Διαστάσεις Η έκπληξη του Μπους

Η Μάργκαρετ Θάτσερ είπε κάποτε ότι το πραγματικό τεστ της πολιτικής νίκης
είναι η ικανότητα να αλλάξεις τη γνώμη του αντίπαλου κόμματος. Το τεστ αυτό, ο
υιός Μπους το πέρασε με επιτυχία.

Πρέτσελ και Ένρον (σκίτσο από τη «Μαϊάμι Χέραλντ»)

Ο νέος πλανητάρχης ξεκίνησε τη θητεία του με τις χειρότερες προϋποθέσεις. Οι
μισοί Αμερικανοί αμφισβητούσαν τη νίκη του στις προεδρικές εκλογές, ενώ
ολόκληρη η ανθρωπότητα αναρωτιόταν ανήσυχη τι σημαίνει να ηγείται της
μοναδικής υπερδύναμης ένας άνθρωπος που ούτε ξέρει ούτε θέλει να ξέρει τι
συμβαίνει έξω από τη χώρα του. «Ο νέος πρόεδρος είναι απαίδευτος,
ακαλλιέργητος, στερείται περιέργειας, με λίγα λόγια είναι μια μαριονέτα και
είναι υπερήφανος γι’ αυτό», έγραφε ο γνωστός αρθρογράφος τουVanity Fair
Κρίστοφερ Χίτσενς, που δεν είχε φεισθεί κοσμητικών επιθέτων ούτε για τον Μπιλ
Κλίντον.

Έναν χρόνο αργότερα, η κατάσταση είναι ριζικά διαφορετική. Πρώτα απ’όλα,
κανείς δεν αμφισβητεί πλέον τις ηγετικές ικανότητες του Αμερικανού προέδρου:
ούτε οι ψηφοφόροι (το 90% των Αμερικανών είναι πάντα μαζί του) ούτε το
Δημοκρατικό Κόμμα. Δούλεψαν πολύ γι’ αυτό οι σύμβουλοί του, οι οποίοι τον
βοήθησαν και τον προστάτευσαν. Ο Μπους είχε όμως την τύχη (όσο κυνικό κι αν
ακούγεται) να βρεθεί αντιμέτωπος και με μια τραγωδία όπως εκείνη της 11ης
Σεπτεμβρίου. Η τραγωδία εκείνη δεν τον άλλαξε. Όπως έγραψε ο αρχισυντάκτης του
ΤΙΜΕ Μάικλ Έλιοτ, ένας άνθρωπος που φθάνει σε ηλικία 53 ετών χωρίς πραγματικά
να ωριμάσει δεν πρόκειται να μάθει σε τρεις εβδομάδες αυτά που δεν έμαθε σε
τριάντα χρόνια. Στάθηκε όμως στο ύψος των περιστάσεων. «Μίλησε» στους
συμπατριώτες του, όπως και σε μεγάλο μέρος της παγκόσμιας κοινής γνώμης. Δεν
προσπάθησε να ξεπεράσει τον εαυτό του, φροντίζοντας να αναθέσει τη δύσκολη
δουλειά στον Ντόναλντ Ράμσφελντ και τον Κόλιν Πάουελ. Και εκτός από μια φορά
που χρησιμοποίησε την καταραμένη λέξη «σταυροφορία», έδειξε σεβασμό απέναντι
στους μουσουλμάνους.

Ο Μπους δεν είναι κανένας χαρισματικός ηγέτης, αυτό είναι βέβαιο. Αν το
σκάνδαλο της ENRON μάλλον δεν θα τον ταρακουνήσει, οι μυστικές συλλήψεις
εκατοντάδων υπόπτων για τρομοκρατία στη χώρα του και η μεταχείριση των
αιχμαλώτων στη βάση του Γκουαντάναμο προκαλούν αντιδράσεις ακόμη και από τους
πιο στενούς του συμμάχους. Η μεγάλη του δημοτικότητα δεν εγγυάται και νίκη των
Ρεπουμπλικανών στις εκλογές του ερχόμενου Νοεμβρίου, ενώ οι Ευρωπαίοι δεν του
συγχωρούν τη στάση του απέναντι στις συνθήκες του Κυότο και των
αντιβαλλιστικών πυραύλων. Όπως γράφει τώρα στην Ομπζέρβερ ο Χίτσενς, ελαφρώς
μετανιωμένος για τις πρόωρες κρίσεις του, ο πρόεδρος παραμένει ένας επαρχιώτης
Αμερικανός συντηρητικός, που προτιμά τους πετρελαιάδες για φίλους του, αν όχι
τους πετρελαιάδες από τους φίλους του. Η θέση του στα βιβλία Ιστορίας θα
εξαρτηθεί από το αν θα συνεχίσει να ξεπερνά τις ελάχιστες δυνατές προσδοκίες
που υπήρχαν γι’ αυτόν όταν ανέλαβε την εξουσία.