Αμνηστία στον Γιέλτσιν

Ο Μπορίς Γιέλτσιν είναι πάντα σε θέση να κάνει την έκπληξη. Την παραμονή
της Πρωτοχρονιάς, ο 68χρονος Γιέλτσιν ανακοίνωσε αιφνιδιαστικά την παραίτησή
του. Ο απελθών πρόεδρος όρισε τον πρωθυπουργό Βλαντίμιρ Πούτιν σαν προσωρινό
διάδοχό του μέχρι τις προεδρικές εκλογές, που θα διεξαχθούν στις 26 Μαΐου.

Βλαντίμιρ Πούτιν. Ο νέος πρόεδρος της Ρωσίας, με τη σύζυγό του Λουντμίλα, επισκέπτεται στρατεύματα της Ρωσικής Ομοσπονδίας, λίγο πριν από την αναχώρησή του για την Τσετσενία, την Πρωτοχρονιά του 2000

Και ο πρώην επιχειρησιακός διοικητής σοβιετικών μυστικών υπηρεσιών στην
Ανατολική Γερμανία ανταπέδωσε τις υποχρεώσεις του στο ακέραιο. Η πρώτη
ενέργειά του ήταν να υπογράψει ένα διάταγμα, με το οποίο χορηγείται αμνηστία
στον πρώτο δημοκρατικά εκλεγμένο πρόεδρο της Ρωσίας. Ο Γιέλτσιν μπορεί πλέον
να κοιμάται ήσυχος.

Την Πρωτοχρονιά, ο νέος πρόεδρος μπήκε στο αεροπλάνο και πήγε στην Τσετσενία.
Τέλος εποχής στην αρχή της νέας χιλιετίας. Μια εποχή έκλεισε στην ταραγμένη
ρωσική ιστορία, εκείνη των άμεσων επιγόνων του Γκορμπατσώφ. Η σειρά της
διαδοχής είναι όντως ένας αναχρονισμός: ακόμα και αν ο Πούτιν δεν καταφέρει να
κερδίσει τις εκλογές της 26ης Μαρτίου, κάτι που φαίνεται σήμερα απίθανο, ο
επόμενος Ρώσος πρόεδρος θα προέρχεται από τις τάξεις της KGB αφού ο
σημαντικότερος αντίπαλός του Πούτιν στις εκλογές θεωρείται ο Γεβγένι Πριμακόφ.
Οκτώ χρόνια μετά την κατάρρευση της ΕΣΣΔ, τη σκυτάλη παίρνει η ελίτ του
προηγούμενου καθεστώτος.

Ο πρόεδρος Κλίντον

Η αιφνιδιαστική παραίτηση του Γιέλτσιν έγινε ευνοϊκά δεκτή στο εξωτερικό. Οι
δυτικές χώρες εξέφρασαν την ελπίδα να εδραιωθεί η δημοκρατία στη Ρωσία και η
νέα σοβιετική ηγεσία να αποδειχτεί ένας αξιόπιστος εταίρος. Μαζί με τα
καθήκοντα του προέδρου, ο Βλαντίμιρ Πούτιν απέκτησε και τον έλεγχο των
πυρηνικών κεφαλών της χώρας.

Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Μπιλ Κλίντον ήταν ο πρώτος που επικοινώνησε
με τον πρόεδρο Πούτιν και τον συνεχάρη για την ανάληψη των νέων καθηκόντων
του. Όπως δήλωσε ο εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Τζο Λόκχραντ, οι δύο πρόεδροι
εξέφρασαν την επιθυμία τους για μια καλή συνεργασία, διαπίστωσαν όμως ότι
έχουν διαφορετικές απόψεις στο θέμα της Τσετσενίας.

Στο διάγγελμά του ο Γιέλτσιν, που η θητεία του έληγε τον Αύγουστο, ζήτησε από
τους συμπατριώτες του να τον συγχωρέσουν αν διέψευσε τις ελπίδες τους. Στην
Τσετσενία ο πόλεμος εξακολουθεί να μαίνεται.

Ρωσικές στρατιωτικές πηγές υποστήριξαν ότι οι Τσετσένοι αυτονομιστές αντάρτες
χρησιμοποίησαν στο Γκρόζνι «ισχυρές τοξικές ουσίες». Οι Τσετσένοι αντάρτες
χρησιμοποίησαν αυτοσχέδιες βόμβες, που οι Ρώσοι υποψιάζονται ότι περιείχαν
χλώριο και υγρή αμμωνία. Οι ρωσικές δυνάμεις και οι ανταρτικές δυνάμεις της
Τσετσενίας κατηγόρησαν αλλήλους προχθές για χρήση χημικών όπλων στο Γκρόζνι
και κατά τους βομβαρδισμούς στη Νότια Τσετσενία.

Ο «γκρίζος καρδινάλιος»

Επί χρόνια τον αποκαλούσαν «γκρίζο καρδινάλιο». Είναι ο άνθρωπος που του
αρέσει να κινεί τα ηνία της εξουσίας αθόρυβα κρυμμένος στο παρασκήνιο. Ο ασκών
χρέη προέδρου της Ρωσικής Ομοσπονδίας, Βλαντίμιρ Πούτιν, ήταν η επιλογή του
απελθόντος ηγέτη της Ρωσίας Μπορίς Γιέλτσιν.

Ώσπου να διοριστεί πρωθυπουργός τον περασμένο Αύγουστο ήταν μία ελάχιστα
γνωστή προσωπικότητα. Το μεγαλύτερο μέρος της σταδιοδρομίας του το είχε
περάσει στην Κα Γκε Μπε, συμπεριλαμβανομένων κάποιων χρόνων που είχε περάσει
ως κατάσκοπος στη Γερμανία. Κι όμως σε διάστημα λίγων εβδομάδων κατόρθωσε να
καταστεί μία από τις δημοφιλέστερες προσωπικότητες στη χώρα, κάτι που
επιβεβαιώθηκε στις πρόσφατες κοινοβουλευτικές εκλογές. Η ραγδαία άνοδος του
Πούτιν άρχισε το 1996 όταν προσκλήθηκε στη Μόσχα από την Πετρούπολη για να
αρχίσει να εργάζεται στην προεδρική κυβερνητική μηχανή και να εισέλθει πολύ
γρήγορα στον στενό κύκλο του Γιέλτσιν που ήταν γνωστός ως «οικογένεια». Τον
Μάρτιο του επόμενου χρόνου διορίστηκε αντιπρόεδρος της προεδρικής επιτροπής,
και τον Ιούλιο του 1998 διορίστηκε επικεφαλής της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας
Ασφαλείας, της διαδόχου της Κα Γκε Μπε. Αλλά ακόμα και σ’ αυτή τη σημαντική
θέση κατόρθωσε να παραμείνει «χαμηλών τόνων».

Σε αντίθεση με τους αποκαλούμενους «χαρισματικούς», έχει ένα σκληρό ανέκφραστο
πρόσωπο-μάσκα και σπάνια τον έχουν δει να χαμογελά. Ενώ μιλάει χωρίς να
ανοιγοκλείνει τα χείλη…

Η διαταγή του για τη νέα εκστρατεία εναντίον της Τσετσενίας τον κατέστησε
εξαιρετικά δημοφιλή και γύρω του συνασπίστηκαν πολλοί γνωστοί φιλελεύθεροι και μεταρρυθμιστές.

Διαφθορά στην εποχή Γιέλτσιν

Ο Μπορίς Γιέλτσιν ήταν ο πρώτος εκλεγμένος πρόεδρος της Ρωσικής
Συνομοσπονδίας. Το όνομά του θα είναι πάντοτε συνδεδεμένο με την αποκατάσταση
της δημοκρατίας στη Ρωσία. Το σημαντικότερο επίτευγμά του θεωρείται η
αντίσταση στο πραξικόπημα που οργάνωσαν συντηρητικά στοιχεία του σοβιετικού
καθεστώτος, τον Αύγουστο του 1991. Στις μαύρες σελίδες της θητείας του πρώτου
Ρώσου προέδρου συγκαταλέγονται, όμως, ο πρώτος, αποτυχημένος πόλεμος στην
Τσετσενία (1994-1996), η στρατιωτική επέμβαση για τη διάλυση της εξέγερσης του
Κοινοβουλίου το 1993 και, φυσικά, η εκτεταμένη διαφθορά επί της κυριαρχίας
του.

Ο Μπορίς Νικολάγεβιτς Γιέλτσιν γεννήθηκε την 1η Φεβρουαρίου του 1931 στα
Ουράλια. Σπούδασε πολιτικός μηχανικός και έγινε μέλος του κόμματος το 1961. Το
1986, ο Μιχαήλ Γκορμπατσώφ τον όρισε επικεφαλής της κομματικής οργάνωσης της Μόσχας.

Τον απέλυσαν το 1987, επειδή άσκησε κριτική στο κομματικό καθεστώς. Αυτό δεν
επηρέασε όμως τη δημοτικότητά του. Το 1989 εξελέγη πρόεδρος της Ρωσικής
Συνομοσπονδίας. Μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ, τον Δεκέμβριο του 1991, άσκησε πλήρη
κυριαρχία στη Ρωσία μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου του 1999.