Το κλίμα του 2050

Έτος 2050. Τα δελτία ειδήσεων μιλούν καθημερινά για πλημμύρες, καταστροφές και ακραία καιρικά φαινόμενα

Η ιστορία αυτή διαδραματίζεται το 2050. Δεν πρόκειται για εικασίες. Πρόκειται
για μία πρόγνωση βασισμένη σε μαθηματικούς υπολογισμούς. Την εγκυρότητά της,
θα έχουμε την «ευκαιρία» να τη διαπιστώσουμε. Και ουδείς θα μπορεί να πει: δεν
ξέραμε. Διότι ήδη, άπαντες οι επιστήμονες συμφωνούν: το κλίμα του πλανήτη μας
αλλάζει. Και είμαστε υπεύθυνοι για αυτό

Οι Άλπεις έχουν παραλύσει. Μόλις το ανακοίνωσαν στο δελτίο ειδήσεων. Στις
οθόνες, βλέπουμε ανθρώπους να διαδηλώνουν κάτω από την καταρρακτώδη βροχή, να
κλείνουν τους δρόμους με τους εκχιονιστήρες τους. «Ούτως ή άλλως», εξηγεί ένας
διαδηλωτής ­ δάσκαλος του σκι, άνεργος εδώ και πέντε χρόνια, πληροφορούμαστε
από τον υπότιτλο ­ «δεν έχουν πλέον καμία άλλη χρησιμότητα αυτά τα μηχανήματα.
Με το χιόνι που έχει απομείνει…».

Η θερμοκρασία

Δάσκαλοι του σκι, ιδιοκτήτες αναβατήρων, ξενοδόχοι… Όλοι κατευθύνονται στις
νομαρχίες, φωνάζοντας συνθήματα εναντίον των πολιτικών οι οποίοι, εδώ και μισό
αιώνα, αδυνατούν να λάβουν αποτελεσματικά μέτρα για να καταπολεμήσουν την
αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη.

«Την εποχή του πατέρα μου», εξηγεί ο δήμαρχος ενός μικρού χιονοδρομικού
σταθμού των Άλπεων, «είχαμε τεσσερισήμισι μήνες χιόνι κάθε σεζόν. Δουλεύαμε τα
Χριστούγεννα, τις χειμερινές διακοπές, το Πάσχα. Σήμερα, βάζουμε λουκέτο ο
ένας μετά τον άλλον. Δεν μπορεί να συντηρηθούν οι εγκαταστάσεις με ένα μήνα
χιόνι τον χρόνο».

Κι όλα αυτά λόγω της θερμοκρασίας που δεν σταματά να ανεβαίνει. Στο τέλος του
περασμένου αιώνα, οι επιστήμονες είχαν κάνει τις προβλέψεις τους: αν η
συγκέντρωση του διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα διπλασιαζόταν, η μέση
θερμοκρασία του πλανήτη θα σημείωνε, τον 21ο αιώνα, αύξηση 1,5 έως 6 βαθμών
Κελσίου. Λόγω του φαινομένου του θερμοκηπίου. Για τους επόμενους αιώνες,
μπορούσαμε να ελπίζουμε σε έναν περιορισμό της ζημίας, με την προϋπόθεση ότι
οι άνθρωποι θα επεδείκνυαν πνεύμα συνεργασίας.

Μεσολάβησε όμως η οικονομική ανάκαμψη και ουδείς ήταν πρόθυμος να επιβάλει
στον εαυτό του μέτρα λιτότητας. Οι οικονομολόγοι βάφτισαν αυτό το φαινόμενο
«το σύνδρομο της Χάγης», από εκείνη τη διεθνή διάσκεψη του 2000, όταν οι χώρες
του κόσμου, υπερασπιζόμενες πεισματικά τα εθνικά τους συμφέροντα, απέτυχαν να
συμφωνήσουν σε κάποια απαραίτητα μέτρα. Έκτοτε, ο πλανήτης θερμαίνεται. Και
βρέχεται…

Οι Ολλανδοί αναζητούν απεγνωσμένα άμμο για να ενισχύσουν τα αναχώματά τους. Το
θαλασσινό νερό, δεν κάνει καλό στις τουλίπες. Οι Ολλανδοί είχαν την ευκαιρία
να το διαπιστώσουν αυτό δύο φορές από την αρχή του αιώνα: οι σφοδρές
καταιγίδες προκάλεσαν πρωτοφανή άνοδο της στάθμης των υδάτων, η θάλασσα
προσπέρασε τα φράγματα, τα πόλντερ πλημμύρισαν… Οι Ολλανδοί δεν θέλουν να
ξαναζήσουν παρόμοια εμπειρία. Ξέρουν όμως ότι η μάχη δεν θα κερδηθεί τόσο
εύκολα: τα κλιματικά μοντέλα αναγγέλλουν μία άνοδο της στάθμης των υδάτων κατά
30 εκατοστά μέχρι το τέλος του αιώνα… και κατά 3 με 4 μέτρα μέχρι τον 25ο
αιώνα…

Το θαλασσινό νερό δεν κάνει καλό ούτε στους ανθρώπους. Μάταια τσιμεντώνουν οι
Αιγύπτιοι τις όχθες του Δέλτα του Νείλου για να αντιμετωπίσουν την άνοδο της
στάθμης της Μεσογείου: στο εσωτερικό του Δέλτα, σε μία έκταση 20 χιλιομέτρων,
το νερό έχει γίνει γλυφό, κι αυτό έχει καταστροφικές επιπτώσεις σε μία χώρα με
τόσο λίγη καλλιεργήσιμη γη.

Λίγο πιο μακριά, στον Κόλπο της Βεγγάλης, στο Μπανγκλαντές, τα πράγματα είναι
ακόμα χειρότερα. Ήδη, το 2000, 25 εκατομμύρια κατοικούσαν σε περιοχές που
βρίσκονταν ένα μέτρο κάτω από τη στάθμη της θάλασσας. Οι παγετώνες των
Ιμαλαΐων λειώνουν ολοένα και περισσότερο. Προχώματα, φράγματα, τίποτε δεν
βοηθάει. Κάθε δέκα χρόνια, η χώρα πλήττεται από καταστροφικές πλημμύρες. Στη
συνέχεια, παίρνουν τη σκυτάλη οι κυκλώνες και οι αγρότες των ακτών
αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους.

Πλημμύρες

Σε ολόκληρο τον κόσμο, τα δελτία ειδήσεων μιλούν διαρκώς για πλημμύρες,
καταστροφές και ακραία καιρικά φαινόμενα. Κατά καιρούς, κάνουν και κάποιες
υποχρεωτικά καταστροφολογικές προβλέψεις: σε λίγα χρόνια δεν θα υπάρχουν πια
πολικές αρκούδες. Φταίνε οι παγονησίδες που λειώνουν. Ήδη, στο τέλος του 20ού
αιώνα, μέσα σε τριάντα χρόνια, το πάχος τους είχε μειωθεί από 3,10 μέτρα στο
1,80 μέτρο. Εν έτει 2050, ο πάγος είναι τόσο λεπτός που οι αρκούδες σπανίως
αποτολμούν να πατήσουν επάνω τους. Με αποτέλεσμα να μη μπορούν να κυνηγήσουν
την τροφή τους και να απειλούνται ­ άμεσα ­ με εξαφάνιση.

Και δεν είναι οι μόνες. Ο κατάλογος των ζωικών ειδών που κινδυνεύουν από τη
ζέστη είναι ατελείωτος. Άλλα διότι είναι εύθραυστα και άλλα διότι το
περιβάλλον τους τελεί υπό εξαφάνιση. Υπάρχουν ολοένα και λιγότεροι
κροκόδειλοι, ολοένα και λιγότεροι θαλάσσιοι ελέφαντες, ολοένα και λιγότεροι
ασιατικοί τίγρεις… Να συνεχίσουμε; Καλύτερα όχι. Άλλωστε η ιστορία αυτή
διαδραματίζεται στο 2050 και εμείς βρισκόμαστε στην εκπνοή του 2000. Η
πρόγνωση έγιναν με βάση μαθηματικούς υπολογισμούς, αλλά με δεδομένο ότι οι
άνθρωποι θα συνεχίσουν απτόητοι τις καταστροφικές τους συνήθειες. Ελπίδα υπάρχει.

41 νεκροί στις ΗΠΑ

Η κακοκαιρία που πλήττει τις Ηνωμένες Πολιτείες έχει, μέχρι τώρα, στοιχίσει τη
ζωή σε 41 ανθρώπους, οι περισσότεροι από τους οποίους σκοτώθηκαν σε
αυτοκινητιστικά δυστυχήματα. Οι σφοδρές χιονοπτώσεις και ο παγετός ανάγκασαν
τον πρόεδρο Κλίντον να κηρύξει σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης τις Πολιτείες του
Άρκανσο και της Οκλαχόμα.

Στο Τέξας, πάνω από χίλια αυτοκίνητα ντεραπάρισαν εξαιτίας του πάγου που έχει
καλύψει τους περισσότερους δρόμους, ενώ εκατοντάδες πτήσεις ακυρώθηκαν στο
αεροδρόμιο του Ντάλας.

* Στη Βρετανία οι χιονοπτώσεις συνεχίζονταν και χθες, με αποτέλεσμα να
σημειώνονται πολλά τροχαία δυστυχήματα αλλά και σημαντικές καθυστερήσεις στα αεροδρόμια.