Οι λαοί πρέπει να ρίξουν φως στην ιστορία τους

Κάθε έγκλημα υπόκειται σε παραγραφή, εκτός από τη γενοκτονία, σημειώνει ο
Μποντουέν Μπολαέρ στη γαλλική «Λε Φιγκαρό». Τι είναι όμως γενοκτονία; Η
μεθοδική εξόντωση μιας εθνικής ομάδας. Και ποιος μπορεί να κάνει τη διάκριση
ανάμεσα σε μια σφαγή και μια γενοκτονία; Μολονότι η Ιστορία βρίθει δυστυχώς
από σφαγές και άλλες ωμότητες, είναι μερικές φορές καταχρηστικό να μιλάμε για
συστηματική εξόντωση. Το Κόσοβο έδωσε ένα πρόσφατο παράδειγμα.

Δεκαοκτώ μήνες μετά τη γαλλική Εθνοσυνέλευση, η Γερουσία της Γαλλίας
αναγνώρισε, τον περασμένο Νοέμβριο, την πραγματικότητα της αρμενικής
γενοκτονίας από τους Τούρκους, η οποία προκάλεσε 1,5 εκατομμύριο νεκρούς από
το 1915 έως το 1917.

Ο ΟΗΕ είχε αναγνωρίσει τη γενοκτονία αυτή ήδη από το 1985 και το
Ευρωκοινοβούλιο το 1987. Κάθε φορά η Τουρκία διαμαρτυρόταν. Ισχυρίζεται ότι οι
νεκροί ήταν 300.000 έως 500.000 και αρνείται τον όρο γενοκτονία, ο οποίος
προϋποθέτει οργανωμένη από το κράτος εξόντωση.

Από τις στήλες της «Λε Φιγκαρό», ο πρώην πρεσβευτής και μέλος της Επιτροπής
Γαλλία-Τουρκία Εντουάρ Μπρεν αρνείται στους αιρετούς νομοθέτες της Γαλλικής
Δημοκρατίας το δικαίωμα να υποκαταστήσουν τους ιστορικούς και να κρίνουν την
Τουρκία. Χωρίς να αρνείται εκ των προτέρων τη γενοκτονία, εκφράζει επιφυλάξεις
γι’ αυτό που αποκαλεί «μια επίσημη ιστορία με τη σφραγίδα της κοινοβουλευτικής
ψήφου». Θεωρεί ότι οι κοινοβουλευτικοί ψήφισαν έχοντας τα μάτια τους στραμμένα
στις δημοτικές εκλογές και υπό «τις πιέσεις που ασκήθηκαν από αρμενικής
καταγωγής ψηφοφόρους». Μήπως όμως και η θέση του πρώην πρεσβευτή δεν
ευθυγραμμίζεται με εκείνη της γαλλικής κυβέρνησης, η οποία έσπευσε να
υποβαθμίσει την απόφαση της Γαλλικής Γερουσίας για τη γενοκτονία των Αρμενίων
φοβούμενη μήπως διαταραχθούν οι επικερδείς για τη Γαλλία στενές εμπορικές
σχέσεις της με την Άγκυρα; Πρέπει δηλαδή να κλείνει κανείς τα μάτια και να
σιωπά;

Από την εξόντωση των Ινδιάνων της Αμερικής έως το αιματηρό παραλήρημα του
καθεστώτος των Κόκκινων Χμερ, από την εξόντωση των Αβορίγινων της Αυστραλίας
έως τη γενοκτονία στη Ρουάντα, από τη νύχτα του Αγίου Βαρθολομαίου έως το
Ολοκαύτωμα, η τρέλα των ανθρώπων είναι συστατικό στοιχείο της ιστορίας του
κόσμου.

Είναι σίγουρο πως ένα ειρηνικό μέλλον δεν μπορεί να οικοδομηθεί αναμασώντας
τις πίκρες του παρελθόντος, γράφει η «Λε Φιγκαρό». Πώς όμως να ξεχάσει κανείς;
Σ’ αυτή την αρχή του αιώνα, καταλήγει η γαλλική εφημερίδα, πολλοί είναι οι
λαοί που πρέπει να ρίξουν φως στην ιστορία τους ­ ένα εγχείρημα επώδυνο, αλλά απαραίτητο.