχίζοντας μια απόσταση 200 χιλιομέτρων –
αγκάλιαζαν περιμετρικά τις ακτές της Ιβηρικής Χερσονήσου και της Γαλλίας.
Ανάλογα με την ένταση των ανέμων που έπνεαν, η ταχύτητα με την οποία
προσέγγιζαν τη στεριά ήταν από 12 έως και 30 χιλιόμετρα την ημέρα.

Σύμφωνα με άρθρο που δημοσιεύτηκε στη ηλεκτρονική σελίδα της επιστημονικής
επιθεώρησης «Nature», μόνο στην περιοχή της Γαλικίας, που βρίσκεται στη
Βορειοδυτική Ισπανία, κατέληξαν περίπου 7.000 τόνοι πετρελαίου μολύνοντας
περισσότερες από 200 παραλίες.

Οικονομική καταστροφή

Τώρα, έναν μήνα μετά, περίπου 90.000 άνθρωποι περιμένουν οικονομική βοήθεια
για να ορθοποδήσουν από τη ζημιά που προκάλεσαν οι πετρελαιοκηλίδες. Η ζωή
τους ήταν συνδεδεμένη με το ψάρεμα ή με άλλες παράκτιες δραστηριότητες. Όμως,
όσα εκατομμύρια ευρώ και αν δοθούν προς αυτή την κατεύθυνση, η καταστροφή της
χλωρίδας και της πανίδας δεν δείχνει, προς το παρόν, αναστρέψιμη.

Στις 25 Νοεμβρίου, μία εβδομάδα μετά το ναυάγιο, οι οικολογικές οργανώσεις
περιέθαλπαν 400 πουλιά που είχαν μολυνθεί από το πετρέλαιο. Οι εκτιμήσεις
ανέβαζαν τον συνολικό αριθμό των πουλιών που είχαν επηρεαστεί από το φορτίο
του «Πρεστίζ» στα 8.000, ανάμεσά τους και αρκετούς πιγκουίνους. Λίγες ημέρες
αργότερα, στις 6 Δεκεμβρίου, ο αριθμός των πουλιών που βρέθηκαν νεκρά έφθασε
τα 1.000, ενώ άλλα τόσα ήταν εκείνα τα οποία περιέθαλπαν. Την περασμένη
εβδομάδα ο αριθμός των νεκρών και τραυματισμένων πουλιών ανέβηκε στα 3.000.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της οικολογικής οργάνωσης WWF (Παγκόσμιο Ταμείο για τη
Φύση), η μόλυνση της θάλασσας και των ακτών πρέπει να έχει επηρεάσει
τουλάχιστον 20.000 πουλιά, τα περισσότερα από τα οποία δεν έχουν καν
εντοπιστεί.

Θα πεθάνουν 100.000 πουλιά

Το πιο εφιαλτικό σενάριο που έχει διατυπωθεί, με βάση τα μέχρι τώρα δεδομένα,
θέλει τον αριθμό των πουλιών που τελικά θα πεθάνουν από τη μόλυνση να φθάνει
τα 100.000. Πολλά απ’ αυτά μάλιστα, σε τόπους άγνωστους, μιας και είναι
αποδημητικά.

Ήδη, πάντως, κάποιοι ειδικοί επιστήμονες μιλούν και για την εξαφάνιση ενός
προστατευμένου είδους, που είναι οι ιβηρικοί κόλυμβοι. Πρόκειται για
μεγαλόσωμα πουλιά με μακρύ και ισχυρό ράμφος, τα οποία βουτούν στη θάλασσα για
να πιάσουν ψάρια. Στη χώρα μας τα ξέρουμε και ως «βουτουαργιές». Μέχρι τη
στιγμή της βύθισης, 22 ζευγάρια απ’ αυτά ζούσαν στην ισπανική Γαλικία. Ύστερα
από λίγες ημέρες βρέθηκαν νεκρά τα 12. Κάποιοι, όπως ο Κάρλες Καρμπονέρας από
την Ισπανική Ορνιθολογική Εταιρεία, λένε πως μάλλον πέθαναν όλα.

Μία από τις χειρότερες οικολογικές καταστροφές

«Ο αποδεκατισμός τόσων πουλιών είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου», θα πει ο
δρ Σάιμον Κριπς από το WWF, που δεν διστάζει να χαρακτηρίσει το ναυάγιο του
«Πρεστίζ» σαν μία από τις χειρότερες οικολογικές καταστροφές. Ο ίδιος θεωρεί
πως οι επιπτώσεις στο πλαγκτόν, που αποτελεί τη βάση της θαλάσσιας τροφικής
αλυσίδας, είναι αδύνατον, προς το παρόν, να καταγραφούν. Ορισμένα μικρά ψάρια,
όπως, για παράδειγμα, οι σαρδέλες ή οι αντσούγιες, θα τραφούν με το μολυσμένο
πλαγκτόν και με τη σειρά τους θα επηρεάσουν άλλα έμβια όντα, όπως τα δελφίνια,
τα πουλιά ή ακόμη και τους ανθρώπους.

Το πετρέλαιο κρύβει μέσα του ένα τοξικό συστατικό που ονομάζεται
πολυαρωματικός υδρογονάνθρακας. Ορισμένες εργαστηριακές μελέτες έδειξαν ότι αν
ο σολομός και η πλασέτα εκτεθούν στο πετρέλαιο, τότε το αναπαραγωγικό τους
σύστημα παθαίνει σοβαρές επιπλοκές. Το ίδιο συμβαίνει με τα πουλιά, τα
θαλάσσια σκουλήκια που σταματούν να παράγουν αυγά αλλά και τις φάλαινες
μπελούγκα, που αναπτύσσουν όγκους.

«Μπαλώνουν» τα ρήγματα

Την περασμένη εβδομάδα, το γαλλικό βαθυσκάφος «Ναυτίλος» ξεκίνησε για να
«μπαλώσει» τα 14 – όπως υπολογίζονται – ρήγματα του «Πρεστίζ», ώστε να
εξαλειφθεί ή να μειωθεί όσο γίνεται περισσότερο η διαρροή πετρελαίου. Στις
δεξαμενές του έχουν απομείνει 50.000 με 60.000 τόνοι. Η επιχείρηση του
«Ναυτίλου» λένε ότι θα διαρκέσει μέχρι τις 20 Ιανουαρίου και θα χρειαστούν
περίπου 20 καταδύσεις για να ολοκληρωθεί η αποστολή.