ΠΡΟΣΩΠΑ Η ανυπομονησία της Δύσης

Η Δύση δεν κερδίζει τίποτε επιδιώκοντας ανυπόμονα να επιβάλει στον κόσμο
τις δικές της προδιαγραφές. Η ανυπομονησία αυτή εκλαμβάνεται ως αλαζονεία, ως
πίεση αποικιακού τύπου.

Άλμπρεχτ Σνάμπελ. Μελετάει τα κινήματα εξέγερσης σε όλο τον κόσμο

Αυτό υποστηρίζει σε συνέντευξή του στη γαλλική “Λε Μοντ” ο Άλμπρεχτ Σνάμπελ,
ερευνητής στο πανεπιστήμιο των Ηνωμένων Εθνών στο Τόκιο, επικεφαλής ενός
ερευνητικού προγράμματος για τη διαχείριση των εξεγέρσεων. Εκτιμά ότι είναι
αφέλεια να μιλάμε τώρα για “πόλεμο”, αφού ο “πόλεμος” αυτός έχει αρχίσει πριν
από δέκα χρόνια στον Κόλπο: η απόφαση τότε πολλών αραβικών χωρών να
υποστηρίξουν τις ΗΠΑ ερμηνεύτηκε από πολλούς μουσουλμάνους ως το τέλος του
ισλαμικού κόσμου διά της σταδιακής απομάκρυνσης των ισλαμικών κρατών από την
“ορθόδοξη” ερμηνεία του Κορανίου. Ωστόσο η θρησκεία πιθανόν δεν είναι το
μοναδικό κίνητρο των επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου.

Στο πρόγραμμα του Σνάμπελ συμμετέχουν ερευνητές από δώδεκα χώρες, οι οποίοι
μελετούν συγκεκριμένες περιπτώσεις (από την Ιρλανδία ως τη Σρι Λάνκα,
περνώντας από την Αλγερία, το Νεπάλ ή το Κόσοβο) προσπαθώντας να καταλάβουν
πώς αναπτύσσονται τα κινήματα εξέγερσης, πώς τα καταπολεμούν τα κράτη και
ποιος μπορεί να είναι ο ρόλος των διεθνών οργανισμών. Στην προκειμένη
περίπτωση πιστεύει πως δεν είναι μόνον η θρησκεία, οι τρομοκράτες που χτύπησαν
τις ΗΠΑ έχουν κυρίως διαφορετική αντίληψη για την πολιτική και για την
κοινωνική τάξη. “Ο δυτικού τύπου εκδημοκρατισμός, τα πολιτικά, οικονομικά και
κοινωνικά συστήματα της Δύσης”, εξηγεί, “δεν μπορούν να μεταφυτευτούν
οπουδήποτε στον κόσμο… Είναι αφέλεια να πιστεύει κανείς πως μπορούν”. Και
καθώς η Δύση είχε αυτή την αφέλεια και προσπάθησε να επιβάλει τις δυτικές
αξίες ως παγκόσμιες, και μάλιστα με ένα είδος “θεραπείας σοκ”, προκάλεσε
αντιδράσεις απόρριψης και ριζοσπαστικοποίησε μεγάλες ομάδες ανθρώπων.

Η Δύση θα πρέπει να βοηθήσει τις ισλαμικές χώρες να “ανοίξουν” στον κόσμο
ακολουθώντας μια εσωτερική, δική τους διαδικασία. “Η τραγωδία που συνέβη στις
ΗΠΑ θα έπρεπε να μας κάνει να σκεφτούμε ότι ίσως έχουμε μια εσφαλμένη
προσέγγιση”, τονίζει ο Σνάμπελ. “Είναι σφάλμα να περιθωριοποιήσουμε,
δαιμονοποιώντας τους, όσους δεν παίζουν το δικό μας παιγνίδι, όσους δεν
προσυπογράφουν ακριβώς τις ίδιες πολιτικές, οικονομικές, κοινωνικές και
πολιτιστικές αξίες μ’ εμάς… Αρνούμαστε να μιλήσουμε με τα κράτη αυτά, ενώ
αυτό ακριβώς πρέπει να κάνουμε, πριν περάσουν στην επίθεση. Ίσως εκεί πρέπει
να αναζητήσουμε τη ρίζα αυτού που συμβαίνει και του μίσους έναντι των Ηνωμένων
Πολιτειών”. Σύμφωνα με τον Σνάμπελ, λύση στην προκειμένη περίπτωση δεν είναι
ούτε οι αεροπορικοί βομβαρδισμοί ούτε η αποστολή χερσαίων δυνάμεων στο
Αφγανιστάν: “Ο μόνος δρόμος είναι μια πολιτική λύση, αλλά αυτή δεν
ανταποκρίνεται στην προσδοκία, στην επιθυμία της αμερικανικής κοινής γνώμης
για εκδίκηση”.

* Οι επιπτώσεις

στην
οικονομία

στις σελίδες 51, 52

και τα
μέτρα για την ασφάλεια του 2004 στην «ΟΜΑΔΑ», σελίδα 10