Οι τέσσερις απειλές

Ένα από τα κριτήρια που πρέπει να πληροί μια χώρα προκειμένου να ενταχθεί
στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι και η διασφάλιση των πυρηνικών εγκαταστάσεών της.
Στο σημείο αυτό, ωστόσο, προκύπτει ένα πρόβλημα.

Το πρόβλημα είναι ότι δεν υφίσταται οργανισμός αρμόδιος για τον έλεγχο των
πυρηνικών εγκαταστάσεων στις χώρες που επιθυμούν να ενταχθούν στην Ευρωπαϊκή
Ένωση. Προκειμένου να καλύψουν λοιπόν αυτό το κενό, οι αρχές πυρηνικής
ασφαλείας δέκα χωρών της Δυτικής Ευρώπης ίδρυσαν, τον Φεβρουάριο του 1999, μια
ένωση με την επωνυμία Wenra.

Και την περασμένη Τρίτη, η Wenra παρουσίασε (για δεύτερη φορά) τους καρπούς
των ερευνών της: κοινοποίησε μια έκθεση σχετικά με την κατάσταση των πυρηνικών
σταθμών στις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης που χτυπούν την «πόρτα» της
Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Οι εκτιμήσεις

Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η ασφάλεια των εγκαταστάσεων αυτών είναι ανάλογη με
εκείνη των δυτικών αντιδραστήρων της ίδιας γενιάς ­ υπάρχουν, ωστόσο, και
τέσσερις εξαιρέσεις:

*Ο σταθμός της Ιγκναλινά στη Λιθουανία, ο οποίος κατονομαζόταν και στην έκθεση
του 1999. Πρόκειται για τον μοναδικό σταθμό που διαθέτει αντιδραστήρες ίδιου
τύπου με εκείνους του Τσερνόμπιλ, τους RBMK.

*Ο σταθμός του Κοζλοντούι στη Βουλγαρία. Στην πραγματικότητα, οι αρχές της
Βουλγαρίας φιλοδοξούν να ξεκινήσουν έργα βελτίωσης του σταθμού ­ τα οποία
απαιτούν την επένδυση άφθονου χρόνου και πολλών χρημάτων ­, ενώ ταυτόχρονα
έχουν ανακοινώσει ότι οι αντιδραστήρες 1 και 2 πρόκειται να κλείσουν πριν από
το 2003. Ακούγεται, είναι αλήθεια, λίγο παράλογο…

*Το πρόβλημα ασφαλείας που τίθεται στον σταθμό Τσερναβόντα, στη Ρουμανία,
είναι οικονομικής φύσεως.

*Η ασφάλεια του σταθμού Μποχούνιτσε 1 στη Σλοβακία έχει βελτιωθεί. Σε
περίπτωση ατυχήματος, ωστόσο, θα μπορούσαν να προκύψουν προβλήματα διαρροής ραδιενέργειας.

Η Βουλγαρία, αντικείμενο ειδικής μνείας

Τα κριτήρια σύμφωνα με τα οποία γίνεται η εκτίμηση δεν περιορίζονται στον
έλεγχο των εγκαταστάσεων. Λαμβάνεται επίσης υπόψη η ύπαρξη ή μη κάποιας
ανεξάρτητης αρχής πυρηνικής ασφαλείας, το οικονομικό πλαίσιο, η διαχείριση
καθώς και οι συνθήκες εκμετάλλευσης (οι επωφελούμενοι είναι κανονικά υπεύθυνοι
και για την ασφάλεια, κάτι που σαφώς δεν ίσχυε στη σοβιετική αυτοκρατορία).
Στον τομέα αυτό, η Βουλγαρία γίνεται για μία ακόμη φορά αντικείμενο ειδικής
μνείας. Στην πραγματικότητα, ο υπεύθυνος σε θέματα πυρηνικής ασφαλείας
ανακρίθηκε από τις αρχές επειδή δημοσιοποίησε κάποιο ατύχημα που είχε συμβεί
στον σταθμό του Κοζλοντούι.

«Διατυπώνουμε μία τεχνική γνώμη, αλλά δεν έχουμε δικαιοδοσία να κρίνουμε κατά
πόσο μπορεί να γίνει αποδεκτή μια υποψηφιότητα ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση»,
επισημαίνει ο Αντρέ-Κλοντ Λακόστ, υπεύθυνος ασφαλείας των γαλλικών πυρηνικών
εγκαταστάσεων και πρόεδρος της Wenra. Αρμόδιοι να εκτιμήσουν τα συμπεράσματα
της έκθεσης αυτής είναι οι πολιτικοί ιθύνοντες των δεκαπέντε χωρών-μελών της
Ευρωπαϊκής Ένωσης.