Νέα εποχή συμφιλίωσης

Δεκατρία χρόνια μετά την πτώση του Τείχους, οι ηγέτες των 15 εγκαινιάζουν
μία νέα εποχή συμφιλίωσης στην Ευρώπη. Έως τις επόμενες ευρωπαϊκές εκλογές,
τον Ιούνιο του 2004, η Ε.Ε. θα περικλείει 25 χώρες και 450 εκατομμύρια
ανθρώπους, από τις δυτικές ακτές της Ιρλανδίας έως τα σύνορα της Ρωσικής
Ομοσπονδίας.

Με την προσφορά στην Πολωνία ενός δισεκατομμυρίου ευρώ επιπλέον, από τα πακέτα
μακροπρόθεσμης ευρωπαϊκής οικονομικής βοήθειας, φάνηκε να λύνονται χθες το
απόγευμα οι τελευταίες δυσκολίες στην ιστορική Σύνοδο Κορυφής της Ευρωπαϊκής
Ένωσης στην Κοπεγχάγη. Πέρα από το συνολικό οικονομικό πακέτο χρηματοδότησης
των 40,5 δισ. ευρώ που είχε προτείνει η Δανία, συμπληρωματική βοήθεια έως και
τριακόσια εκατομμύρια ευρώ προσφέρθηκε και στις υπόλοιπες εννέα υποψήφιες
χώρες: την Κύπρο, την Τσεχία, την Εσθονία, την Ουγγαρία, τη Λετονία, τη
Λιθουανία, τη Μάλτα, τη Σλοβακία και τη Σλοβενία. Νωρίτερα, εξαιτίας των
πιέσεων της Πολωνίας για επιπλέον χρηματοδότηση, υπήρχε κίνδυνος να οδηγηθεί
σε αδιέξοδο το τελευταίο στάδιο των διαπραγματεύσεων .

Παράλληλα, η Ε.Ε. επιβεβαίωνε τον στόχο της να δεχθεί το 2007 ως μέλη της τη
Βουλγαρία και τη Ρουμανία, εφόσον αυτές προχωρήσουν στην υλοποίηση των
απαιτούμενων μεταρρυθμίσεων, ιδιαίτερα στο σύστημα διοίκησης και απονομής
δικαιοσύνης, και ανακοίνωνε την ενίσχυση της βοήθειας που προσφέρει στις δύο
χώρες κατά 20%, στα 1,23 δισεκατομμύρια ευρώ, συνολικά, για το 2004… «Πίσω»
από τη Σύνοδο της Κοπεγχάγης βρίσκονται τέσσερα χρόνια επίμοχθων συνομιλιών.
«Μπροστά» από τη Σύνοδο της Κοπεγχάγης βρίσκεται η μεγαλύτερη διεύρυνση στην
ιστορία της Ε.Ε., η πρόκληση της απορρόφησης δέκα διαφορετικών εθνών, με τις
διαφορετικές γλώσσες, παραδόσεις και έθιμά τους.

Την τελευταία φορά που διευρύνθηκε η Ε.Ε., το 1995, προσχώρησαν σε αυτήν η
Αυστρία, η Σουηδία και η Φινλανδία – όλες εύπορες δυτικές χώρες. Αντιθέτως, το
ακαθάριστο εγχώριο προϊόν και των δέκα σημερινών υποψήφιων χωρών μαζί
ισοδυναμεί με εκείνο της Ολλανδίας, μιας μεσαίου μεγέθους χώρας-μέλους της
Ε.Ε. Οι περισσότεροι αναλυτές πιστεύουν ότι θα χρειαστεί μια δεκαετία για να
απορροφηθούν.

Και εντούτοις, οι οικονομολόγοι συμφωνούν ότι, όποιο κι αν είναι το κόστος για
τα ήδη μέλη, θα το πάρουν πίσω και με το παραπάνω με την επέκταση της
εσωτερικής αγοράς της Ευρώπης. Μία πρόσφατη έκθεση της Deutsche Bank
συμπεριλάμβανε στα οφέλη τα φθηνότερα εργατικά χέρια, τις φθηνότερες
εισαγωγές, την εντατικοποίηση του εμπορίου αγαθών και υπηρεσιών – και
πρόσθετε: «Η διεύρυνση γίνεται ξεκάθαρα επικερδής εφόσον εξεταστεί ως μία
μακροχρόνια πολιτική επένδυση».

Στις ένδοξες σελίδες της ιστορίας, ωστόσο, υπάρχουν πάντα και υποσημειώσεις.
Οι οποίες, στην προκειμένη περίπτωση, αποδεικνύουν ότι τα προσωπικά και τα
πολιτικά ζητήματα είναι άρρηκτα συνδεδεμένα. Βάσει παραχωρήσεων που έγιναν στη
διάρκεια λαβυρινθωδών διαπραγματεύσεων, οι Εσθονοί κυνηγοί θα μπορούν ακόμη να
σκοτώνουν λύγκες και (περιστασιακά) αρκούδες, οι Μαλτέζοι θηρευτές πουλιών θα
συνεχίσουν να παγιδεύουν σπίνους και οι Λετονοί αλιείς θα εξακολουθήσουν να
πιάνουν ρέγκες βάρους μόλις 10 γραμμαρίων. Βραχυπρόθεσμα, η Φύση καλείται να
πληρώσει ίσως το μεγαλύτερο τίμημα της ευρωπαϊκής διεύρυνσης.