Σκλάβοι για ένα σακί σιτάρι

Σπρωγμένος από την ανάγκη, εξαντλημένος από την πείνα, ο Αχτάρ Μουχάμαντ
πούλησε πρώτα τα λίγα ζώα του αγροκτήματός του και μετά, καθώς οι μήνες
περνούσαν, έδωσε τα φθαρμένα χαλιά της οικογένειας και τα μεταλλικά μαγειρικά
σκεύη της, ακόμη και μερικά από τα ξύλινα δοκάρια που κρατούσαν τη στέγη της
καλύβας του.

Το χαμόγελο. Κάποιοι μικροί σκλάβοι μπορούν να βλέπουν τους γονείς τους κάθε έξι μήνες

Η πείνα κρατούσε περισσότερο από τα χρήματα. Και τελικά, πριν από έξι
εβδομάδες, ο Μουχάμαντ έκανε κάτι που περνάει πλέον θλιβερά απαρατήρητο στο
απελπισμένο Αφγανιστάν. Πήρε δύο από τα 10 παιδιά του στο παζάρι της
κοντινότερης πόλης και τα αντάλλαξε με σακιά σιτάρι.

Ήταν δύο αγόρια, ο Σερ, 10 χρόνων, και ο Μπαζ, 5. «Τι άλλο μπορούσα να κάνω;»,
ρωτάει τώρα ο δυστυχισμένος πατέρας στο Κανγκόρι, ένα απομακρυσμένο χωριουδάκι
στα βουνά του Βόρειου Αφγανιστάν. «Μου λείπουν οι γιοι μου, αλλά δεν υπήρχε
τίποτε να φάμε». Είναι η τέταρτη χρονιά της ξηρασίας και με την ξηρασία ήρθε
και το αναπόφευκτο αποτέλεσμά της, ο λιμός.

Ο αφέντης. «Η οικογένεια ήταν πολύ πεινασμένη και εγώ χρειαζόμουν
βοήθεια στο εστιατόριό μου», λέει ο Μουχάμαντ Ασλάμ, εξηγώντας γιατί αγόρασε
πριν από σχεδόν δύο χρόνια δύο μικρά αδέλφια. Ενώ αυτός πίνει το τσάι του, ο
Μπασίρ, 13 χρόνων, και ο Καντίρ, 11, καθαρίζουν την κουζίνα του μικρού
εστιατορίου στο Σολγκάραχ. «Είναι φθηνότερο να αγοράσεις αγόρια, παρά να τα
προσλάβεις. Θα μπορούσα να τα πάρω και τζάμπα». Ο Ασλάμ περιγράφει τη
συναλλαγή: ο πατέρας των αγοριών προσφέρθηκε να του δώσει τους γιους του
εφόσον θα τρέφονταν καλά. «Αλλά ξέρω τα ανθρώπινα δικαιώματα», λέει ο
εστιάτορας. «Ξέρω πως ήμουν υποχρεωμένος να του πληρώσω κάτι». Το τίμημα που
συμφωνήθηκε ήταν 400.000 αφγάνι τον μήνα – περίπου 5 δολάρια την εποχή που
έγινε η συμφωνία. «Έπειτα από δύο χρόνια, σταματάω να πληρώνω και τα αγόρια
είναι δικά μου για πάντα», λέει χαρούμενα ο Ασλάμ, που εμφανίζει την κατάσταση
σαν αγαθοεργία. Ζήτησε από τα παιδιά να καθήσουν στο πλάι του. Τους ζήτησε να
χαμογελάσουν. Αυτά συμμορφώθηκαν.

Ο Αμπντούλ Χαμίντ κάθεται κι αυτός στο εστιατόριο. «Αγόρασα τρία παιδιά από
διαφορετικές οικογένειες», λέει. Ο Νουρ Αγά είναι 8 χρόνων, ο Αμρουντίν 9, ο
Μαλίκ 11. «Αυτές οι οικογένειες πεινάνε», εξηγεί. «Δεν μπορούν να δώσουν στα
παιδιά τους αυτό που μπορώ εγώ. Τα αγόρια δουλεύουν για μένα, αλλά τα στέλνω
και σχολείο. Γίνονται γιοι μου. Αν νιώθουν μοναξιά, έχω συμφωνήσει να τα αφήνω
να βλέπουν τους πραγματικούς γονείς τους κάθε έξι μήνες».

Ο Αχτάρ Μουχάμαντ, στο Κανγκόρι, έκανε το καλύτερο παζάρι. Για τον 10χρονο Σερ
παίρνει 18 κιλά αλεύρι τον μήνα· για τον μικρότερο, τον 5χρονο Μπαζ, παίρνει
τη μισή ποσότητα. Η συμφωνία ισχύει για έξι χρόνια. «Πούλησα τα δύο πιο έξυπνα
από τα 10 παιδιά μου», λέει επίμονα ο πατέρας.

Έξι εβδομάδες είχαν περάσει αφότου παρέδωσε τους γιους του στο Σολγκάραχ.
Αποφάσισε να πάει ώς την πόλη για να αναζητήσει το μεγαλύτερο αγόρι του και να
μάθει πώς περνάει. Πατέρας και γιος συναντήθηκαν τυχαία σ’ ένα δρόμο γεμάτο
κόσμο. Αμέσως αγκαλιάστηκαν.

Τα δάκρυα. Ο Σερ ήταν καβάλα σ’ ένα γαϊδούρι φορτωμένο μεταλλικά
δοχεία. Είχε πάει να φέρει νερό. «Δεν μου φέρονται καλά», είπε το αγόρι και τα
μάτια του ήταν υγρά. Έμοιαζε έτοιμο να βάλει τα κλάματα. «Δουλεύω πολύ σκληρά
και τη νύχτα με στέλνουν στο βουνό να κοιμηθώ με τα πρόβατα». Ο πατέρας του
άκουγε σιωπηλός και ανέκφραστος. «Ένιωσα άσχημα όταν πουλήθηκα», συνέχισε το
αγόρι κοιτάζοντας τώρα το έδαφος, καταπίνοντας την ντροπή του. «Έκλαψα.
Μερικές φορές κλαίω ακόμα. Κλαίω τη νύχτα. Αλλά καταλαβαίνω πως ήταν
απαραίτητο να με πουλήσουν». Για την οικογένειά του, είναι το αντίδοτο στην
πείνα. «Πρέπει να φύγω τώρα», είπε ο 10χρονος καθώς απομακρυνόταν. «Πρέπει να
βιαστώ, αλλιώς θα με δείρουν».