Οικουμενικός χάρτης των Εκκλησιών

Οι ευρωπαϊκές Εκκλησίες όλων των δογμάτων απέκτησαν για πρώτη φορά έναν
“οικουμενικό χάρτη”. Το έγγραφο αυτό υπογράφηκε επισήμως την περασμένη Κυριακή
στη λουθηρανική εκκλησία του Αγίου Θωμά στο Στρασβούργο από τον Ιερεμία
Καλιγιώργη, μητροπολίτη του Πατριαρχείου της Κωνσταντινούπολης, πρόεδρο της
Συνομοσπονδίας Ευρωπαϊκών Εκκλησιών, που συνασπίζει 127 Εκκλησίες ­ ορθόδοξες,
προτεσταντικές, αγγλικανικές κ.λπ.–, και από τον καρδινάλιο Μίρλοσλαβ Βλεκ,
Αρχιεπίσκοπο Πράγας, πρόεδρο του Συμβουλίου Ευρωπαϊκών Επισκοπικών Διασκέψεων.
Με την υπογραφή αυτή τερματίσθηκαν τρεις ημέρες εργασιών εκατό αντιπροσώπων
και νέων που είχαν κληθεί να “πάρουν τη σκυτάλη” ενός οικουμενικού
εγχειρήματος το οποίο έχει όμως από πολλές πλευρές απογοητεύσει.

Οι εθνικιστικοί σπασμοί που παραλύουν τις ορθόδοξες Εκκλησίες μετά την πτώση
του κομμουνισμού, η τακτική μια ζεστό μια κρύο του Βατικανού ­ το ζεστό με την
οικουμενική εγκύκλιο του Πάπα Ιωάννη Παύλου το 1995 και το κρύο με τον
καρδινάλιο Ράτζινγκερ που τον Σεπτέμβριο του 2000 αμφισβήτησε ότι οι
προτεστάντες αποτελούν Εκκλησία ­ υποχρέωσαν ο διάλογος μεταξύ των Εκκλησιών
να στηριχθεί περισσότερο στη μετριοπάθεια και τον ρεαλισμό. Η μοναδική
φιλοδοξία του χάρτη, που υπογράφηκε την Κυριακή στο Στρασβούργο είναι να
χρησιμεύσει ως “εργαλείο εργασίας”, ως “κώδικας καλής συμπεριφοράς”, ως
“αναφορά” στη δραστηριότητα των Εκκλησιών, η επίμονη διαίρεση των οποίων
εξακολουθεί να αποτελεί μείζον μειονέκτημα. Περιέχει πάντως δεσμεύσεις που, αν
τις πάρει κανείς κατά γράμμα, θα τερματίσουν τις εντάσεις που επανεμφανίσθηκαν
με την επιστροφή στη θρησκευτική ελευθερία στις μεταμαρξιστικές χώρες, με την
αναζωπύρωση των εθνικισμών και τις βαλκανικές κρίσεις. “Δεσμευόμαστε να
αποφύγουμε έναν επιβλαβή ανταγωνισμό”, υπόσχονται ηγέτες Εκκλησιών, οι πιστοί
των οποίων, ορθόδοξοι και ελληνοκαθολικοί, ήρθαν στα χέρια στην Ουκρανία ή στη
Ρουμανία. Ζητούν “κάθε πρόσωπο να μπορεί να επιλέγει τη θρησκευτική και
εκκλησιαστική στράτευσή του με ελεύθερη συνείδηση” .