Τον δρόμο των συνεργασιών επιλέγουν χρηματιστηριακές

Ο πρόεδρος του ΣΜΕΧΑ κ. Παναγιώτης Βοϊλής

Η πτώση του τζίρου έθεσε σε κίνδυνο τη βιωσιμότητα ορισμένων χρηματιστηριακών
εταιρειών και ιδιαίτερα αυτών που άρχισαν τη λειτουργία τους ύστερα από το
ιστορικό ρεκόρ του Γενικού Δείκτη τον Σεπτέμβριο. Από τότε μέχρι σήμερα, και
ιδιαίτερα το τελευταίο εξάμηνο, υπάρχουν πολλοί που υποστηρίζουν πως
«ορισμένες χρηματιστηριακές δεν θα αντέξουν τον ανταγωνισμό και θα κλείσουν
σαν τις ΕΛΔΕ, η μία μετά την άλλη».

Η φράση αυτή χαρακτηρίζεται από πολλούς ως υπερβολική, καθώς από επίσημα
στοιχεία δεν έχει κλείσει καμία ΕΛΔΕ και καμία χρηματιστηριακή εταιρεία. Οι
υποστηρικτές όμως της παραπάνω διαπίστωσης αντιπαρατηρούν, αναφέροντας τον
αριθμό των απολυθέντων από τις καινούργιες, κυρίως, χρηματιστηριακές
εταιρείες. Μάλιστα ορισμένοι από αυτούς είχαν εγκαταλείψει καλές θέσεις από το
Δημόσιο ή τον ιδιωτικό τομέα.

Το 1997

Το 1997 υπήρχαν 62 χρηματιστηριακές εταιρείες, όταν ο συνολικός τζίρος στο
Χρηματιστήριο δεν ξεπερνούσε τα 10,3 τρισ. δραχμές και τα συνολικά κέρδη προ
φόρων ήταν 22,1 δισ. δραχμές. Η μέση προμήθεια των χρηματιστηριακών συναλλαγών
υπολογιζόταν σε 0,53%.

Σήμερα, τα στοιχεία παρουσιάζουν μεγάλες αλλαγές, καθώς το 1999 υπήρχαν 75
χρηματιστηριακές εταιρείες, ο συνολικός τζίρος στο Χρηματιστήριο ήταν 117,9
τρισ. δραχμές και τα συνολικά κέρδη προ φόρων εκτιμώνται σε 200 δισ. δραχμές,
περίπου, ενώ η μέση προμήθεια εκτιμάται σε 0,45%-0,50%. Σύμφωνα με την ετήσια
έκθεση της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, το πρώτο εξάμηνο του 1999 η κερδοφορία των
χρηματιστηριακών εταιρειών προσέγγισε τα 100 δισ. δραχμές, υπερκαλύπτοντας τη
συνολική κερδοφορία του 1998.

Το 1998

Υπενθυμίζεται ότι το 1998 τα ίδια κεφάλαια των χρηματιστηριακών εταιρειών ήταν
85,6 δισ. δραχμές (αύξηση κατά 76% σε σύγκριση με το 1997), ο κύκλος εργασιών
τους έφθασε τα 132,4 δισ. δραχμές (αύξηση κατά 143%) και τα κέρδη προ φόρων
ανήλθαν σε 60,3 δισ. δραχμές (αύξηση κατά 173%). Σημειώνεται ότι ο συνολικός
τζίρος στο Χρηματιστήριο ήταν 27,6 τρισ. δραχμές και λειτουργούσαν 65
χρηματιστηριακές εταιρείες. Η μέση προμήθεια των χρηματιστηριακών εταιρειών το
1998 ήταν 0,48%, σημειώνοντας μείωση σε σύγκριση με το 1997. Επίσης, εκείνη τη
χρονιά ξεκίνησαν τη λειτουργία τους τρεις χρηματιστηριακές εταιρείες.
Πρόκειται για τις Genesis ΧΑΕ, Gurdian Trust ΧΑΕ και Ακρόπολις ΧΑΕ.

Το 1999

Το 1999, λειτούργησαν 10 νέες χρηματιστηριακές εταιρείες και Εταιρείες Παροχής
Επενδυτικών Υπηρεσιών (ΕΠΕΥ). Πρόκειται για τις EFG Eurobank ΧΑΕ, Praxis Intl.
ΧΑΕ, Rate Capital ΧΑΕ, Standard ΑΧΕΡΕΥ, Ζευς ΧΑΕ, Μέγατραστ ΧΑΕ, Merit ΑΧΕΠΕΥ,
ΑΡΕΧ ΑΧΕΠΕΥ, Leader ΧΑΕΠΕΥ και MagnaTrust ΑΧΕΠΕΥ.

Σύμφωνα με την ίδια έκθεση, η αυξημένη κερδοφορία έδωσε τη δυνατότητα στις
χρηματιστηριακές εταιρείες να προβούν σε γενναίες αυξήσεις των ιδίων κεφαλαίων
τους. Χαρακτηριστικά αναφέρεται ότι πάνω από το 50% των χρηματιστηριακών
εταιρειών και το 30% των ΕΠΕΥ (μη μελών του ΧΑΑ) προχώρησαν σε αύξηση των
κεφαλαίων τους. Παράλληλα, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς χορήγησε 11 άδειες
σύστασης και λειτουργίας χρηματιστηριακών εταιρειών και άλλων 8 αδειών για
ΕΠΕΥ. Σημειώνεται ότι ακόμα εκκρεμεί σημαντικός αριθμός αιτήσεων προς έγκριση.

Το 2000

Έτσι, οι «υπέρθερμοι» μήνες του καλοκαιριού οδήγησαν αρκετούς στην απόφαση να
ιδρύσουν τη δική τους χρηματιστηριακή εταιρεία ή Εταιρεία Παροχής Επενδυτικών
Υπηρεσιών. Η τάση αυτή οδήγησε στην αύξηση των μελών του ΣΜΕΧΑ κατά το πρώτο
πεντάμηνο του 2000 σε 83. Δηλαδή, λειτούργησαν 8 νέες χρηματιστηριακές
εταιρείες και ΑΧΕΠΕΥ. Στο ίδιο διάστημα, σύμφωνα με τις ανακοινώσεις της
Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, από την αρχή του έτους μέχρι τα μέσα Ιουνίου ενέκρινε
την άδεια σε 26 ΑΧΕ, ΕΠΕΥ και ΑΧΕΠΕΥ.

Οι 8 νέες εταιρείες που λειτούργησαν κατά το πρώτο πεντάμηνο του έτους είναι:
Ευρωανάλυσις ΑΧΕΠΕΥ, Value Capital ΑΧΕΠΕΥ, Victory ΑΧΕΠΕΥ, Market ΑΧΕΠΕΥ,
Solidus Securities ΑΧΕΠΕΥ, Artion ΑΧΕΠΕΥ, G, Trada και Βορειοελλαδική (από
ΕΠΕΥ έγινε ΑΧΕΠΕΥ). Στο διάστημα αυτό, σύμφωνα με στοιχεία του ΣΜΕΧΑ, ο
συνολικός τζίρος στο Χρηματιστήριο ανήλθε σε 41,5 τρισ. δραχμές.

Αξίζει να σημειωθεί ότι αρκετές από τις εταιρείες που λειτούργησαν το 2000
είχαν υποβάλει αιτήσεις και είχαν ίσως εγκριθεί κατά το 1999. Κι αυτό διότι
απαιτείται χρόνος για την υποβολή του σχετικού φακέλου, της σύστασης της
εταιρείας και της έγκρισης της άδειας από την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.
Ενδεικτικά αναφέρεται η περίπτωση της Victory ΑΧΕΠΕΥ, η οποία εγκρίθηκε και
λειτούργησε το 2000, και η Value Capital ΑΧΕΠΕΥ, της οποίας η άδεια εγκρίθηκε
στα τέλη του 1999 και ξεκίνησε τη λειτουργία της φέτος.

Πάντως, δεν μπορεί να υποβαθμιστεί το γεγονός ότι ενώ σε όλους σχεδόν τους
κλάδους της οικονομίας παρατηρούνται συγχωνεύσεις, εξαγορές, συνεργασίες και
σχηματισμοί μεγάλου μεγέθους, στον κλάδο των χρηματιστηριακών εταιρειών
παρατηρείται η αύξηση του κλάδου σε πλάτος και όχι σε βάθος. Και αυτό, διότι
συνεχώς αυξάνονται οι εταιρείες, χωρίς να δημιουργούνται ισχυρά σχήματα. Με τη
διαπίστωση αυτή δεν συμφωνούν όλα τα στελέχη της χρηματιστηριακής αγοράς,
καθώς υποστηρίζουν ότι η αύξηση της κερδοφορίας, των ιδίων κεφαλαίων και της
«πίτας της αγοράς» σημαίνουν αύξηση του βάθους. Απλώς, δεν έχει έρθει ακόμη η
ώρα και οι συνθήκες που θα οδηγήσουν σε μεγάλα σχήματα.

Ο Παναγιώτης Βοϊλής

Η κυρία Αγγελική Πετρουλάκη, μέλος Δ.Σ. του ΣΜΕΧΑ και του ΧΑΑ

Ο πρόεδρος του Συνδέσμου Μελών Χρηματιστηρίων Αθηνών (ΣΜΕΧΑ) κ. Παναγιώτης
Βοϊλής μιλώντας στην «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ» δήλωσε: «Βεβαίως η δημιουργία μεγάλων
σχημάτων δεν αποκλείεται, αλλά αυτό θα γίνει ύστερα από ίδια επιθυμία των
επιχειρηματιών και όχι από την πίεση της αγοράς, του ανταγωνισμού, της πτώσης
των προμηθειών ή από την ύπαρξη τραπεζών στις χρηματιστηριακές συναλλαγές. Θα
γίνουν κυρίως για τη δημιουργία ειδικών προϊόντων και για συνεργασίες με
ξένους οίκους».

Όσον αφορά το θέμα του ανταγωνισμού, της κατακόρυφης πτώσης των προμηθειών και
την επερχόμενη απειλή των χρηματιστηριακών εταιρειών από τη δυνατότητα που
δίνει η Ευρωπαϊκή Οδηγία προς τις Τράπεζες να κάνουν πράξεις επί μετοχών, ο κ.
Βοϊλής επισημαίνει: «Δεν υπάρχει καμία απειλή, όταν ακολουθούνται οι
διαδικασίες, δηλαδή να κάνουν οι πράξεις οι τράπεζες, εφόσον όμως γίνουν πρώτα
μέλη του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών. Επίσης, με αφορμή την αποδοχή των
ασφαλιστικών μέτρων του ΣΜΕΧΑ κατά της Eurobank από το Μονομελές Πρωτοδικείο
Αθηνών, θα ήθελα να τονίσω ότι δεν υπάρχουν επίσης προβλήματα όταν δεν
γίνονται παραπλανητικές διαφημίσεις, αθέμιτος ανταγωνισμός και όταν η μείωση
των προμηθειών δεν θέτει σε κίνδυνο την αγορά. Και αυτό διότι το μέσο κόστος
λειτουργίας των χρηματιστηριακών εταιρειών με τα σημερινά επίπεδα τζίρου
υπολογίζεται σε 0,25%-0,28%. Με δοδομένο το κόστος αυτό, η μηδενική ή η πολύ
μικρή προμήθεια θέτει σε κίνδυνο την αγορά, την αξιοπιστία της και το
Συνεγγυητικό Κεφάλαιο, καθώς μειώνονται τα κέρδη των χρηματιστηριακών
εταιρειών. Ο ανταγωνισμός αυτός, ο οποίος είναι αθέμιτος για τους λόγους
αυτούς, μπορεί να ωθήσει ορισμένες χρηματιστηριακές εταιρείες στη μείωση των
προμηθειών τους και να εκτεθούν στους παραπάνω κινδύνους».

Εξαγορές και συγχωνεύσεις

Σύμφωνα με εκτιμήσεις άλλων ανωτάτων στελεχών χρηματιστηριακών εταιρειών, οι
περισσότερες νέες εταιρείες είναι αποτέλεσμα αποφάσεων του επενδυτικού πυρετού
του καλοκαιριού, οι οποίες ξεκίνησαν τη λειτουργία τους σε μια φάση κατά την
οποία δεν υπήρχε ευνοϊκή συγκυρία στο Χρηματιστήριο (πτώση τζίρου και τιμών).
Οι νέες αυτές χρηματιστηριακές εταιρείες, λόγω της μη ύπαρξης μεγάλης
παραδοσιακής πελατείας και λόγω των μικρών υπεραξιών είναι ο ευκολότερος
στόχος για πιθανές εξαγορές.

Μιλώντας στην «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ» η κ. Αγγελική Πετρουλάκη, μέλος Δ.Σ. ΣΜΕΧΑ και ΧΑΑ,
καθώς και γενική διευθύντρια της Victory ΑΧΕΠΕΥ, της οποίας η λειτουργία
ξεκίνησε φέτος, επεσήμανε: «Ο επενδυτικός πυρετός των τελευταίων κυρίως δύο
ετών οδήγησε σε αύξηση της πίτας της αγοράς με σημαντικό πολλαπλασιασμό των
κωδικών και των ενεργών επενδυτών στο Χρηματιστήριο. Οι εξελίξεις αυτές με τη
σειρά τους οδήγησαν στη δημιουργία νέων χρηματιστηριακών εταιρειών, Εταιρειών
Παροχής Επενδυτικών Υπηρεσιών και ΑΧΕΠΕΥ».

Όπως διευκρινίζει η κ. Πετρουλάκη: «Από τη στιγμή που υπάρχει κερδοφορία και
μάλιστα αυξημένη, αλλά και ανταγωνισμός που ρίχνει τις προμήθειες και η πίτα
της αγοράς παραμένει μεγάλη, οι χρηματιστηριακές εταιρείες επικεντρώνουν τις
προσπάθειές τους κυρίως σε:

* Διαχείριση χαρτοφυλακίου (asset management)

* Αύξηση ποιότητας και αξιοπιστίας παρεχόμενων υπηρεσιών

* Μεγαλύτερη αμεσότητα με τους πελάτες

* Υψηλό επίπεδο εξυπηρέτησης».

Τράπεζες και ξένες

Ωστόσο, τα δεδομένα μπορεί να αλλάξουν και «κοιτώντας το μέλλον με τις
τράπεζες να μπορούν να κάνουν συναλλαγές επί μετοχών, όπως ήδη τους επιτρέπει
σχετική κοινοτική οδηγία, με την είσοδο των ηλεκτρονικών συναλλαγών μέσω
Internet και με την είσοδο στην ελληνική αγορά ξένων χρηματιστηριακών
εταιρειών, κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο συνεργασιών,
συμμαχιών, εξαγορών και δημιουργίας μεγαλύτερων και ανταγωνιστικότερων
σχημάτων», καταλήγει η κ. Πετρουλάκη.