Οι ΗΠΑ δίνουν προτεραιότητα στον βαλκανικό πετρελαιαγωγό

Η αμερικανική πλευρά μελετάει να βάλει προς το παρόν στο συρτάρι τα σχέδια
για την κατασκευή του πετρελαιαγωγού Μπακού – Τσεϊχάν, ο οποίος θα διέσχιζε
την Τουρκία, και στρέφει το ενδιαφέρον της στην κατασκευή ενός βαλκανικού
αγωγού που θα ξεκινάει από τη Μαύρη Θάλασσα, θα διασχίζει τη Βουλγαρία και την
Αλβανία και θα καταλήγει στην Αδριατική.

Σύμφωνα με το συνήθως καλά πληροφορημένο αμερικανικό Ινστιτούτο Στράτφορ ­
ιδιαίτερα σε θέματα πετρελαίου, αφού έχει την έδρα του στο Τέξας ­ το
ενδιαφέρον της αμερικανικής πλευράς έγινε γνωστό σε συνάντηση διεθνών
επενδυτών πετρελαίου στις 12 Ιανουαρίου. Στη συνάντηση μετείχαν μεταξύ άλλων
εκπρόσωποι της αμερικανικής τράπεζας Eximbank, της Ευρωπαϊκής Τράπεζας
Ανάπτυξης, της Παγκόσμιας Τράπεζας και της εταιρείας πετρελαίου ΑΜΒΟ, η οποία
έχει βάση τις Ηνωμένες Πολιτείες και εκπροσωπεί πετρελαϊκά συμφέροντα στην
Αλβανία, τα Σκόπια και τη Βουλγαρία.

Μία πρώτη εκτίμηση του κόστους του πετρελαιαγωγού, ο οποίος θα ξεκινάει από το
βουλγαρικό λιμάνι Μπουργκάς (Πύργος) στη Μαύρη Θάλασσα θα διασχίζει τη
Βουλγαρία και την Αλβανία και θα καταλήγει στο λιμάνι του Δυρραχίου στην
Αδριατική, είναι 980 εκατ. δολάρια. Από τα χρήματα αυτά ­ αναλυτική οικονομική
μελέτη για τον πετρελαιαγωγό αναμένεται να εκπονηθεί έως τον Μάρτιο ­ τα 392
εκατ. δολάρια θα δοθούν από την ΑΜΒΟ και τα υπόλοιπα 588 εκατ. δολάρια από την
αμερικανική κυβέρνηση, σύμφωνα με το Ινστιτούτο Στράτφορ.

Το Ινστιτούτο υποστηρίζει ότι η αλλαγή στις προτεραιότητες της αμερικανικής
πλευράς στο θέμα του πετρελαιαγωγού οφείλεται αφ’ ενός στην προσπάθεια της
Ουάσιγκτον να ενισχύσει τα ερείσματά της στα Βαλκάνια, όπου το ενδιαφέρον της
μετά και τον πόλεμο στο Κοσσυφοπέδιο είναι αυξημένο, αφ’ ετέρου στο γεγονός
ότι ο πόλεμος Ρωσίας – Τσετσενίας περιπλέκει το πολιτικό σκηνικό στον Καύκασο.

Παρά το γεγονός ότι η αμερικανική πλευρά, λέει το Στράτφορ, θέλει να βοηθήσει
τη Γεωργία (απ’ όπου θα περνούσε ο αγωγός Μπακού – Τσεϊχάν) να μείνει
προσανατολισμένη προς τη Δύση, εν τούτοις η εγγύτητα της χώρας αυτής με την
περιοχή της σημερινής σύγκρουσης Ρωσίας – Τσετσενίας δημιουργεί τον κίνδυνο
οποιαδήποτε κίνηση της Ουάσιγκτον υπέρ της χώρας αυτής να παρεξηγηθεί στη
σημερινή συγκυρία από τη Μόσχα και να οξύνει τις ήδη τεταμένες σχέσεις Ρωσίας
– ΗΠΑ.

Έτσι κι αλλιώς, ο αγωγός Μπακού – Τσεϊχάν (που κοστίζει τουλάχιστον τρεις
φορές ακριβότερα από τον πετρελαιαγωγό Πύργου – Δυρραχίου) εξακολουθεί να
αντιμετωπίζει αξεπέραστα οικονομικά προβλήματα, αφού είναι τεράστιος σε μήκος
και θα κατασκευαστεί σε περιοχές όπου δεν υπάρχει ούτε υποτυπώδης υποδομή, ενώ
έχει πάντοτε τον κίνδυνο να «χτυπηθεί» από το ΡΚΚ σε ενδεχόμενη αναθέρμανση
των συγκρούσεων στην Τουρκία.

Ενδεικτικό είναι ότι παρά την πρωτοφανή πολιτική ώθηση που έχει δώσει για την
κατασκευή του συγκεκριμένου αγωγού η Ουάσιγκτον ωθώντας ­ στην πρόσφατη Σύνοδο
Κορυφής του ΟΑΣΕ στην Κωνσταντινούπολη ­ τους εκπροσώπους των χωρών απ’ όπου
έχει σχεδιασθεί να περάσει ο πετρελαιαγωγός να υπογράψουν συμφωνία, εν τούτοις
οι εταιρείες πετρελαίου παραμένουν αδιάφορες εξαιτίας του απαγορευτικού
κόστους κατασκευής του.

Πάντως, η κατασκευή του πετρελαιαγωγού Μπακού – Τσεϊχάν παραμένει στις υψηλές
προτεραιότητες της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ όπως προκύπτει και από το
κείμενο «Εθνική Στρατηγική Ασφάλειας για τον επόμενο αιώνα», που παρέδωσε τις
πρώτες ημέρες του νέου έτους ο Λευκός Οίκος στο Κογκρέσο.

Σύμφωνα με το κείμενο αυτό, στόχος της αμερικανικής πολιτικής είναι ο αγωγός
Μπακού – Τσεϊχάν να είναι έτοιμος το 2004.