Χτίζεις σήμερα αυθαίρετο στην Πεντέλη και το πιστοποιούν σε 10 χρόνια!

Για τα 60 αυθαίρετα που εντοπίστηκαν μετά την μεγάλη φωτιά του ’95 και ήταν χτισμένα μέσα στο δάσος έχει εκδοθεί μόνο μία απόφαση για κατεδάφιση

Το έγκλημα που συντελείται σε βάρος της Πεντέλης φαίνεται πως είναι
επαναλαμβανόμενο. Η διαβίβαση μόνο των φακέλων ­ σύμφωνα με την τελευταία
έκθεση τού Σώματος Επιθεωρητών-Ελεγκτών της Δημόσιας Διοίκησης ­ για τα
αυθαίρετα κτίσματα μέσα στα δάση από τα δασονομεία στο δασαρχείο Πεντέλης
φτάνει ακόμη και τα τρία χρόνια από την υποβολή της μήνυσης, ενώ χρειάζονται
έως και 10 χρόνια από τον εντοπισμό έως την κατεδάφιση (που δεν έχει γίνει
ποτέ).

Μόνο την τετραετία 1995-’98 στην περιοχή αρμοδιότητας του δασαρχείου Πεντέλης
εντοπίστηκαν μέσα σε δασική έκταση 218 αυθαίρετα κτίσματα (από τα οποία τα 31
μέσα σε καμένες περιοχές). Και όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά στην έκθεση, για
την έκδοση μιας απόφασης κατεδάφισης απαιτείται ένα χρονικό διάστημα που
κυμαίνεται από ένα έως τέσσερα χρόνια…

Καμία θωράκιση

Αν και τα τελευταία πέντε χρόνια έχουν αποτεφρωθεί πάνω από 113.000 στρέμματα,
μέχρι στιγμής δεν έχει γίνει τίποτα ­ πέρα από τις δηλώσεις, ευχές για
καλύτερη μελλοντική αντιμετώπιση των πυρκαγιών ­ προς την κατεύθυνση της
«θωράκισης» των δασών.

Η πρόσφατη φωτιά στην Πεντέλη, που είχε ως αποτέλεσμα να αποτεφρωθούν πάνω από
1.000 στρέμματα δάσους, αποτελεί ένα μέρος της σκοτεινής πλευράς του
φεγγαριού… Γι’ άλλη μια φορά όλοι έκαναν λόγο για εμπρησμό στην Πεντέλη.
Όμως γιατί να μη χτυπήσουν και πάλι οι εμπρηστές, αφού η διάτρητη νομοθεσία
(οι επιθεωρητές κάνουν λόγο για έλλειψη κωδικοποίησης του υφιστάμενου νομικού
πλαισίου, που είναι διάσπαρτο και μη προσαρμοσμένο στις σύγχρονες απαιτήσεις)
δίνει τη δυνατότητα στους επιτήδειους να βρίσκουν τα κατάλληλα «παραθυράκια»
για να καταπατούν δασικές εκτάσεις και να χτίζουν ανενόχλητοι αυθαίρετα!

Μάλιστα, όπως προκύπτει από ένα δείγμα 60 περιπτώσεων, από τα εντοπισμένα την
τελευταία τετραετία αυθαίρετα που βρίσκονται στην αρμοδιότητα του δασαρχείου,
για ένα μόνο βρέθηκε να έχει εκδοθεί απόφαση κατεδάφισης! Τα υπόλοιπα
εκκρεμούν στα διάφορα σταδία της διαδικασίας…

Πριν από δύο μήνες κρίθηκε προφυλακιστέος ο δασάρχης Πεντέλης Νίκος
Παπακώστας, ο οποίος σύμφωνα με το κατηγορητήριο, φέρεται ότι εξέδωσε ψευδείς
βεβαιώσεις χαρακτηρίζοντας ως «μη δασικές» μεγάλες εκτάσεις στην περιοχή της
Βάρης, με σκοπό να προσπορίσει παράνομο περιουσιακό όφελος σε επιχειρηματίες
που εμπνεύστηκαν το σχέδιο καταπάτησης. Αυτό είναι ενδεικτικό της κατάστασης
που επικρατεί…

ΕΔΕ σε εξέλιξη

Ήδη, μετά την ολοκλήρωση της έκθεσης από τους επιθεωρητές-ελεγκτές Δημόσιας
Διοίκησης βρίσκεται σε εξέλιξη Ένορκη Διοικητική Εξέταση για να διερευνηθούν
οι παραλείψεις που εντοπίστηκαν από την πλευρά του δασαρχείου Πεντέλης. Η ΕΔΕ,
λόγω της σπουδαιότητας του γεγονότος γίνεται από έναν επιθεωρητή του Σώματος
Ελεγκτών και έναν του υπουργείου Γεωργίας.

Στο μεταξύ, ακόμη και αυτήν τη στιγμή, το νομοθετικό κενό που υπάρχει για το
ποιος έχει την αρμοδιότητα να κατεδαφίζει τα αυθαίρετα έχει ως αποτέλεσμα οι
καταπατητές να προχωρούν απτόητοι, αφού μέχρι να βρεθεί λύση «έχει ο Θεός…».
Είναι γνωστό, ότι οι νομάρχες αποποιούνται αυτή την αρμοδιότητα επειδή έχει
άμεσο ­ γι’ αυτούς ­ πολιτικό κόστος.

Πριν από μερικούς μήνες, το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους απεφάνθη κατά
πλειοψηφία, οι κατεδαφίσεις να είναι αρμοδιότητα των περιφερειαρχών, όμως προς
το παρόν εκκρεμεί το θέμα της αποδοχής από την υπουργό Εσωτερικών Βάσω
Παπανδρέου και τον υπουργό Γεωργίας Γιώργο Ανωμερίτη.

Αυτό σε συνδυασμό με την κόντρα (που όλοι πλέον παραδέχονται πως δεν έχει
ακόμη εξανεμηθεί) μεταξύ πυροσβεστών και δασικών για το ποιος έχει την
αρμοδιότητα κατάσβεσης των πυρκαγιών στα δάση δημιουργεί ένα «διάτρητο» για
καταπατήσεις περιβάλλον.

Στην περιοχή που είναι αρμοδιότητα του δασαρχείου Πεντέλης από το 1990 έως το
1998 έχουν εκδοθεί 277 πράξεις κατεδάφισης αυθαίρετων μέσα σε δασικές
εκτάσεις.

Από τον έλεγχο 69 φακέλων αποφάσεων κατεδάφισης, οι ελεγκτές διαπίστωσαν ότι
από τις προαναφερόμενες πράξεις οι 106 έχουν ακυρωθεί με δικαστικές αποφάσεις,
οι 6 με αποφάσεις της διοίκησης, σε 4 έχουν κατεδαφιστεί τα αυθαίρετα, οι 119
εμφανίζονται τελεσίδικες, οι 26 βρίσκονται σε δικαστική εκκρεμότητα και οι 16
εμφανίζονται ότι δεν έχουν επιδοθεί στον υπόχρεο…

Όπως προκύπτει, το χρονικό διάστημα που απαιτείται από τα δασονομεία για τη
διενέργεια αυτοψίας, τη σύνταξη της έκθεσης αυτοψίας και την υποβολή σχετικής
αναφοράς στο δασαρχείο φτάνει σε πολλές περιπτώσεις και τα τρία χρόνια.

Από την αναφορά στο δασαρχείο έως την έκδοση πρόσκλησης κατεδάφισης μεσολαβούν
κατά μέσο όρο τρεις μήνες, ενώ για την επίδοση της πρόσκλησης κατεδάφισης
παρατηρούνται και οι μεγαλύτερες καθυστερήσεις που κυμαίνονται από ένα μήνα
έως τρία χρόνια. Από την υποβολή μήνυσης έως την κατεδάφιση απαιτούνται από
ένα έως τέσσερα χρόνια.

Από 53 αποφάσεις του δείγματος, που μελετήθηκε από τις ελεγκτές, στο 29% των
περιπτώσεων από τη μήνυση έως την κατεδάφιση απαιτήθηκαν τρία χρόνια, στο 23%
απαιτήθηκαν δύο χρόνια, στο 17% τέσσερα χρόνια και στο 31% ένας χρόνος.

Ο γενικός γραμματέας Δημόσιας Διοίκησης Τ. Βασιλείου αναγνωρίζει πως υπάρχουν
πολλά προβλήματα εξαιτίας του ιδιοκτησιακού καθεστώτος που έχει δημιουργηθεί
μετά τις φωτιές του 1975, και όχι μόνο στην περιοχή δικαιοδοσίας του
δασαρχείου Πεντέλης.

Ο ίδιος, φέρνει σαν παράδειγμα, τη Σαλαμίνα, όπου έχουν δημιουργηθεί ολόκληροι
οικισμοί αυθαίρετων…

Δεν υπάρχει αρχείο

Έπειτα δεν φτάνει μόνο η καταπολέμηση της φωτιάς την ώρα που αυτή ξεσπάει.
Είναι και η πρόληψη και η ενημέρωση.

Πώς λοιπόν, να καταπολεμηθεί το όργιο των καταπατήσεων, όταν, όπως διαπίστωσαν
οι ελεγκτές, δεν τηρείται στο δασαρχείο Πεντέλης, συστηματικό και ασφαλές
αρχείο των υποθέσεων που αφορούν αυθαίρετα, και οι φάκελοι βρίσκονται
διάσπαρτοι σε γραφεία και ντουλάπες ανεπαρκώς ενημερωμένοι, ενώ στα βιβλία
παρακολούθησης των υποθέσεων, όπου αυτά τηρούνται, δεν καταγράφεται η πλήρης
πορεία της υπόθεσης… Επίσης, δεν τηρείται στο δασαρχείο, βιβλίο αυθαίρετων
με αποτέλεσμα να μην μπορεί να παρακολουθήσει την εξέλιξη της κατάστασης.

Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός, ότι μετά την καταστρεπτική φωτιά τού 1995,
εντός των δασικών εκτάσεων που κάηκαν και κηρύχτηκαν αναδασωτέες εντοπίστηκαν
αυθαίρετα που προϋπήρχαν της φωτιάς.

Ε, μέχρι σήμερα, δεν έχει ξεκινήσει η καταγραφή τους προκειμενου να κινηθούν
οι νομικές διαδικασίες κατά των φερόμενων ως ιδιοκτητών τους!

Ακόμη και το ωράριο των δασοφυλάκων που είναι πρωινό παίζει ρόλο, όπως
διαπιστώνεται στην έκθεση, αφού όπως είναι γνωστό, οι καταπατήσεις δεν
γίνονται μέρα.

Αποτέλεσμα είναι να εγείρονται αυθαίρετα μέσα στη νύχτα τις ώρες που το
δασαρχείο δεν λειτουργεί και τις αργίες χωρίς κανένα πρόβλημα…

Όπως συνάγεται, η μη κατάρτιση έως σήμερα δασολογίου έχει δημιουργήσει
τεράστια προβλήματα στην εφαρμογή της δασικής νομοθεσίας και στην προστασία
των δασικών εκτάσεων. Κι αυτό διότι ο χαρακτηρισμός των εκτάσεων ως δασικών ή
μη δεν είναι οριστικός.

«Έφυγε» η ζωή

Όπως εξηγεί ο δασολόγος-περιβαλλοντολόγος Νίκος Χλύκας τα πράγματα δεν ήταν
πάντα τόσο άσχημα για την Πεντέλη.

Έως και τη δεκαετία του ’70 το δάσος της Πεντέλης είχε ζωή, κι αυτό διότι
υπήρχαν οι υλοτόμοι, οι ρυτινοσυλλέκτες και οι κτηνοτρόφοι, με αποτέλεσμα να
υπάρχει μια διαχείριση.

Αυτή έδινε μια δυνατότητα να αφαιρείται η βιομάζα (βελόνες, κλαδιά) με
συνέπεια να μειώνεται και ο κίνδυνος της πυρκαγιάς.

Τα πράγματα άλλαξαν από τη στιγμή που το δάσος έπαψε να λειτουργεί ως δάσος:
δηλαδή να μην υλοτομείται και να μη γίνεται ρυτινοσύλλεξη και να
αντιμετωπίζεται σαν οικοπεδική περιοχή ή σαν μέρος προς μελλοντική ένταξη στο
σχέδιο πόλεως.

Από κει και πέρα, σύμφωνα με τον Νίκο Χλύκα, υπάρχει και μια αδράνεια από την
πλευρά της δασικής υπηρεσίας σε ό,τι αφορά στη διαχείριση του ορεινού όγκου ­
και αυτό έχει να κάνει με τη λογική ότι διαχειρίζονται μόνο τα λεγόμενα
οικονομικά δάση και όχι τα περιαστικά.

Μάλιστα, από την εποχή των μεγάλων πυρκαγιών στη δεκαετία του 1980 η
διαχείριση περιορίζεται μόνο στην αντιπυρική προστασία.

Όπως λέει, τίθεται ζήτημα ποιος διαχειρίζεται την Πεντέλη.

Η δασική υπηρεσία, ο δήμος, ποιος; Αποτέλεσμα αυτής της νεφελώδους κατάστασης
είναι να εμπλέκονται πολλοί φορείς.

Σύμφωνα με τον ίδιο, πρέπει επιτέλους να «ξαναδούμε το πόρισμα της
Διακομματικής για τα δάση και να κοιτάξουμε σε ρεαλιστικότερη βάση το θέμα,
αφού τώρα υπάρχει και η εμπειρία…».

«Θα απαντήσω εγγράφως»

Από την πλευρά του ο νυν δασάρχης Πεντέλης Τάσος Καζάσης μιλώντας στα «ΝΕΑ»
λέει πως έχει απαντήσει με έγγραφό του σε οτιδήποτε αναφέρεται στην έκθεση των
ελεγκτών, και υποστηρίζει πως με το υφιστάμενο προσωπικό που απασχολείται και
τα μέσα που υπάρχουν δεν μπορεί το δασαρχείο να ανταποκριθεί στον όγκο της
δουλειαά που του αναλογεί, αφού καλύπτει σε προβλήματα το μισό Λεκανοπέδιο.

Όπως ισχυρίζεται, για ένα δάσος όπως είναι η Πεντέλη που είναι «χιλιοκαμένο»
θα πρέπει επιτέλους η Πολιτεία να αποφασίσει για τις χρήσεις γης που
συντελούνται εκεί (υλοτομία, οικοδομικοί συνεταιρισμοί κ.ά). Πάντως σύμφωνα με
τον ίδιο, την τελευταίο βδομάδα οδηγήθηκαν στο Αυτόφωρο τρεις περιπτώσεις
παράνομων δραστηριοτήτων στο βουνό. Η μια αφορά παράνομη βόσκηση, η άλλη
παράνομη απόρριψη σκουπιδιών από τον Δημο Ν. Μάκρης και η τελευταία παράνομη
οικοδόμηση του μοναστηριού Άγιος Παντελεήμων στην Πεντέλη.

Ελλιπής στελέχωση ­ απίστευτες καθυστερήσεις

Τα δασοφυλακεία που υπάγονται στο δασαρχείο Πεντέλης είναι ανεπαρκέστατα
στελεχωμένα. Αντί για 38 δασοφύλακες που απαιτείται υπηρετούν 12. Αυτή η
κατανομή, όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά, καλύπτει τις ανάγκες του 1983. Έτσι,
αποτέλεσμα αυτής της κατάστασης είναι, οι δασικοί υπάλληλοι να ασχολούνται με
υποθέσεις που θα μπορούσαν να διεκπεραιώσουν υπάλληλοι άλλων ειδικοτήτων. Στο
δασαρχείο Πεντέλης υπάγονται πέντε δασονομεία (Αγίας Παρασκευής, Κορωπίου,
Σπάτων, Μαρκόπουλου, Αγίου Στεφάνου) και 19 δασοφυλακεία. Στο δασονομείο
Σπάτων, όπως προκύπτει από την έκθεση, αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα
λειτουργίας. Από το 1995 έως το 1998 διαπιστώθηκαν 132 περιπτώσεις καταλήψεων-
εκχερσώσεων, όπου στις 68 από αυτές έχει ανεγερθεί και αυθαίρετο κτίσμα. Η
διαβίβαση των υποθέσων στο δασαρχείο κυμαίνεται από δύο έως έξι μήνες. Το ίδιο
διάστημα, στο δασονομείο της Αγίας Παρασκευής καταγράφτηκαν 99 περιπτώσεις
καταπατήσεων, στις 47 από τις οποίες έχει ανεγερθεί και αυθαίρετο. Η διαβίβαση
των υποθέσων κυμαίνεται από δύο έως έξι μήνες, αλλά σε μερικές περιπτώσεις
απαιτήθηκαν και τρία χρόνια από την υποβολή της μήνυσης!

Ούτε βιβλία

Έντονα προβλήματα λειτουργίας διαπιστώθηκαν και στο δασονομείο του Αγίου
Στεφάνου. Εκεί, το προαναφερόμενο διάστημα διαπιστώθηκαν 274 περιπτώσεις
καταλήψεων-εκχερσώσεων, στις 35 από τις οποίες έχει ανεγερθεί και αυθαίρετο
κτίσμα. Δεν καταχωρούνται οι υποθέσεις σε βιβλία ή καταστάσεις, ούτε
τοποθετούνται οι σχετικοί φάκελοι σε συγκεκριμένους χώρους, ενώ οι υποθέσεις
διαβιβάζονται ­ σε ορισμενες περιπτώσεις ­ σε διάστημα μεγαλύτερο και από δύο
χρόνια… Ήδη, όπως διαπιστώθηκε, εκκρεμούν στο τμήμα δασοπροστασίας περίπου
200 δικογραφίες προς εξέταση και παροχής στοιχείων προς τον εισαγγελέα.
Αποτέλεσμα είναι οι συχνές αναβολές των υποθέσεων στα δικαστήρια. Ενδεικτικό
είναι το παράδειγμα που αναφέρεται, και αφορά έναν δασονόμο που υπηρετεί στα
Σπάτα, ο οποίος το 1996, το 1997 και το 1998 κλήθηκε συνολικά ως μάρτυρας σε
50 υποθέσεις που εκδικάζονταν σε διάφορα δικαστήρια, με αποτέλεσμα να λήψει
από τη δουλειαάτου 27 εργάσιμες μέρες…