Σε περίοδο αστάθειας η Κροατία

Μια νέα εποχή ανοίγει μετά τον θάνατο του Φράνιο Τούτζμαν, πατέρα της
ανεξαρτησίας της Κροατίας, ο οποίος άφησε στη χώρα του μια βαριά κληρονομιά
αυταρχικής διακυβέρνησης και κοινωνικής αδικίας.

Τέλος εποχής. Με εκατοντάδες κεριά που άφησαν στην Πλατεία του Αγίου Μάρκου, οι κάτοικοι του Ζάγκρεμπ τιμούν τη μνήμη του Φράνιο Τούτζμαν, η κηδεία του οποίου γίνεται σήμερα

Οι δυτικές κυβερνήσεις ελπίζουν ότι μετά τον θάνατο του εθνικιστή ηγέτη, ο
οποίος υπερηφανευόταν ότι η γυναίκα του δεν είναι ούτε Σέρβα ούτε Εβραία, η
Κροατία θα βαδίσει επιτέλους στον δρόμο του εκδημοκρατισμού και των
μεταρρυθμίσεων, αλλά οι πολιτικοί αναλυτές φοβούνται πως η χώρα θα
αντιμετωπίσει πρώτα μία επικίνδυνη περίοδο αβεβαιότητας.

Κατά τους πολιτικούς αναλυτές, οι σκληροπυρηνικοί του κυβερνώντος κόμματος
Κροατική Δημοκρατική Ένωση (HDZ), συσπειρωμένοι γύρω από τον Ίβιτς Παζάλιτς,
σύμβουλο επί εσωτερικής πολιτικής του εκλιπόντος Προέδρου, θα επιδιώξουν να
κρατηθούν στην εξουσία. Αλλά, χωρίς την παρουσία του χαρισματικού «πατέρα του
έθνους», οι μακροπρόθεσμες προοπτικές τους είναι ελάχιστες, οπότε θα
αναγκαστούν πιθανότατα να συμβιβαστούν με την αντιπολίτευση για να αποφύγουν
τις διώξεις για τα πλούτη που αποκόμισαν από τις αδιαφανείς και σκοτεινές ιδιωτικοποιήσεις.

«Βραχυπρόθεσμα, ο θάνατος του Τούτζμαν τροφοδοτεί την αβεβαιότητα σε μία εποχή
δεινής οικονομικής κατάστασης. Το κράτος αδυνατεί να ανταποκριθεί στις
υποχρεώσεις του. Κανείς δεν πληρώνει κανέναν. Η κατάσταση θα επιδεινωθεί, πριν
βελτιωθεί», δήλωσε στο Ρώυτερ ένας πολιτικός αναλυτής από το Ζάγκρεμπ, ο
οποίος θέλησε να διατηρήσει την ανωνυμία του.

Αν και μονοπωλούσε τα κρατικά μέσα ενημέρωσης και ήλεγχε τις περισσότερες
εφημερίδες, το HDZ δεν μπόρεσε να πνίξει την ολοένα και αυξανόμενη λαϊκή
δυσαρέσκεια, που εκφράζεται με την υποστήριξη του συνασπισμού της
αντιπολίτευσης, αλλά τώρα ελπίζει πως η μετάθεση των βουλευτικών εκλογών από
τις 22 Δεκεμβρίου στις 3 Ιανουαρίου θα του δώσει την ευκαιρία να εκμεταλλευτεί
υπέρ του την «ψήφο συμπάθειας», λόγω του θανάτου του αρχιτέκτονα του σύγχρονου
κροατικού κράτους.

Όμως πολλοί πιστεύουν πως αντίθετα το εύρος της ήττας θα είναι μεγαλύτερο.
«Τώρα θα δούμε, κατά πάσα πιθανότητα, πιο γρήγορες και πιο ριζικές αλλαγές»,
λέει ο Κρις Τσβίιτς, γνώστης της βαλκανικής πολιτικής. «Ποιος είναι ο Παζάλιτς
χωρίς τον Τούτζμαν; Μια αλλαγή θα γινόταν δεκτή με ικανοποίηση από τις χώρες
της Νότιας Ευρώπης, αλλά και από την Αυστρία, την Ιταλία και τη Γερμανία, που
επιθυμούν τη σύσφιγξη των σχέσεων της Κροατίας με την Ε.Ε.».

«Ο σερβικός λαός δεν θα συγχωρήσει ποτέ το πογκρόμ»

Αν και επεσήμαναν τον ιστορικό ρόλο που έπαιξε ο Φράνιο Τούτζμαν στη
δημιουργία της ανεξάρτητης Κροατίας, οι Ευρωπαίοι ηγέτες δεν παρέλειψαν να
εκφράσουν στα συλλυπητήρια τηλεγραφήματά τους την ελπίδα να ακολουθήσει τώρα η
χώρα τον δρόμο του εκδημοκρατισμού.

Εκείνοι, όμως, που δεν χαρίστηκαν στον Φράνιο Τούτζμαν ήταν οι Σέρβοι, που
τόσα υπέστησαν υπό την ηγεσία του εκλιπόντος.

«Ο σερβικός λαός δεν θα ξεχάσει και δεν θα συγχωρήσει ποτέ το πογκρόμ εναντίον
του και την κατοχή των εδαφών του», δήλωσε ο υπουργός Πληροφόρησης της
Σερβίας, Αλεξάντερ Βούσιτς, αναφερόμενος στο ένα τρίτο των κροατικών εδαφών
που ανακαταλήφθησαν από την Κροατία το 1995 και από τα οποία εκδιώχθησαν οι Σέρβοι.

Αλλά, και το σχόλιο του γιουγκοσλαβικού πρακτορείου ειδήσεων Τανγιούγκ για

τον εκλιπόντα πρόεδρο

της Κροατίας ήταν δηλητηριώδες. Ανακοινώνοντας τον θάνατό του, τον χαρακτήρισε
«ηγέτη του εθνικισμού και του αντιγιουγκοσλαβικού κινήματος» και «περήφανο
ιδρυτή ενός νέου κρατικού κράτους, βασισμένου στην κληρονομιά των ναζί του Β’
Παγκοσμίου Πολέμου».