Η Κίνα «τρώει» τα παιδιά της

Κανείς δεν μπορεί να κατηγορήσει τον Χούο Σουίφα ότι δεν ήξερε τι ήθελε. Ο
47χρονος αγρότης ονειρευόταν πάντα να αποκτήσει έναν γιο. Έπειτα από επτά
κόρες, τελικά τα κατάφερε να φέρει στον κόσμο έναν γιο κληρονόμο, το 1989. Τον
ονόμασε Γκάιφενγκ, που σημαίνει «αλλαγή του καιρού», και σταμάτησε να κάνει
παιδιά. Αν και τα οκτώ παιδιά αποτελούν καλή «σοδειά» παντού στον κόσμο, αν
και η Κίνα έχει κακή φήμη γι’ αυτό που στα χαρτιά αποτελεί το δρακόντειο
πρόγραμμα του «ενός παιδιού», η οικογένεια του Χούο δεν είναι και τόσο
ασυνήθιστη στην Κίνα.

Περίπου 20 χρόνια μετά τις πρώτες προσπάθειες της κυβέρνησης να περιορίσει τον
πληθυσμό, η αμφιλεγόμενη πολιτική της φαίνεται να υπονομεύεται σοβαρά από τον
τρόπο που εφαρμόζεται από πόλη σε πόλη, επαρχία σε επαρχία και χρόνο με τον
χρόνο. Σε πολλές από τις περιοχές όπου επεβλήθη, επλήγη από κρούσματα
διαφθοράς, από την οικονομική ανάπτυξη, από τη διασπάθιση του κεντρικού
ελέγχου από τις τοπικές κυβερνήσεις, το τεράστιο δημογραφικό πρόβλημα και την
όλο και αυξανόμενη απροθυμία του κινεζικού λαού να ανεχθεί ελέγχους στην
προσωπική του ζωή.

Μόλις πριν από έξι εβδομάδες, ο πρόεδρος Ζιάνγκ Ζεμίν ζήτησε από τα μέλη του
κόμματος να αντιμετωπίσουν τον έλεγχο του πληθυσμού και τον οικογενειακό
προγραμματισμό ως έναν «παρατεινόμενο πόλεμο».

Αμφιλεγόμενη πολιτική. Όλο και αυξάνεται η απροθυμία των Κινέζων να συμμορφωθούν με την «πολιτική του ενός παιδιού»

Η ανομοιογένεια όμως που χαρακτηρίζει αυτόν τον πόλεμο και η χαλαρότητα στην
εφαρμογή των ποινών, σε συνδυασμό με την αποτυχία ανεύρεσης νέων τρόπων
περιορισμού του πληθυσμού που ήδη υπολογίζεται σε 1,3 δισ., κινδυνεύουν να
μεγιστοποιήσουν τις ήδη σοβαρές δημογραφικές προκλήσεις.

Το σχέδιο οικογενειακού προγραμματισμού της Κίνας παραμένει ίσως η πιο
ακατανόητη και περίπλοκη από όλες τις πολιτικές που η χώρα έχει υιοθετήσει
στον αγώνα της να καταστεί ένα σύγχρονο έθνος. Από τη μία πλευρά, η εκστρατεία
αυτή έχει προκαλέσει έντονες επικρίσεις από τη Δύση. Οι υπερασπιστές των
ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν αποκηρύξει τις αναγκαστικές αμβλώσεις, την
καταστροφή σπιτιών, τις επιβεβλημένες στειρώσεις και τη θανάτωση των
νεογέννητων κοριτσιών.

Από την άλλη πλευρά, λίγη προσοχή έχει δοθεί στο γεγονός ότι η επίμαχη
πολιτική περισσότερο αγνοήθηκε παρά εφαρμόστηκε, πως πολλές εξαιρέσεις έχουν
επιτραπεί και ότι σύμφωνα με ανώτατο αξιωματούχο της Επιτροπής Κρατικού
Οικογενειακού Προγραμματισμού μόνον 60 εκατ. από τα 300 εκατ. παιδιά κάτω των
14 προέρχονται από οικογένειες με μόνο ένα παιδί. Πράγμα που σημαίνει ότι το
80% των παιδιών της Κίνας, έχουν αδελφές ή αδελφούς ή και τα δύο.

Ωστόσο, τα προβλήματα που δημιούργησε η πολιτική τού ενός παιδιού ποικίλλουν.
Σε ορισμένες πόλεις υπάρχουν οικογένειες με πέντε ή έξι παιδιά. Ενώ σε άλλες
επιβάλλεται στείρωση έπειτα από το πρώτο. Κάπου αλλού υπάρχουν δύο αγόρια και
ένα κορίτσι, προϊόν της κινεζικής προτίμησης για τα αρσενικά και των
απαγορεύσεων στις γεννήσεις, ενώ η διαφθορά έχει αποδυναμώσει τόσο τους
ελέγχους που σε ορισμένες περιπτώσεις ενθαρρύνονται οι οικογένειες να
αποκτήσουν περισσότερα παιδιά, γιατί αυτό θα σημάνει και μεγαλύτερα πρόστιμα
και τα πρόστιμα περισσότερα λεφτά στις τσέπες κυβερνητικών αξιωματούχων.

Συνεντεύξεις με γονείς από την επαρχία κατέδειξαν επίσης ότι όταν μια
οικογένεια έχει αρκετά χρήματα μπορεί να αποκτήσει όσα παιδιά θέλει. Και ενώ
εκεί ο πληθυσμός αυξάνεται, στις πόλεις μειώνεται, αυξάνοντας το χάσμα μεταξύ
εχόντων και μη. Το 1983, 20 εκατομμύρια άνθρωποι υπέστησαν στείρωση, ενώ τα
τελευταία έτη το ποσοστό αυτό διαμορφώνεται στα 10 εκατομμύρια ετησίως. Και
δεν είναι όλοι τους εθελοντές.

Κατά τις πρώτες ημέρες της κινεζικής επανάστασης, ο Μάο Τσε Τουνγκ, δεχόμενος
επιρροή από τη Σοβιετική Ένωση, ασπάστηκε την ιδέα της «δοξασμένης μητέρας»
και απηύθυνε έκκληση για περισσότερα μωρά. Η κυβέρνηση επανεκτίμησε τη θεωρία
τού Μάο το 1971 και εννέα χρόνια αργότερα διέταξε όλους τους αξιωματούχους
κομμουνιστές να κάνουν μόνο ένα παιδί. Κατά τη δεκαετία του 1980 επιβλήθηκαν
οι αναγκαστικές αμβλώσεις και τα αυστηρά πρόστιμα, αν και σε πολλές
περιπτώσεις παρατηρήθηκε χαλάρωση στην επιβολή του προγράμματος. Τα πράγματα
άλλαξαν λίγο αργότερα και στη διάσκεψη του Καΐρου για τον πληθυσμό, το 1994, η
Κίνα συνέδεσε το μέγεθος του πληθυσμού με την οικονομία. Δόθηκε έμφαση στην
εκπαίδευση και την οικονομική ανάπτυξη και ενώ τα ζευγάρια στις πόλεις
περιορίζονταν ακόμη στο ένα παιδί, στην επαρχία μπορούσαν να αποκτήσουν και
δεύτερο, τέσσερα χρόνια μετά τη γέννηση του πρώτου αν αυτό ήταν κορίτσι…

Ωστόσο, πέρυσι στα τέλη του χρόνου, μία έρευνα στη Σανγκάη κατέληξε ότι το 29%
του πληθυσμού της, που άφησε τις γενέτειρές του, είχε περισσότερα παιδιά από
το επιτρεπόμενο. Όταν οι αρχές στην περιοχή Σονγκγιάνγκ ανακάλυψαν ότι ένα
ζευγάρι από την επαρχία Ανούι περίμενε παιδί, ξεκίνησε έρευνα για να
διαπιστώσει μήπως δεν ήταν το πρώτο. Οι αρχές στο Ανούι τηρούσαν σιγήν ιχθύος.
Αρκετούς μήνες μετά τη γέννηση του μωρού, το Ανούι αποκάλυψε ότι το ζευγάρι
είχε άλλα δύο παιδιά. Το πρόστιμο που επιβλήθηκε ήταν 64.000 δολάρια. Οι
αξιωματούχοι στη Σανγκάη δήλωσαν πεπεισμένοι ότι οι συνάδελφοί τους από το
Ανούι περίμεναν μέχρι να γεννηθεί το παιδί για να εισπράξουν το πρόστιμο…

37 εκατομμύρια άντρες περισσότεροι από τις γυναίκες!

Ίδια νοοτροπία. Η παράδοση συνεχίζεται και τα αγόρια εξακολουθούν να είναι το όνειρο των γονιών

Σύμφωνα με έρευνα του 1995, στην Κίνα ζουν 36,8 εκατομμύρια άνδρες
περισσότεροι από τις γυναίκες και οι άγαμοι μεταξύ των ηλικιών 25 έως 49
ξεπερνούν τις γυναίκες οι οποίες δεν έχουν παντρευτεί κατά 15 φορές.
Ερωτηθέντες γι’ αυτό το φαινόμενο, οι περισσότεροι Κινέζοι ερευνητές απαντούν
ότι δύο είναι οι παράγοντες που συμβάλλουν: τα υπερηχογραφήματα κατά την κύηση
που επιτρέπουν στους γονείς να μάθουν το φύλο του εμβρύου και να το απορρίψουν
αν είναι κορίτσι, το οποίο συνήθως δεν θέλουν, καθώς και το γεγονός ότι πολλές
οικογένειες αγροτών αρνούνται ιατρική περίθαλψη για τα άρρωστα κορίτσια…

Τα ποσοστά παιδικής θνησιμότητας των κοριτσιών σε κάποιες περιοχές είναι
διπλάσια συγκριτικά με αυτά των αγοριών. Οι αγρότες θέλουν αγόρια, γιατί η
κινεζική παράδοση λέει ότι όταν οι κοπέλες παντρεύονται δεν έχουν πλέον
υποχρεώσεις στους γονείς τους. Σε μια κοινωνία που ασθενεί από την απουσία
κοινωνικού συστήματος ασφάλισης, οι γιοι είναι το κλειδί για την ευημερία των
ηλικιωμένων γονέων.

Σε μια προσπάθεια να αντιμετωπίσει την κρίση, η Κίνα απαγόρευσε τα
υπερηχογραφήματα που στοχεύουν στην αναγνώριση του φύλου και διεξάγει
εκστρατεία για να πείσει τους αγρότες ότι τα κορίτσια είναι το ίδιο επιθυμητά
όπως και τα αγόρια. Όμως, οι παλιές νοοτροπίες πεθαίνουν δύσκολα…