Σόρος: Ο «κερδοσκόπος» αναζητεί τον διάδοχό του

«Αδίστακτος, ουγγρικής καταγωγής δισεκατομμυριούχος, 70 ετών, αναζητεί έναν
ιδιοφυή οικονομολόγο, χωρίς αίσθηση του χιούμορ, προκειμένου να αναλάβει τη
διαχείριση ενός επενδυτικού κεφαλαίου ύψους 11 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Θα
συνεκτιμηθεί η ικανότητά του να αναλαμβάνει επενδυτικούς κινδύνους». Αυτή θα
μπορούσε να είναι η αγγελία που ο Τζορτζ Σόρος δημοσίευσε στην αμερικανική
εφημερίδα «Τάιμς» της Νέας Υόρκης το προηγούμενο Σάββατο. Σε συνέντευξη που
παραχώρησε ο δισεκατομμυριούχος είπε ότι αναζητεί κάποιον για να αναλάβει τα
ηνία και να τον αντικαταστήσει. Ο Σόρος πρόσθεσε ότι αναζητούσε έναν ειδικό
που θα αναλάβει τη θέση του επικεφαλής επενδυτικής στρατηγικής και στο τέλος
τον έλεγχο του συνολικού χαρτοφυλακίου».

Η προοπτική συνταξιοδότησης του Σόρος προκάλεσε την εκπληκτικά απαθή αντίδραση
της χρηματιστηριακής αγοράς της Νέας Υόρκης. Πιθανόν ο Σόρος να είναι
περισσότερο διάσημος στη Βρετανία. Η επιθετική κερδοσκοπία εναντίον της
στερλίνας ανάγκασε τη «Μαύρη Τετάρτη» του 1992 την Τράπεζα της Αγγλίας να
αποσύρει το βρετανικό νόμισμα από τον Μηχανισμό Συναλλαγματικών Ισοτιμιών της
Ευρωπαϊκής Ένωσης. Εκείνη την ημέρα απειλήθηκε με κατάρρευση ακόμη και η
κυβέρνηση του Τζον Μέιτζορ.

Μια εξήγηση για την απάθεια της Γουόλ Στριτ είναι ίσως το γεγονός ότι οι
αναλυτές της περίμεναν τον Σόρος να πει ότι θα αποσυνδέσει για λίγο καιρό το
τερματικό με την οικονομική ειδησεογραφία από το γραφείο του. Άνθρωποι που
γνωρίζουν τον Σόρος υποστηρίζουν ότι ο μεγαλοεπενδυτής ενδιαφέρεται
περισσότερο για την καριέρα τους ως συγγραφέας και λιγότερο για τα χρήματα. Η
απόδειξη των επιστημονικών ιδεών του ήρθε με την απονομή διδακτορικού
διπλώματος από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης. Ο ίδιος ζήτησε να καταχωρηθεί το
όνομά του στους κατόχους διδακτορικού από την Οξφόρδη ως «οικονομικός και
φιλοσοφικός κερδοσκόπος».

Αυτού του είδους η μεγαλοπρέπεια έκανε τον Σόρος, έναν Εβραίο που κατά τη
διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου διέφυγε την μεταφορά του στο στρατόπεδο
συγκέντρωσης Άουσβιτς εμφανίζοντας τον εαυτό του ως βαφτισιμιό ενός κορυφαίου
Ούγγρου αξιωματούχου, μια από τις πιο αινιγματικές φυσιογνωμίες της Γουόλ
Στριτ. Η ευρωπαϊκή προφορά του, τα σπαστά μαλλιά του και τα «σοβαρά» γυαλιά
του τού δίνουν τον αέρα του διανοούμενου ή ακόμη και του καλοκάγαθου παππού.

Αδίστακτος

Ο μεγαλοεπενδυτής Τζορτζ Σόρος ετοιμάζεται να αποσυρθεί και να ασχοληθεί αποκλειστικά με τις φιλανθρωπίες και τη συγγραφή βιβλίων

Παρά τις φιλανθρωπικές του δραστηριότητες, όπως η δωρεά 50 εκατομμυρίων
δολαρίων ως ανθρωπιστική βοήθεια στη Βοσνία, ο Σόρος μπορεί να είναι
ψύχραιμος, αποτελεσματικός και αδίστακτος όπως ένα ρομπότ. «Αν απέχω από
κάποιες δραστηριότητες λόγω ηθικών φραγμών τότε διαπιστώνω ότι δεν μπορώ να
είμαι ένας αποτελεσματικός κερδοσκόπος», είπε κάποτε σε μια συνέντευξη. Η
συμπεριφορά αυτή ενίσχυσε και τα επιχειρηματικά του συμφέροντα. Από τότε που ο
Τζορτζ Σόρος ίδρυσε το ομώνυμο επενδυτικό κεφάλαιο το 1969 οι επενδυτές που
του εμπιστεύονταν τα χρήματά τους πραγματοποιούσαν ετήσιες αποδόσεις που
πολλές φορές έφθασαν το 30%. Στην κορύφωση της φήμης και της ισχύος του ο
Σόρος είχε περισσότερες και πιο πλούσιες πηγές χρηματοδότησης από πολλές
κυβερνήσεις.

Στη συνέχεια ήρθε η ασιατική κρίση, η χρεοκοπία της Ρωσίας και η κατάρρευση
των τιμών των μετοχών του Ίντερνετ. Οι επενδυτές έτρεξαν προς τις εξόδους
διαφυγής και ο Σόρος εκείνη την περίοδο έχασε πολλούς από τους στενούς
συνεργάτες του, μεταξύ των οποίων και τον Στάνλεϊ Ντρουκενμίλερ, ο οποίος
παραιτήθηκε τον Απρίλιο του 2000. ‘Όταν ο Ντρουκενμίλερ αποχώρησε η αξία του
Κουάντουμ, του βασικού αμοιβαίου κεφαλαίου του Σόρος, βρισκόταν 22% χαμηλότερα
σε σχέση με τις αρχές του 2000. Παράλληλα, μετά την αποχώρησή του το αμοιβαίο
απέκτησε και τον τίτλο «μεικτό» προκειμένου να δοθεί έμφαση στο στοιχείο της
συντηρητικότητας των επενδυτικών επιλογών.

Βαρετό

Οι φήμες έλεγαν ότι ο Σόρος έχει πλήξει από το γεγονός ότι το αμοιβαίο
κεφάλαιό του είναι πλέον περισσότερο «συντηρητικό», παρά το γεγονός ότι από
πέρυσι τον Ιούλιο έχει καταγράψει σημαντικές υπεραξίες ύψους 12%.

Οι φήμες λένε επίσης ότι θα ασχοληθεί περισσότερο με τις καθημερινές
λειτουργίες του επενδυτικού κεφαλαίου πριν τελικά δώσει τον πλήρη έλεγχο στο
νέο στέλεχος που αναζητά. Ενδείξεις ότι ο Σόρος μπαίνει δυναμικά και πάλι στο
κερδοσκοπικό παιχνίδι φάνηκαν τους πρώτους μήνες του 2001 όταν το αμοιβαίο του
κεφάλαιο αγόρασε μετοχές αξίας 611 εκατομμυρίων δολαρίων, στο αμερικανικό
χρηματιστήριο Νάσντακ, το οποίο περιλαμβάνει κυρίως μετοχές εταιρειών του
Ίντερνετ και του τεχνολογικού κλάδου. Ό,τι και αν συμβεί, το θέμα «νέος Σόρος»
θα βρίσκεται στο επίκεντρο πολλών συζητήσεων στα γραφεία της χρηματιστηριακής
αγοράς της Νέας Υόρκης. Ο Ρόμπερτ, γιος του Σόρος, είναι προφανώς ένας πολύ
καλός υποψήφιος για τη θέση του «νέου Σόρος». Ωστόσο, πολλοί πιστεύουν ότι θα
περιοριστεί στο να διατηρήσει διευθυντικό ρόλο στην επενδυτικό κεφάλαιο του
Σόρος.

Η άνοδος και η πτώση

Ο θρύλος του Τζορτζ Σόρος γεννήθηκε στις 16 Σεπτεμβρίου του 1992 όταν η
Τράπεζα της Αγγλίας παρακολουθούσε τα συναλλαγματικά της αποθέματα να
εξανεμίζονται με ταχύτατους ρυθμούς λόγω των τεράστιων πωλήσεων στερλινών.
Ποιος τις πωλούσε; Ο Σόρος! Η Τράπεζα της Αγγλίας αναγκάστηκε τότε να αφήσει
την ισοτιμία της στερλίνας να κατρακυλήσει αποσύροντάς την από τον Μηχανισμό
Συναλλαγματικών Ισοτιμιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο Σόρος τα είχε καταφέρει.
Εκείνη την ημέρα υπολογίζεται ότι ο Σόρος “έγραψε” κέρδη περίπου ενός
δισεκατομμυρίου δολαρίων.

Το καλοκαίρι του 1998, όμως, ήρθε το μεγάλο πλήγμα. Ο Σόρος έστειλε μια
επιστολή στη βρετανική οικονομική εφημερίδα «Φαινάνσιαλ Τάιμς», υποστηρίζοντας
ότι το ρωσικό ρούβλι πρέπει να υποτιμηθεί προκειμένου η ρωσική οικονομία να
βγει από το αδιέξοδο. Αυτό και έγινε. Μόνο που το ρούβλι δεν υποτιμήθηκε
απλώς, αλλά κατέρρευσε, βάζοντας σε μεγάλες περιπέτειες όχι μόνο τη ρωσική
οικονομία αλλά και το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Ο ίδιος ο Σόρος
έχασε εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια από τη χρεοκοπία της Ρωσίας, η οποία
πιθανόν να είχε αποφευχθεί αν δεν έστελνε εκείνη την επιστολή στους
«Φαινάνσιαλ Τάιμς».

Επιμέλεια διεθνών οικονομικών θεμάτων: Σπύρος Δημητρέλης