Όλα για την… Καταλωνία

Χόρχι Πουχόλ. Ο 70χρονος άνδρας ηγείται της αυτόνομης περιοχής επί 21 χρόνια κι έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη αυτού του ισχυρού οικονομικά τμήματος της Μεσογείου

Το φαινόμενο εμφανίστηκε στην Καταλωνία αλλά είναι ταυτόχρονα ευρωπαϊκό και
ισπανικό. Όσο απαλλαγμένος είναι ο Χόρχι Πουχόλ από εθνικές προκαταλήψεις,
τόσο παθιασμένος είναι με την Καταλωνία. Ο 70χρονος άνδρας ηγείται της
αυτόνομης περιοχής επί 21 χρόνια. Από την επίσημη κατοικία του, ένα επιβλητικό
κομμάτι μεσαιωνικής αρχιτεκτονικής στην κεντρική Βαρκελώνη, ο Πουχόλ έχει
διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη αυτού του ισχυρού οικονομικά
τμήματος της Μεσογείου. Έχει προωθήσει την αυτονομία της Καταλωνίας και έχει
συμβάλει στην ενδυνάμωση των «τοπικών» επιρροών στην Ευρωπαϊκή Ένωση,
ανταποκρινόμενος πλήρως στην «Ευρώπη των περιοχών».

Τεντωμένο σχοινί

Δεν ήταν εύκολο να ισορροπεί στο τεντωμένο σχοινί ανάμεσα στο υπέρ- και υπό
-εθνικό. Και έτσι όμως, αυτός ο δραστήριος πολιτικός, κατάφερνε πάντα να έχει
την υποστήριξη των Καταλανών εθνικιστών και να στηρίζει την οικονομική,
πολιτική και πολιτιστική ανεξαρτησία της περιοχής, χωρίς να ανοίγει αγεφύρωτο
χάσμα με την Ισπανία. Είναι αλήθεια, ο πολιτικός του σχηματισμός έχει
αποτελέσει πολλές φορές τμήμα του εθνικού συνασπισμού και επανειλημμένως
τονίζει ότι νοιάζεται για την τύχη της Ισπανίας όσο και για την ανάπτυξη της
Καταλωνίας.

Μετά την επανεκλογή του, ο Ισπανός πρωθυπουργός Χοσέ Μαρία Αθνάρ υπογράμμισε
ότι σκοπεύει να συνεχίσει τη συνεργασία του με τον πρώην εταίρο του στον
συνασπισμό, ώστε να επιλυθούν τα προβλήματα της χώρας. Ο Πουχόλ κρατά ακόμη ­
για έκτη θητεία ­ τα ηνία της εξουσίας στην Καταλωνία. Η ανεργία στην περιοχή
κυμαίνεται στο 5%, χαμηλό ποσοστό αν συγκριθεί με την υπόλοιπη Ισπανία και όχι
μόνο. Η οικονομία της ενισχύεται με ρυθμό 4%, απόδειξη του δυναμικού της, ενώ
υπάρχει ασφαλώς και ο μεσογειακός τρόπος ζωής, τον οποίο απολαμβάνουν τα
δεκαοχτώ εκατομμύρια τουρίστες που επισκέπτονται την Καταλωνία ετησίως.

Παρουσιάζεται ως μια από τις πλέον σταθερές και αναδυόμενες περιοχές της
Νότιας Ευρώπης. Και έτσι, όμως, κάτι φαίνεται να λείπει. Καθηγητές
πανεπιστημίου, επιχειρηματίες και πολιτικοί εμμένουν στα προβλήματα που
αντιμετωπίζει η υποδομή της Καταλωνίας και τονίζουν ότι εταιρείες υψηλής
τεχνολογίας την εγκαταλείπουν για τη Μαδρίτη. Μειονέκτημα θεωρείται επίσης η
καθυστέρηση στην επέκταση του νέου αεροδρομίου της Βαρκελώνης. Υπάρχει όντως
ένα ανοιχτό μέτωπο ανάμεσα στη διοικητική και οικονομική πρωτεύουσα στην
Κεντρική Ισπανία και τη βιομηχανοποιημένη παράκτια πόλη στα βορειοανατολικά,
που δέχτηκε την τελευταία γενναία αλλαγή πριν από τους Ολυμπιακούς Αγώνες του
1992. Η διοχέτευση του δημόσιου χρήματος είναι από τους παράγοντες που
συνεκτιμώνται.

Ο πρόεδρος Πουχόλ έχει επικρίνει το γεγονός ότι το 60% των κεφαλαίων για
έρευνα και ανάπτυξη στην Ισπανία διοχετεύεται στην πρωτεύουσα. Η κεντρική
κυβέρνηση στη Μαδρίτη, από την πλευρά της, άφησε να εννοηθεί πρόσφατα ότι δεν
αποκλείει συνομιλίες για μια πιο ισορροπημένη διάθεση των κρατικών κονδυλίων.
Όμως το αίτημα των Καταλανών για περισσότερη ανεξαρτησία στη δημοσιονομική
πολιτική δημιουργεί πρόβλημα καθώς μπορεί παράλληλα να μεταφραστεί ως απόδειξη
ότι κάποιοι κάτοικοι επιδιώκουν περισσότερη αυτονομία και, σε ορισμένες
περιπτώσεις, ανεξαρτησία.

Η χρήση της τοπικής γλώσσας των Καταλανών που διευρύνεται και προωθείται όλο
και περισσότερο από τη Βαρκελώνη, συνεχίζει να προκαλεί ανησυχία, ιδιαίτερα
στους Ισπανούς που μένουν προσωρινά στην περιοχή και παραπονιούνται ότι
νιώθουν συχνά ξένοι, γιατί δεν μπορούν να επικοινωνήσουν με τους μόνιμους κατοίκους.

Τις τελευταίες εβδομάδες η Καταλωνία βομβαρδίζει την Ισπανία με μια
διαφημιστική εκστρατεία που στόχο έχει την αποκατάσταση της αμαυρωμένης ­ όπως
πολλοί πιστεύουν ­ εθνικής εικόνας της. Πράγματι, οι Καταλανοί αναγκάστηκαν να
ζήσουν επί χρόνια με την προκατάληψη ότι είναι φανατικοί επιχειρηματίες ­
κάποιοι θα ‘λεγαν φιλάργυροι ­ που ενδιαφέρονται περισσότερο για τη δουλειά
παρά για την καλή ζωή.

Οι διαφημίσεις

Διάσημοι καλλιτέχνες συμμετέχουν τώρα σε διαφημίσεις που προωθούν ένα άλλο
πρόσωπο για την Καταλωνία. Μία, για παράδειγμα, παρουσιάζει τον ηθοποιό Χοσέ
Κορονάντο να περιοδεύει με άλογο στη χώρα λέγοντας ότι όλοι τον καταλαβαίνουν
στην Καταλωνία, αν και είναι από τη Μαδρίτη.

Δεν είναι όμως όλοι σύμφωνοι με την εκστρατεία αυτή. Ο σοσιαλιστής Χουάν Κλος
είναι δήμαρχος της Βαρκελώνης από το 1997 και πιστεύει ότι δεν είναι
απαραίτητη. Δηλώνει ότι η πόλη πρέπει να εργαστεί για να προσελκύσει τους
βασικούς παίκτες της «νέας οικονομίας» και να «ανοιχτεί» σε νέους προμηθευτές
υπηρεσιών στους τομείς των τηλεπικοινωνιών και της τεχνολογίας των
υπολογιστών.

Η οικονομία

Η βάση ισχύος για την οικονομία της Καταλονίας εντοπίζεται σήμερα κυρίως στις
μικρές οικογενειακές επιχειρήσεις.

Ακολουθούν οι βιομηχανίες χημικών και οι αυτοκινητοβιομηχανίες. Επενδυτές από
τη Γερμανία και την Ελβετία έχουν παίξει σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της
περιοχής. Η Καταλονία έχει πληθυσμό που φτάνει τα 6 εκατομμύρια και το 25% των
εξαγωγών της Ισπανίας προέρχεται από αυτήν την περιοχή.

Σε αντίθεση με τη Χώρα των Βάσκων, το δεύτερο παραδοσιακό βιομηχανικό κέντρο
της χώρας, η Καταλονία δεν χρειάστηκε να αντιμετωπίσει καταρρέουσες
επιχειρήσεις, ωστόσο η σύγχρονη τεχνολογία δεν βρίσκει ανταποκριτές στην περιοχή.