ΔΡΟΜΟΙ

Πολλοί τουρίστες…

… που τυχαίνει να βρεθούν είτε στο Γουέστ Εντ του Λονδίνου είτε στο
Μπρόντγουεϊ, στην άλλη όχθη του Ατλαντικού, γίνονται κυριολεκτικά φαντάσματα
του «Φαντάσματος της Όπερας». Όσο μάλιστα περισσότερη ευρωπαϊκή πολιτιστική
παράδοση κουβαλούν στις πλάτες τους αυτοί οι τουρίστες, τόσο πιο ανίσχυροι
αισθάνονται: η παράσταση καθορίζεται από την αγορά, είτε αγοράζει κανείς
εισιτήρια από το Λέστερ Σκουέαρ είτε από το Τάιμς Σκουέαρ. Και αγορά στο
σύγχρονο μιούζικαλ σημαίνει οπωσδήποτε Άντριου Λόιντ Γουέμπερ. Τα έργα που
ανεβάζονται εκεί είναι μάλιστα ανταλλάξιμα. Αν δεν μπορεί να βρει κανείς
εισιτήριο για το «Φάντασμα», πηγαίνει στη «Μις Σαϊγκόν». Ξένοι μέσα σε ξένους
δεν είναι μονάχα οι τουρίστες-θεατές, αλλά και οι ηθοποιοί και οι συγγραφείς.
Ποιος θυμάται σήμερα έστω και μια από τις «γάτες» που πάτησαν στο σανίδι, από
τότε που πρωτοανέβηκαν οι «Γάτες», το 1981; Ποιος θυμάται τον Γάλλο που έγραψε
τους στίχους των «Αθλίων» και της «Μις Σαϊγκόν»; Μονάχα το όνομα του Άντριου
Λόιντ Γουέμπερ φαίνεται πάνω στις μαρκίζες.

Το όνομα…

… του Τ. Σ. Έλλιοτ έρχεται δεύτερο στο φυλλάδιο του προγράμματος,
μετά το όνομα του Άντριου Λόιντ Γουέμπερ. Το «Φάντασμα της Όπερας» είναι μια
εύπεπτη εκδοχή του πρωτοτύπου. Η μουσική παρωδεί την όπερα του 19ου αιώνα με
τσιριχτές άριες και χορικά που ο Λόιντ Γουέμπερ διακόπτει απότομα με δράμα,
όποτε κρίνει πως ο θεατής μπορεί να αρχίσει να ανησυχεί μήπως υποστεί μια
πραγματική όπερα. Ποιος χρειάζεται την όπερα, όταν το «Φάντασμα» δίνει στον
θεατή το κλίμα χωρίς να τον υποχρεώνει να παρακολουθήσει την πλοκή της
«Τόσκα»; Αυτό βέβαια είναι αυταπάτη. Να παρακολουθεί κανείς αυτά τα «σόου» δεν
είναι καθόλου ευκολότερο, διαπιστώνει ο θεατής των «Αθλίων». Οι συγγραφείς, ο
Μπουμπλίλ και ο Σένμπεργκ, εξομολογούνται στο φυλλάδιο του προγράμματος πως
έφυγαν κυνηγημένοι από τη Γαλλία επειδή έγραφαν μιούζικαλ. («Ζήτω οι Γάλλοι!»
φωνάζει εδώ με κακεντρέχεια ο κριτικός της «Γκάρντιαν» Τζόναθαν Τζόουνς). Όταν
το κλασικό έργο του Βίκτωρος Ουγκώ γίνεται μιούζικαλ, οι ηθοποιοί βγαίνουν στα
οδοφράγματα, αλλά εκείνοι που πρέπει να πάρουν τα όπλα είναι οι θεατές.

Το «Φάντασμα»…

… δεν λέει να βρει ησυχία. Ο Φρέντερικ Φορσάιθ αναγγέλλει πως είναι
το θέμα του τελευταίου μυθιστορήματός του. Αν ζούσε, ο συγγραφέας του
«Φαντάσματος της Όπερας» Γκαστόν Λερού σίγουρα δεν θα ήξερε αν θα έπρεπε να
χαίρεται ή να λυπάται. Ο ίδιος πέθανε εντελώς ξεχασμένος, εξασφαλίζοντας την
αιωνιότητα στο διάσημο δημιούργημά του. Την ίδια τύχη με τον Λερού είχαν και
άλλοι ­ ίσως σημαντικότεροι ­ συγγραφείς. Ποιος ξέρει σήμερα τον Μπραμ Στόκερ
που έπλασε τον «Δράκουλα»; Και ποιος θυμάται πως η «μητέρα» του Φρανκενστάιν
ήταν η Μαίρη Σέλεϊ;

Ποια τύχη…

… επιφυλάσσει άραγε στο «Φάντασμα» ο Φορσάιθ; Ο συγγραφέας του
«Τσακαλιού» και του «Φακέλου Οντέσα» υπόσχεται άφθονο σασπένς. Από τα υπόγεια
του παρισινού θεάτρου του, ο Έρικ Μουλχάιμ ­ το φάντασμα ­ φτάνει στο Μανχάταν
με μια καραβιά μετανάστες. Εργάζεται σκληρά, γίνεται πάμπλουτος ­ το
αμερικανικό όνειρο ­ ανοίγει δικό του θέατρο τόσο καλό που απειλεί να κλείσει
το Μετροπόλιταν. Μπορεί να πληρώσει το βάρος της πολυαγαπημένης του Κριστίν σε
χρυσό. Θα μπορέσει άραγε το «Φάντασμα του Μανχάταν» να της κάνει στον Νέο
Κόσμο ό,τι δεν μπόρεσε να της κάνει στον Παλιό; Καημένε Γκαστόν Λερού! Και
καημένο «Φάντασμα»! Πότε επιτέλους θα μπορέσει να βρει ανάπαυση η ψυχή σου;