Η αλήθεια για την κατάρα του 90′

Καταραμένο χαρακτηρίζουν οι μη ειδικοί το τελευταίο δεκάλεπτο και τον έξτρα
χρόνο, για τις ομάδες που εκπροσωπούν το ελληνικό ποδόσφαιρο στις ευρωπαϊκές
διοργανώσεις.

Μιλάνε για ατυχίες, συμπτώσεις και κακές στιγμές.

Μιλάνε για αδικία

Ο πρωταθλητής Ολυμπιακός προηγήθηκε 2-0 της Λυών στο Ολυμπιακό στάδιο και
δέχθηκε γκολ στο 87′. Αυτό το γκολ των Γάλλων δυσχεραίνει σοβαρά την
προσπάθειά του στον επαναληπτικό και αφήνει την πρόκριση να ακροβατεί σε
τεντωμένο σχοινί. Αλλά ο Ολυμπιακός θα είχε εξασφαλίσει το εισιτήριο για την
επόμενη φάση του Τσάμπιονς Λιγκ, αν διατηρούσε το 0-0 στην Ολλανδία. Η χλωμή
Χέρενβεν έφθασε στη νίκη (1-0) με γκολ στο 83′.

Ο άλλος εκπρόσωπός μας στην κορυφαία διοργάνωση της ΟΥΕΦΑ, ο Παναθηναϊκός,
έχασε τρεις φορές πολύτιμους βαθμούς δεχόμενος γκολ στο τελευταίο δεκάλεπτο.
Συγκεκριμένα, ισοφαρίστηκε (84′) από τη Λα Κορούνια (1-1) στην Αθήνα, ενώ
ηττήθηκε 1-0 στην Ισπανία με γκολ στο 82′. Στο Τορίνο ξάφνιασε τη μέτρια
Γιουβέντους, την απείλησε έντονα, διατήρησε το 1-1 έως το 83′ και τελικά έχασε
2-1.

Στο Κύπελλο ΟΥΕΦΑ η ΑΕΚ πήρε διαφορά δύο γκολ από τη Βάσας, αλλά έφυγε από το
Νεπ Στάντιουμ της Βουδαπέστης ισόπαλη 2-2. Οι Ούγγροι χτύπησαν στο 87′ και
90’+2′.

Τέλος, ο ΠΑΟΚ πραγματοποίησε θαυμάσια εμφάνιση στην Ιταλία, άγγιξε ακόμα και
τη νίκη, αλλά γεύτηκε το πικρό ποτήρι της ήττας δεχόμενος γκολ στο τελευταίο
δευτερόλεπτο (90′ +5′). Οι ειδικοί, δύο προπονητές, ο καθηγητής ποδοσφαίρου
Πάνος Μάρκοβιτς και ο Ντούσαν Μπάγιεβιτς, και ο κλινικός αθλητικός ψυχολόγος
και επισκέπτης καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου, Αναστάσιος Σταλίκας,
δίνουν εξήγηση σ’ αυτές τις αδυναμίες των ομάδων μας.

Ο Πάνος Μάρκοβιτς υποστηρίζει:

«Η έλλειψη καλής φυσικής κατάστασης των ποδοσφαιριστών οδηγεί σε λανθασμένες
αποφάσεις, κακές μεταβιβάσεις, δυσκολία μετακίνησης του σώματος, αύξηση του
χρόνου αντανακλαστικών, μείωση αλτικότητας και δημιουργεί προϋποθέσεις
τραυματισμών. Δυστυχώς, οι περισσότεροι, αν όχι όλοι οι Έλληνες
ποδοσφαιριστές, αρχίζουν να εμπεδώνουν σε προχωρημένη αθλητική ηλικία (14-16
ετών) τα στοιχεία της καλής φυσικής κατάστασης και συνεπώς στερούνται του
απαραίτητου υπόβαθρου. Το σωστό είναι να ξεκινούν τα παιδιά την προσπάθεια στο
Δημοτικό με ελεύθερα παιχνίδια και φυσικά να έχουν κατάλληλη επιστημονική
υποστήριξη. Έτσι, θα αποκτήσουν γερά θεμέλια και αργότερα θα μπαίνουν σε
αγώνες με πίεση, έχοντας την ικανότητα να τρέχουν (γρήγορος βαδισμός, τροχάδην
και ταχύτητες) και να ανταποκρίνονται ακόμα και σε σκληρές συνθήκες.

Οι Έλληνες ποδοσφαιριστές θα πρέπει να μάθουν πρώτα να αμύνονται ατομικά και
ύστερα ομαδικά. Η ομαδική άμυνα αναλύεται στην πίεση επί του αντιπάλου που
κατέχει την μπάλα με στόχο να μικρύνει ο χώρος και στην αποτελεσματική κάλυψη
του συμπαίκτη, που κάνει την παραπάνω δουλειά.

Από τι δέχεται γκολ μία άμυνα; Πρώτα-πρώτα δεν πιέζουν οι αμυντικοί τον
αντίπαλο που κατέχει την μπάλα και έτσι δεν μικραίνει ο χώρος δράσης του.
Ύστερα δεν καλύπτεται σωστά ο αμυντικός που πιέζει τον αντίπαλο. Σημαντικό
είναι το στοιχείο της επιμονής των αμυντικών στις ντρίπλες μέσα στην περιοχή
και στο γεγονός ότι δεν διώχνουν γρήγορα, ψηλά και μακριά την μπάλα. Δεν
ξέρουν να παρακολουθήσουν τον αντίπαλο που έρχεται ελεύθερος να μπει στην
περιοχή. Τέλος, δεν είναι κατάλληλα εκπαιδευμένοι οι αμυντικοί στη στατική
τακτική (στατικές φάσεις). Ας μην ξεχνάμε ότι το 30-35% των γκολ στο
ποδόσφαιρο σημειώνονται από στατικές φάσεις.

Τα λάθη στο ποδόσφαιρο γίνονται από ατάλαντους παίκτες ή ακατάλληλα
προετοιμασμένους ή από επιδέξιες κινήσεις ικανού αντιπάλου».

Η ψυχική προετοιμασία

Η κακή φυσική κατάσταση των ποδοσφαιριστών είναι από τους κύριους λόγους των λαθών στα τελευταία λεπτά, σύμφωνα με τον Πάνο Μάρκοβιτς (αριστερά). Όταν το σώμα κουράζεται, οι αντιδράσεις είναι πιο αργές… Από την πλευρά του ο καθηγητής Σταλίκας (δεξιά) επισημαίνει την ανάγκη ψυχολογικής προετοιμασίας των ποδοσφαιριστών πριν από κάθε αγώνα

Ενδιαφέρον παρουσιάζει η ερμηνεία του αθλητικού κλινικού ψυχολόγου Αναστάσιου
Σταλίκα, ο οποίος είχε και την ευθύνη της επιστημονικής στήριξης των αθλητών
της Ολυμπιακής μας Ομάδας στο Σίδνεϊ.

Λέει: «Είναι σημαντικό πριν απ’ όλα να αναγνωρίσουμε ότι οι αντίπαλοι έχουν
διαφορετικό, ανώτερο επίπεδο ποδοσφαίρου. Αν το κάνουμε, θα αποφύγουμε
δυσάρεστες καταστάσεις. Είμαστε διαπαιδαγωγημένοι να θέλουμε μόνο τη νίκη, λες
και δεν υπάρχουν η ισοπαλία και η ήττα. Η περιρρέουσα ατμόσφαιρα που
δημιουργείται πριν από σημαντικούς αγώνες από όλους τους συμμετέχοντες
(φιλάθλους, παράγοντες, Τύπο) αποτελεί πηγή άγχους. Το άγχος της απόδοσης στη
διάρκεια του παιχνιδιού οδηγεί σε ψυχοσωματικό στρες, που εκδηλώνεται ακόμα
και με κράμπες. Όλοι απαιτούν μόνο νίκη και δεν συναντώνται με τα
αντικειμενικά δεδομένα.

Θεωρώ ότι οι προπονητές έχουν τεχνικές γνώσεις και ικανοποιητική στρατηγική
παιχνιδιού. Μπορούν συχνά να εμψυχώσουν τους παίκτες, αλλά παρατηρώ εδώ και
πολλά χρόνια να αποφεύγουν ή να αρνούνται την ψυχική προετοιμασία των μαχητών
τους. Και αυτή η ψυχική προετοιμασία γίνεται πάντα από ειδικούς και υπό
συγκεκριμένες προϋποθέσεις.

Σ’ έναν αγώνα στόχος πρέπει να είναι το ξεπέρασμα του συσσωρευμένου άγχους και
η διατήρηση της ψυχραιμίας. Πρέπει να εδραιώσουμε την αυτοπεποίθηση των
παικτών και να τους πείσουμε ότι μπορούν και εκτός Ελλάδας να έχουν τη
δυνατότητα να πετύχουν θετικό αποτέλεσμα. Αν κάποιος δεν πιστεύει ότι μπορεί
να ολοκληρώσει τις προσπάθειες αλώβητος, βρισκόμαστε μπροστά σε τάσεις
μοιρολατρίας. Το πολυπαραγοντικό σύστημα απαιτήσεων σε συνδυασμό με την
απουσία σωστής προετοιμασίας, οδηγεί στην ψυχική επιβάρυνση και στο σοβαρό
λάθος.

Ο ρόλος του Τύπου

Δεν πρέπει να αφήσουμε έξω από τις ευθύνες τον Τύπο. Αν διαβάζουμε τις
αθλητικές εφημερίδες, δεν δίνουν την αντικειμενική εικόνα των αντιπάλων. Έτσι,
οι φίλαθλοι απαιτούν μόνο νίκη και ξεχνούν το απλό και εφικτό, δηλαδή το
κυνήγι του θετικού αποτελέσματος και της προσπάθειας για το καλύτερο δυνατόν.
Όταν διαβάζουμε για τη μεγάλη βραδιά για την ομάδα μας και για τον μονόδρομο
που πρέπει να κινηθεί (πέραν βέβαια των οριακά βαθμολογικά αγώνων), οφείλουμε
να γνωρίζουμε ότι δημιουργείται στους παίκτες ψυχοφυσική φθορά, με αποτέλεσμα
να μην έχουν την παρατεταμένη αγωνιστική προσπάθεια από πλευράς ψυχικών και
σωματικών δυνάμεων, διότι έχουν φθαρεί κατά τη διάρκεια του αγώνα. Έτσι
εξηγούνται τα λάθη». Ο κ. Σταλίκας δίνει τον καλύτερο επίλογο: «Η χαρά του
ποδοσφαίρου είναι το γκολ. Έστω και στο τελευταίο δευτερόλεπτο. Γιατί λοιπόν
να μην προετοιμάζονται και ψυχικά οι παίκτες των ομάδων μας, ώστε να το
πετυχαίνουν οι ίδιοι και να βγαίνουν από το τερέν νικητές;».

Αυτοσυγκέντρωση μέχρι το τέλος

Ουντινέζε-ΠΑΟΚ 1-0. Ο «δικέφαλος του Βορρά» λύγισε στο πέμπτο λεπτό των καθυστερήσεων

Ο Ντούσαν Μπάγιεβιτς πικράθηκε από τον τρόπο που έχασε η ομάδα του, ο ΠΑΟΚ,
στο Ούντινε. Είχε προετοιμάσει κατά τον καλύτερο τρόπο τους παίκτες του για να
φθάσουν σε θετικό αποτέλεσμα. Οι ακριβοπληρωμένοι και φιλόδοξοι παίκτες της
Ουντινέζε, οι οποίοι είχαν θριαμβεύσει 3-0 επί της Ίντερ λίγες μέρες νωρίτερα
και πρόσφατα επιβλήθηκαν και επί της Γιουβέντους στο πλαίσιο των αγώνων του
Καμπιονάτο, δεν είχαν ευκαιρίες να κινηθούν επικίνδυνα για την εστία του ΠΑΟΚ.
Ωστόσο, μια ολιγωρία στο τελευταίο δευτερόλεπτο του έξτρα χρόνου έδωσε
προβάδισμα στους Ιταλούς.

Ο πρίγκιπας του Νερέτβα δεν θέλησε να αναλύσει γιατί παραβιάστηκε σ’ αυτό
το χρονικό σημείο η εστία της ομάδας του, ούτε να ερμηνεύσει γιατί δέχονται
γκολ προς το τέλος των αγώνων ο Ολυμπιακός, ο Παναθηναϊκός και η ΑΕΚ. Επιθυμία
του είναι να μη σχολιάζει αγωνιστικά ή άλλα θέματα που σχετίζονται με τις
τρεις μεγάλες ομάδες. Θέλει να αποφύγει οποιαδήποτε παρερμηνεία των θέσεών
του.

Δεν αρνήθηκε όμως να μιλήσει γενικά για όσα συμβαίνουν στα τελευταία λεπτά
ενός ποδοσφαιρικού αγώνα.

Λέει: «Κάθε ομάδα επιβάλλεται να είναι απόλυτα έτοιμη να ανταποκριθεί σε
οποιεσδήποτε συνθήκες. Δεν αρκεί η προετοιμασία στον τομέα της καλής φυσικής
κατάστασης. Χρειάζεται οι παίκτες να έχουν την καλύτερη δυνατή ψυχολογία, να
καλλιεργήσουν την αυτοπεποίθησή τους, να αφοσιωθούν στον αγώνα με σοβαρότητα
και υπευθυνότητα. Να είναι ικανοί να αντέξουν στη μεγαλύτερη πίεση των
αντιπάλων σε οποιοδήποτε διάστημα του αγώνα, ιδιαίτερα στα τελευταία κρίσιμα
λεπτά. Να απαγκιστρωθούν από τις αδυναμίες τους και να σημαδέψουν τον στόχο με
σταθερό χέρι. Οι επιτυχίες δεν έρχονται με μεγάλα λόγια, αλλά με σοβαρή
προσπάθεια έως την ολοκλήρωση του αγώνα».

«Η απλότητα είναι αρετή»

«Οι παίκτες πρέπει να απαγκι-στρωθούν από τις αδυναμίες τους», επισημαίνει ο Ντούσαν Μπάγιεβιτς

Ο Μπάγιεβιτς δείχνει να γνωρίζει άριστα τις ιδιαιτερότητες κάθε αγώνα.
Υποστηρίζει: «Στην έκβαση μιας αναμέτρησης παίζει σημαντικό ρόλο η ποιότητα.
Ποιότητα πνευματική, ψυχική, σωματική των παικτών. Ποιότητα συνθηκών στο
γήπεδο (κατάσταση χλοοτάπητα, φίλαθλο ή όχι περιβάλλον, καιρικά φαινόμενα).
Όλα και κάθε στοιχείο ξεχωριστά βάζουν τη δική τους πινελιά στο παιχνίδι.
Αλίμονο αν σε βαρύ τερέν οι αμυντικοί αλλάζουν συρτές πάσες στην περιοχή τους
ή γυρίζουν την μπάλα στον τερματοφύλακα, με κίνδυνο να παγιδευτεί σε κάποια
λιμνούλα και να επωφεληθεί ο αντίπαλος. Όσο ο χρόνος ξοδεύεται, οι αμυντικοί
οφείλουν να πολλαπλασιάζουν την προσοχή τους. Το λάθος σ’ αυτό το διάστημα δεν
διορθώνεται εύκολα ή καθορίζει τον νικητή. Άρα οι παίκτες πρέπει να είναι
ρεαλιστές και να αποφεύγουν σύνθετες ενέργειες. Η απλότητα είναι μεγάλη
αρετή».

Κλείνοντας ο Μπάγιεβιτς επισημαίνει: «Μικρές και μεγάλες ομάδες, ιδιαίτερα
οι μεγάλες, δεν δίνουν όση σημασία πρέπει στο διάστημα που το παιχνίδι
πλησιάζει στη λήξη του. Και αν οι παίκτες είναι κουρασμένοι, ψυχικά και
σωματικά, δύσκολα αποφεύγουν τα λάθη. Οφείλουν να θυμούνται ότι στα τελευταία
λεπτά ενός αγώνα μετράει η λεπτομέρεια».