Με κομμένη την ανάσα

Ταξίδι στην… κόλαση έκανε χθες το αμερικανικό Χρηματιστήριο Νάσντακ
(Nasdaq), που περιλαμβάνει κυρίως μετοχές εταιρειών του τεχνολογικού κλάδου
και του Ίντερνετ, παρασυρόμενο από τη δίνη της δικαστικής περιπέτειας της
Μάικροσοφτ.

Ύστερα από συνεδρίαση θρίλερ, που έφτασε να καταγράφει απώλειες ακόμη και άνω
του 13%, έκλεισε, ύστερα από συντονισμένες παρεμβάσεις, με απώλειες1,77%, ενώ
ο Ντάου Τζόουνς κατάφερε να βγει στην επιφάνεια ύστερα από ένα μακροβούτι που
έφτασε το 4,5% για να κλείσει τελικά με πτώση 0,42%.

Το ξεπούλημα των τεχνολογικών μετοχών ­ των αγαπημένων, μέχρι πριν από λίγες
εβδομάδες, των επενδυτών ­ συνεχίστηκε χθες για δεύτερη ημέρα εξανεμίζοντας
σχεδόν το σύνολο των κερδών που έχει καταγράψει από την αρχή του χρόνου.
Προχθές οι απώλειές τους είχαν ξεπεράσει το 7%. Αφορμή; Οι δικαστικές
περιπέτειες της Μάικροσοφτ, της μεγαλύτερης εταιρείας ανάπτυξης και παραγωγής
λογισμικού στον κόσμο, που τη Δευτέρα καταδικάστηκε από την αμερικανική
Δικαιοσύνη για παραβίαση των αντιμονοπωλιακών κανόνων των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η πιθανότητα διάσπασης της Μάικροσοφτ ­ πιθανή ποινή για την παραβίαση των
κανόνων αθέμιτου ανταγωνισμού ­ δημιούργησε αρνητικές προσδοκίες για την
πορεία του κλάδου εταιρειών νέας τεχνολογίας και είχε αποτέλεσμα την κατρακύλα
του Nasdaq.

Απώλειες 13%!

Στις 8 μ.μ. ώρα Ελλάδας ο βασικός δείκτης του Nasdaq, μέσα σε κλίμα
γενικευμένου πανικού, έφτασε να καταγράφει απώλειες άνω του 13%, καθώς οι
επενδυτές προσπαθούσαν να απαλλαγούν από μετοχές τεχνολογικών εταιρειών
θεωρώντας ότι οι αποτιμήσεις τους είναι υπερβολικές και δεν δικαιολογούνται
από τα οικονομικά τους στοιχεία και τις προοπτικές ανάπτυξής. Ένας από τους
λόγους που το αρχικό κύμα πωλήσεων στο Nasdaq εξελίχτηκε σε γενικευμένο πανικό
ήταν και οι μαζικές εντολές πώλησης από επενδυτές που είχαν κάνει
κερδοσκοπικές κινήσεις αγοράζοντας μετοχές με δάνεια (margin) και είδαν τις
ζημιές τους να πολλαπλασιάζονται.

Το αρνητικό κλίμα στο «τεχνολογικό Χρηματιστήριο» κατάφερε να ψαλιδίσει τα
κέρδη που κατέγραφε στην αρχή της συνεδρίασης της Γουώλ Στρητ ο βιομηχανικός
δείκτης Ντάου Τζόουνς, μεταγγίζοντας το κλίμα πανικού στη χρηματιστηριακή
αγορά της Νέας Υόρκης. Ο Ντάου Τζόουνς ­ αποτελείται από τις 30 μεγαλύτερες
βιομηχανικές και εμπορικές επιχειρήσεις των Ηνωμένων Πολιτειών ­ έφτασε να
καταγράφει απώλειες ακόμη και 504 μονάδων ή 4,5%. Στην ευρύτερη
χρηματιστηριακή αγορά της Νέας Υόρκης η πτώση ήταν μεγαλύτερη: ο δείκτης 500
μετοχών S&Ρ 500 έφτασε να σημειώνει απώλειες ακόμη και άνω του 6%.
Ενδεικτικό του πανικού που επικράτησε στην αμερικανική κεφαλαιαγορά ήταν ότι
πολλοί επενδυτές έσπευσαν να προστατεύσουν τα κεφάλαιά τους πουλώντας μετοχές
και αναζητώντας αμερικανικά ομόλογα. Οι τιμές των 30ετών ομολόγων ­ δείκτης
της αγοράς ομολόγων ­ σημείωσαν χθες μεγάλη άνοδο.

Οι παρεμβάσεις

Το κλίμα πανικού και η απειλή γενικότερης κατάρρευσης των αμερικανικών
Χρηματιστηρίων ήταν αρκετά για να βάλουν σε λειτουργία τους μηχανισμούς
στήριξης των μετοχών. Πέρα από τα προγράμματα αυτόματων εντολών αγοράς
μετοχών, που μπήκαν σε λειτουργία όταν ο Nasdaq έφτασε να χάνει διψήφιο
ποσοστό και οι απώλειες του Ντάου Τζόουνς ξεπέρασαν το 4%, ρόλο πυροσβέστη
ανέλαβε και ο Λευκός Οίκος.

Ο Τζιν Σπέρλινγκ, επικεφαλής του Εθνικού Οικονομικού Συμβουλίου του Λευκού
Οίκου, αφού αρνήθηκε να αναφερθεί συγκεκριμένα στην κατακόρυφη πτώση των τιμών
στις αμερικανικές χρηματιστηριακές αγορές, προσπάθησε να καθησυχάσει τους
επενδυτές λέγοντας: «Πιστεύουμε ότι τα θεμελιώδη μεγέθη της αμερικανικής
οικονομίας εξακολουθούν να είναι πολύ ισχυρά».

Εκκλήσεις ψυχραιμίας έκαναν και πολλοί Αμερικανοί χρηματιστές. Χέρι βοηθείας
πήραν οι μετοχές στο αμερικανικό Χρηματιστήριο και από τα προγράμματα
αυτόματων εντολών αγοράς μετοχών που μπαίνουν σε λειτουργία όταν οι τιμές
παρουσιάζουν κατακόρυφη πτώση.

Οι αιτίες

Το Χρηματιστήριο Nasdaq έχει καταγράψει τους τελευταίους μήνες κέρδη που
κόβουν την ανάσα. Από τον περασμένο Οκτώβριο ως τις αρχές Μαρτίου ο βασικός
του δείκτης σχεδόν διπλασιάστηκε, ενώ από το 1997 μέχρι πριν από δύο εβδομάδες
η απόδοσή του ξεπερνούσε το 250%, ποσοστό που θυμίζει περισσότερο αναδυόμενη
αγορά και λιγότερο την πιο προηγμένη κεφαλαιαγορά του κόσμου. Ακόμη και τώρα
υπάρχουν τεχνολογικές μετοχές στο Nasdaq που οι τιμές τους είναι τετραπλάσιες
σε σχέση με πριν από δώδεκα μήνες.

Η εκτόξευσης διαρκείας των τεχνολογικών μετοχών οφειλόταν στις προσδοκίες των
επενδυτών για τις τις μεγάλες προοπτικές του ιντερνετικού κλάδου. Η εισβολή
του Ίντερνετ στην οικονομία πιστεύεται ότι θα αλλάξει την καθημερινή ζωή και
θα δημιουργήσει πανίσχυρες και εξαιρετικά κερδοφόρες ιντερνετικές
επιχειρήσεις.

Το πρόβλημα, ωστόσο, είναι ότι ως τώρα ελάχιστες ιντερνετικές επιχειρήσεις
έχουν καταφέρει να γράψουν κέρδη στους ισολογισμούς τους.

Παράλληλα, δεν ήταν λίγοι εκείνοι που προειδοποιούσαν εμμέσως ότι ο Nasdaq
είναι η μεγαλύτερη χρηματιστηριακή φούσκα όλων των εποχών, αφού
πολλαπλασιασμός των τιμών των μετοχών δεν δικαιολογείται ακόμη και με τις
καλύτερες των προοπτικών. Τελικά, οι επενδυτές αναζητούσαν μιαν αφορμή για να
πουλήσουν. Και τη βρήκαν στη δικαστική περιπέτεια της μεγαλύτερης τεχνολογικής
εταιρείας στον κόσμο, της Μάικροσοφτ.

* Οι ανταγωνιστές της Μάικροσοφτ επιδιώκουν την διχοτόμησή της. Στη

σελίδα 56