ΔΡΟΜΟΙ

Σε τέλμα…

… έχει μετατραπεί το Κόσοβο, έλεγε την περασμένη εβδομάδα ένας Γάλλος
αξιωματικός. «Κανείς δεν έχει μια λύση να προτείνει». Κι όμως λύσεις υπάρχουν,
επισημαίνει ο Μάικλ Ιγκνάτιεφ στο περιοδικό «ΤΙΜΕ». Αρκεί το ΝΑΤΟ και η Δύση
να αποφασίσουν να δουν τα πράγματα όπως είναι. Πρέπει άραγε να διχοτομηθεί το
Κοσσυφοπέδιο; Να γίνει ανεξάρτητο; Ή να παραμείνει για πάντα ένα δυτικό
προτεκτοράτο; Η διχοτόμηση είναι η λύση που προτιμούν οι εναπομείναντες Σέρβοι
στη Μιτροβίτσα και στην περιοχή κοντά στα σύνορα με τη Σερβία. Εδώ βρίσκεται ο
ορυκτός πλούτος της επαρχίας, εδώ κατέφυγαν και οι περισσότεροι Σέρβοι του
Κοσσυφοπεδίου μετά την επέμβαση του ΝΑΤΟ, τον περασμένο Ιούνιο. Οι Σέρβοι δεν
πρέπει όμως να υποχρεωθούν να φύγουν από την επαρχία επειδή η ηγεσία τους
κακομεταχειρίστηκε στο παρελθόν τους Αλβανούς. Ο πόλεμος δεν έγινε για να
αποκτήσει ο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς ένα τμήμα του Κοσσυφοπεδίου, και μάλιστα το
πιο πλούσιο.

Μήπως…

… η λύση είναι η ανεξαρτησία; Κάτι τέτοιο θα είχε ως αποτέλεσμα να αδειάσει
εντελώς η περιοχή από τους Σέρβους και τις άλλες μειονότητες. Ο πόλεμος δεν
έγινε ούτε γι’ αυτό. Η μόνη μακροπρόθεσμη λύση για το Κοσσυφοπέδιο, τονίζει ο
Ιγκνάτιεφ, είναι η αυτοδιάθεση. Η λύση αυτή, όμως, πρέπει να συνοδευτεί από
αυστηρούς όρους της Δύσης προς την ηγεσία του Κοσσυφοπεδίου. Όρος πρώτος: η
Μεγάλη Αλβανία αποκλείεται. Όρος δεύτερος: παροχή εγγυήσεων για τους
εναπομείναντες Σέρβους του Κοσσυφοπεδίου. Επιπλέον, αν ο στόχος είναι η
αυτοδιάθεση, οι δυτικές δυνάμεις πρέπει σιγά-σιγά να ετοιμάζονται για την
αποχώρηση. Ο ΟΗΕ απέτυχε να καλύψει το κενό που άφησε η κατάρρευση όλων των
θεσμών. Το κενό αυτό κατέλαβαν οι Μαφίες, οι βεντέτες και η αντεκδίκηση. Οι
στρατιώτες και οι αστυνομικοί δεν αποδείχθηκαν ποτέ αρκετοί για να αποτρέψουν
τις δολοφονίες και τις άλλες βιαιότητες.

Η στρατηγική…

… του ΝΑΤΟ για το μέλλον του Κοσσυφοπεδίου περιπλέκεται όμως από την ένταση
που έχει σημειωθεί τις τελευταίες μέρες στη νοτιοδυτική Σερβία. Πρώην μέλη του
UCK έχουν αρχίσει τις επιθέσεις στα μεθοριακά χωριά προσπαθώντας να
προκαλέσουν την αντίδραση των Σέρβων και την επέμβαση του ΝΑΤΟ. Οι ηγέτες των
Αλβανών στην Πρίστινα, καθώς και οι κάτοικοι της περιοχής, είναι αντίθετοι στη
νέα αυτή έξαρση της βίας, φοβούμενοι τα αντίποινα εναντίον των 70.000 Αλβανών
που ζουν στη νότια Σερβία και ένα νέο γύρο εθνοκάθαρσης από τις σερβικές
δυνάμεις ασφαλείας.

Όλα δείχνουν…

… όμως ότι πρώην αντάρτες του UCK έχουν αρχίσει ένοπλες περιπολίες και
εκπαιδεύουν ντόπιους με σκοπό να εκπληρώσουν ένα παλιό και πολύ επικίνδυνο
όνειρο: την προσάρτηση του «ανατολικού Κοσσυφοπεδίου», όπως αποκαλούν την
περιοχή της νότιας Σερβίας που περιλαμβάνει τις πόλεις Πρέσεβο, Μεντβέντα και
Μπουγένοβατς. Από τα αρχικά των τριών αυτών πόλεων έχει πάρει άλλωστε το όνομά
του ο νέος αυτός στρατός: UCPMB. «Οι στρατιώτες μας προέρχονται απ’ αυτά τα
χωριά», λέει ο αρχηγός τους στον Τζόναθαν Στηλ της «Γκάρντιαν». «Η περιοχή
αυτή ήταν αρχικά τμήμα του Κοσσυφοπεδίου, αλλά τα σύνορα άλλαξαν μετά τον
Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Οι κάτοικοι έχουν τώρα το δικαίωμα να διαλέξουν πού
θέλουν να ζουν».