Τα σκάνδαλα έφεραν τη διχόνοια

Πολιτική κρίση ξέσπασε ξαφνικά χθες στην Τουρκία, με σοβαρή διαφωνία του
πρωθυπουργού με τον πρόεδρο.
![]() |
|
Η προσβολή. Ο Τούρκος πρωθυπουργός Μπουλέντ Ετζεβίτ, δίπλα στον αντιπρόεδρο |
«Σήμερα συνέβη ένα πολύ λυπηρό γεγονός. Στη συνεδρίαση του Συμβουλίου Εθνικής
Ασφαλείας, προτού περάσουμε στην ημερησία διάταξη, ζήτησε να λάβει τον λόγο ο
Πρόεδρος της Δημοκρατίας και ενώπιον κυβερνητικών αξιωματούχων μου απηύθυνε
βαριές κατηγορίες με τρόπο που απείχε παρασάγγας από την ευπρέπεια». Με τα
λόγια αυτά ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός της Τουρκίας Μπουλέντ Ετζεβίτ την
πολιτειακή κρίση που ανέκυψε κατά τη χθεσινή τακτική μηνιαία συνεδρίαση του
Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας στην Άγκυρα.
«Το γεγονός είναι πρωτοφανές», συνέχισε στην ανακοίνωσή του ο Τούρκος
πρωθυπουργός. «Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας μπορεί να δυσφορεί με εμένα ή την
κυβέρνησή μου, αλλά, έχει υποχρέωση να προσέχει “το ύφος, τον χρόνο και τον
τόπο”, όπου εκφράζει τη δυσφορία του. Αυτό που συνέβη σήμερα δεν έχει θέση
ούτε προηγούμενο στην κρατική μας παράδοση».
Σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες, ο Τούρκος Πρόεδρος της Δημοκρατίας
Αχμέτ Νετζντέτ Σεζέρ, πέταξε προς το μέρος του Ετζεβίτ το βιβλίο με το
τουρκικό Σύνταγμα που είχε μπροστά του, λέγοντάς του: «Γιατί φοβάστε από τη
διερεύνηση των σκανδάλων; Προσπαθείτε να με φθείρετε προσωπικά με τις δηλώσεις
σας. Δεν γνωρίζετε το Σύνταγμα. Παρεμβαίνετε στη Δικαιοσύνη».
Η τακτική μηνιαία συνεδρίαση του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας (ΣΕΑ) άρχισε
χθες το πρωί στις 9.30 στο προεδρικό μέγαρο Τσάνκαγια υπό την προεδρία ως
είθισται του Προέδρου της Δημοκρατίας Αχμέτ Νετζντέτ Σεζέρ και τη συμμετοχή
της ηγεσίας των ενόπλων δυνάμεων. Ο πρωθυπουργός Μπουλέντ Ετζεβίτ έφθασε στο
Τσάνκαγια με καθυστέρηση 15 λεπτών και μισή ώρα αργότερα εγκατέλειψε τη
συνεδρίαση, για να συγκαλέσει, όπως διαπιστώθηκε αργότερα, εκτάκτως το
Υπουργικό Συμβούλιο, πριν από το οποίο τον επισκέφθηκε ο γενικός γραμματέας
του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας στρατηγός Τζουμχούρ Ασπαρούκ.
«Η κυβέρνηση θα συνεχίσει το έργο της», δήλωσε ο Μπουλέντ Ετζεβίτ μετά τη
συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου, το οποίο αμέσως μετά εξέδωσε σκληρή
ανακοίνωση, ζητώντας από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας «να ζητήσει συγγνώμη».
«Το Υπουργικό Συμβούλιο εκφράζει τη λύπη του για τη σημερινή αποτρόπαιη
συμπεριφορά του Προέδρου της Δημοκρατίας απέναντι στον πρωθυπουργό της χώρας»,
αναφέρει η έγγραφη ανακοίνωση. «Κανένας δεν έχει το δικαίωμα να φέρεται με
ασέβεια στον πρωθυπουργό. Αναμένουμε από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας να
ζητήσει δημόσια συγγνώμη για τη συμπεριφορά του».
Ο Σεζέρ
Ο Αχμέτ Νετζντέτ Σεζέρ εξέδωσε αργά χθες το βράδυ ανακοίνωση με την οποία
απαντάει στις κυβερνητικές «ανακοινώσεις που δεν αντανακλούν την
πραγματικότητα». Στην έγγραφη ανακοίνωσή του ο Σεζέρ, επιμένει ότι η
«εκτελεστική εξουσία παρεμβαίνει στη Δικαιοσύνη», χαρακτηρίζει «τουλάχιστον
άδικες» τις κυβερνητικές ανακοινώσεις εναντίον του, εξηγεί ότι «το ζήτημα
προκλήθηκε από υπουργό, ο οποίος παρενέβη στη δική του ομιλία» και δηλώνει ότι
«ως αρχηγός του κράτους, θα συνεχίσει τις προσπάθειές του για την καταπολέμηση
της διαφθοράς και την εγκαθίδρυση στην Τουρκία συνταγματικού κράτους δικαίου».
Στις χθεσινές τουρκικές εφημερίδες δημοσιευόταν η είδηση έκθεσης του
Συμβουλίου Κρατικού Ελέγχου, το οποίο λειτουργεί υπό την αιγίδα του Προέδρου
της Δημοκρατίας, σύμφωνα με την οποία «η κυβέρνηση και ο πρωθυπουργός
ενέχονται στο σκάνδαλο “Λευκή Ενέργεια”» το μεγάλο σκάνδαλο στους
διαγωνισμούς για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, το οποίο αποκαλύφθηκε από
την υπηρεσία πληροφοριών της Στρατοχωροφυλακής.
Οι σχέσεις του Αχμέτ Νετζντέτ Σεζέρ και του Μπουλέντ Ετζεβίτ, δεν ήταν
αρμονικές ευθύς εξ αρχής. Από τον Μάρτιο του 2000 δηλαδή, που ο Σεζέρ εξελέγη
από την Εθνοσυνέλευση στην Προεδρία της Δημοκρατίας. Είναι γνωστό ότι ο Σεζέρ
έχει αρνηθεί να υπογράψει περίπου 12 Νομοθετικά Διατάγματα, που του
υποβλήθηκαν από την κυβέρνηση Ετζεβίτ στο διάστημα αυτό.
Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και πρόεδρος του Κόμματος Εθνικιστικής Δράσης
Ντεβλέτ Μπαχτσελί, ήταν προσεκτικός στα σχόλια που έκανε σχετικά με τον «καβγά
στο Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας», από το Τουρκμενιστάν όπου βρίσκεται σε
επίσημη επίσκεψη. Η ηγεσία των ενόπλων δυνάμεων, υπό τον επιτελάρχη
Κιβρίκογλου, εγκατέλειψε επίσης τη συνεδρίαση μετά την αποχώρηση του Τούρκου
πρωθυπουργού και είχε ιδιαίτερη συνεδρίαση στο Επιτελείο.
Κατρακύλα της τουρκικής λίρας και των μετοχών
Οι αποδόσεις των ομολόγων εκτινάχθηκαν στα ύψη, οι τιμές των μετοχών στο
Χρηματιστήριο της Κωνσταντινούπολης καταποντίστηκαν και η κατρακύλα της
τουρκικής λίρας ανάγκασε την κεντρική τράπεζα της Τουρκίας να ξοδέψει
δισεκατομμύρια δολάρια για να τη στηρίξει. Αυτά ήταν τα αποτελέσματα της
αβεβαιότητας που δημιούργησε η σύγκρουση μεταξύ του πρωθυπουργού Μπουλέντ
Ετζεβίτ και του προέδρου της Τουρκίας Αχμέτ Σεζέρ.
Ο βασικός δείκτης του τουρκικού Χρηματιστηρίου έφθασε να σημειώνει απώλειες
έως και 16% χθες το απόγευμα για να διαμορφωθεί τελικά 14,62% χαμηλότερα από
το κλείσιμο της Παρασκευής. Οι αποδόσεις των τουρκικών ομολόγων εκτινάχθηκαν
στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων δύο χρόνων έφθασαν στο 113% και αργά
χθες το απόγευμα βρίσκονταν στο 93% από 64% που διαπραγματεύονταν την
περασμένη εβδομάδα.
Το τίμημα
Η τιμή των ομολόγων της γειτονικής χώρας σημείωσε πτώση που προσέγγισε το 50%.
Το τίμημα της πολιτικής κρίσης πλήρωσε και το κεντρικό πιστωτικό ίδρυμα της
γειτονικής χώρας, αφού αναγκάστηκε να ρίξει στην αγορά συναλλάγματος σχεδόν 5
δισεκατομμύρια δολάρια προκειμένου να ικανοποιήσει τη ζήτηση των εμπορικών
τραπεζών, οι οποίες έσπευσαν να προμηθευτούν αμερικανικό νόμισμα για να
καλυφθούν από τον κίνδυνο διολίσθησης της τουρκικής λίρας. Σύμφωνα με τον
Σελτζούκ Ντεμιράλπ, υφυπουργό Οικονομικών της Τουρκίας, η ηρεμία θα επιστρέψει
σήμερα στις τουρκικές αγορές. Οι πωλήσεις δολαρίων που πραγματοποίησε χθες η
τουρκική κεντρική τράπεζα προκάλεσαν και τη σημαντική ενίσχυση του κοινού
ευρωπαϊκού νομίσματος στις διεθνείς αγορές συναλλάγματος.
LINKS:











