Πολιορκούν τα νοσοκομεία

Οι συγγενείς πολιορκούν τα νοσοκομεία. Οι γιατροί πολεμούν έναν άγνωστο
εχθρό. Η αρχική ανακούφιση έχει υποκύψει στην οργή και την αγανάκτηση. 117
νεκροί και 646 τραυματίες – 150 σοβαρά, 45 από τους οποίους «σε κρίσιμη
κατάσταση»: όλοι από ένα αέριο που οι ρωσικές αρχές αρνούνται να κατονομάσουν.

Χρειάστηκε να περάσουν δύο εικοσιτετράωρα από τη λύση της πολιορκίας του
θεάτρου Ντουμπρόβκα για να πληροφορηθούν οι Ρώσοι πολίτες ότι από τους 117
ομήρους που έχασαν τη ζωή τους κατά την επιδρομή των ειδικών δυνάμεων, μόνο
δύο είχαν πυροβοληθεί. Ουδείς γνωρίζει, ωστόσο, πόσος καιρός θα περάσει ακόμα
έως ότου πληροφορηθούν, εάν το πληροφορηθούν ποτέ επισήμως, το όνομα του
αερίου που ευθύνεται για τους υπόλοιπους θανάτους. Ουδείς γνωρίζει και πόσοι
άνθρωποι θα υποκύψουν ακόμη στο μυστηριώδες αυτό αέριο. Ο αρχίατρος του
Κρεμλίνου, πάντως, δήλωσε βέβαιος ότι ο τελικός απολογισμός θα είναι πιο
βαρύς.

Οι αρχές υπεκφεύγουν, περιορίζονται να λένε πως αναγκάστηκαν να
χρησιμοποιήσουν «ειδικά μέσα», πως «έκαναν το καλύτερο δυνατό». Οι συγγενείς
αγωνιούν μπροστά στις πύλες των νοσοκομείων, εκεί όπου τους έχουν περιορίσει
τα αυξημένα μέτρα ασφαλείας. Αναρωτιούνται γιατί δεν φρόντισαν οι αρχές για
την παροχή άμεσης ιατρικής βοήθειας στους ομήρους, γιατί δεν φρόντισαν να τους
χορηγήσουν άμεσα το απαραίτητο αντίδοτο. «Έφεραν εις πέρας την επιχείρηση,
αλλά δεν δείχνουν ενδιαφέρον για τους συγγενείς. Πολλοί δεν μπορούν να βρουν
τους δικούς τους». Οι ασθενείς που παίρνουν εξιτήριο, δηλώνουν απλώς ευτυχείς
που είναι ζωντανοί και περιγράφουν μια αόριστη εικόνα: «Όταν έριξαν το αέριο,
σταμάτησα να νιώθω το σώμα μου, δεν μπορούσα να κινήσω τα δάχτυλά μου. Έπεσα
στο πάτωμα. Έπειτα από αυτό δεν θυμάμαι τίποτα». Και οι ειδικοί πιθανολογούν.

Η «εύπεπτη» εξήγηση

Σε συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε στην Μόσχα ο επικεφαλής των αναισθησιολόγων
της πόλης Γεβγένι Γεβντοκίμοβ, δήλωσε πως οι όμηροι – καθώς και οι Τσετσένοι
τρομοκράτες – έπεσαν αναίσθητοι από το αέριο που χρησιμοποίησαν οι ρωσικές
ειδικές δυνάμεις σαν να επρόκειτο για ιατρικό αναισθητικό. «Χρησιμοποιήθηκε
μια ναρκωτική ουσία η οποία είναι κατά βάση παρόμοια με ένα γενικό αναισθητικό
που χρησιμοποιείται στη χειρουργική», είπε, προσθέτοντας ότι για τους θανάτους
ευθύνεται η υψηλή συγκέντρωση της ουσίας καθώς και η κακή κατάσταση των
ομήρων, οι οποίοι κάθονταν για ημέρες ακίνητοι σχεδόν, χωρίς νερό και φαγητό.
Αυτή, όμως, είναι η πιο «εύπεπτη» εξήγηση. Κάποιοι ειδικοί, όπως ο Κρίστοφερ
Χόλστετζ, διευθυντής Τοξικολογίας στο Πανεπιστήμιο της Βιρτζίνια, εκτιμούν ότι
οι ρωσικές ειδικές δυνάμεις χρησιμοποίησαν για να εξουδετερώσουν τους
Τσετσένους τρομοκράτες αερόλυμα βάλιουμ. Άλλοι, όπως ο Τζον Έλριτζ, εκδότης
του εξειδικευμένου περιοδικού «Jane’s Nuclear, Biological and Chemical
Defense», εκτιμούν πως επρόκειτο για έναν νευροπαραλυτικό παράγοντα που
αναπτύχθηκε πρόσφατα, και ο οποίος μπορεί να προκαλέσει μόνιμα εγκεφαλικά
προβλήματα ή ακόμη και θάνατο. Οι περισσότεροι, πάντως, μεταξύ των οποίων και
ο Μάικλ Γιάρντλεϊ, Βρετανός ειδικός σε θέματα ασφάλειας, πιθανολογούν πως οι
ρωσικές ειδικές δυνάμεις χρησιμοποίησαν ΒΖ, ένα άχρωμο και άοσμο
εξουδετερωτικό αέριο με παραισθησιογόνες ιδιότητες.

Τη βρήκε. Δάκρυα ανακούφισης για τη συγγενή της που είναι ζωντανή

Το ΒΖ χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά από τις αμερικανικές δυνάμεις στο
Βιετνάμ. Πιστεύεται ότι χρησιμοποιήθηκε, σε παράγωγη μορφή, και από τις
σερβικές δυνάμεις εναντίον των Αλβανών του Κοσόβου, το 1999. Επηρεάζει το
περιφερειακό αυτόνομο και το κεντρικό νευρικό σύστημα, προκαλώντας απώλεια του
μυϊκού συντονισμού, απώλεια μνήμης, λιποθυμία, ξηροστομία, αρρυθμία, ναυτία,
εμετούς και παραισθήσεις.

Σύμφωνα με τον Γιάρντλεϊ, τα συμπτώματα που εκδήλωσαν οι όμηροι είναι συμβατά
με τα συμπτώματα που προκαλεί το ΒΖ. Και ο λόγος που οι ρωσικές αρχές δεν
αποκαλύπτουν ότι το χρησιμοποίησαν είναι ότι «ανήκει στα όπλα που θεωρητικά
δεν θα έπρεπε να διαθέτουν…».

Ήταν λοιπόν παράνομο το αέριο που χρησιμοποίησαν οι Ρώσοι; Η Διεθνής Σύμβαση
του 1997 απαγορεύει την παρασκευή, την αποθήκευση και τη χρήση χημικών όπλων,
με εξαίρεση κάποιους ήπιους παράγοντες, όπως είναι τα δακρυγόνα. Η
μυστικοπάθεια των ρωσικών αρχών εντείνει τις υποψίες. Ακόμα και οι ΗΠΑ, που
απέφυγαν επισήμως να επικρίνουν τη χρήση του αερίου, φέρονται τώρα να ζητούν
διευκρινίσεις. Και οι αντιδράσεις αυξάνονται: «Μας δηλητηρίασαν σαν
κατσαρίδες», δήλωσε μία από τις ομήρους που επέζησαν.