ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Βερολίνο καλεί Μόσχα…

Την Πέμπτη, ο Μπιλ Κλίντον επισκέπτεται τη Γερμανία, όπου μεταξύ άλλων θα
τον τιμήσουν και με το βραβείο του Καρλομάγνου.

Κλίντον, Σρέντερ. Τα χαμόγελα δεν αρκούν για να καλύψουν τις αντιθέσεις

Από την Κυριακή, θα βρίσκεται στη Μόσχα για την πρώτη επίσημη συνάντησή του με
τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν. Εκεί, τον περιμένουν τα δύσκολα: κάτι θα
πρέπει να προσφέρει στους Ρώσους, για να σταματήσουν να προβάλλουν αντιρρήσεις
στην κατασκευή του αμερικανικού εθνικού συστήματος αμύνης εναντίον των
πυραύλων (NMD).

Την περίοδο του Ψυχρού Πολέμου, η συνεννόηση με τις σημαντικότερες συμμαχικές
κυβερνήσεις πριν από κάθε συνάντηση κορυφής με τους Ρώσους είχε σχεδόν
εθιμοτυπικό χαρακτήρα. Φυσικά, οι σχέσεις των Αμερικανών με τους Ευρωπαίους
συμμάχους τους δεν ήταν ισότιμες: Οι Ευρωπαίοι ήταν υποχρεωμένοι να
ευθυγραμμιστούν με την Ουάσιγκτον. Οι διαφωνίες τους, αν υπήρχαν, συνήθως δεν
λαμβάνονταν υπόψη και σπανίως εκδηλώνονταν δημοσίως. Οι συναντήσεις αυτές όμως
κολάκευαν τoυς πολιτικούς στη Βόννη ή το Λονδίνο και προέβαλλαν μια αρμονική
εικόνα της Συμμαχίας στην απέναντι πλευρά.

Δέκα χρόνια μετά την κατάρρευση της ΕΣΣΔ τα πράγματα έχουν αλλάξει. Αν και ο
Κλίντον θα είναι το τιμώμενο πρόσωπο στο Άαχεν την Πέμπτη, η γερμανική
κυβέρνηση όμως του γνωστοποίησε επισήμως ότι διαφωνεί με τα αμερικανικά σχέδια
για την κατασκευή του συστήματος NMD. Πρωτοσέλιδο άρθρο της «Φρανκφούρτερ
Αλγκεμάινε» επικαλείται δηλώσεις του κυβερνητικού εκπροσώπου Ούβε Κάρστεν
Χάγιε, ο οποίος ανακοίνωσε ότι η Καγκελαρία και τα υπουργεία Εξωτερικών και
Άμυνας συμφώνησαν σε μια κοινή θέση απέναντι στο πρόγραμμα NMD και θα
προβάλουν στον πρόεδρο Κλίντον τις εξής αντιρρήσεις: Η υλοποίηση των
αμερικανικών σχεδίων συνιστά παραβίαση της Συνθήκης ΑΒΜ του 1972, η οποία
απαγορεύει την κατασκευή αντιπυραυλικών συστημάτων. Η μονομερής καταγγελία από
την πλευρά των Αμερικανών της συνθήκης αυτής πιθανόν να προκαλέσει μια νέα
κούρσα των εξοπλισμών. Φυσικά, η Ευρώπη δεν είναι εταίρος της Συνθήκης ΑΒΜ,
μια πιθανή καταγγελία της όμως θα μπορούσε να έχει επιπτώσεις για την
ευρωπαϊκή ασφάλεια. Σύμφωνα με τον Χάγιε, είναι πολύ πιθανόν οι γερμανικές
αντιρρήσεις να προβληθούν από τον ίδιο τον Σρέντερ, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών
Γ. Φίσερ έχει προειδοποιήσει ότι μέσω του προγράμματος NMD δημιουργούνται
ζώνες διαφορετικής ασφάλειας στη Συμμαχία.

Ουσιαστικά, το Βερολίνο υιοθετεί αυτούσια τα επιχειρήματα της Μόσχας, κάτι που
γίνεται για πρώτη φορά, όπως επίσης είναι η πρώτη φορά που οι αντιρρήσεις στα
εξοπλιστικά σχέδια των Αμερικανών δημοσιοποιούνται από τόσο επίσημα χείλη. Το
γεγονός αυτό είναι ενδεικτικό για τις σημερινές σχέσεις της Ουάσιγκτον με το
Βερολίνο, όπου το πρόγραμμα NMD δεν είναι το μόνο αγκάθι. Προσφέρεται όμως για
να διευρύνει το ρήγμα στις σχέσεις των άλλοτε στενότερων εταίρων στο ΝΑΤΟ.