Διχογνωμία για αύξηση ή όχι των αμερικανικών επιτοκίων

Γρίφο αποτελεί για επενδυτές και αναλυτές της αγοράς η αυριανή απόφαση της
Ομοσπονδιακής Τράπεζας των Ηνωμένων Πολιτειών (FED) για το ύψος των
αμερικανικών επιτοκίων.

Η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Ανοιχτής Αγοράς (Federal Open Market Committee), το
αρμόδιο όργανο της FED για τον καθορισμό τους ύψους των αμερικανικών
επιτοκίων, συνεδριάζει αύριο στην Ουάσιγκτον έχοντας υπόψη της πλήθος
στοιχείων για την πορεία της αμερικανικής οικονομίας. Βασικός στόχος της FED
είναι να εξομαλύνει τους ρυθμούς ανάπτυξης της αμερικανικής οικονομίας και να
συγκρατήσει τον πληθωρισμό σε χαμηλά επίπεδα.

Αυξητικοί ρυθμοί

Την περίοδο Ιουλίου – Σεπτεμβρίου το αμερικανικό Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν
παρουσίασε ρυθμούς αύξησης 4,8%, ένα από τα υψηλότερα ποσοστά των τελευταίων
εννέα χρόνων. Αντίθετα, όμως, με τους φόβους της FED, o πληθωρισμός τρέχει με
ρυθμό αύξησης 2,6% σε δωδεκάμηνη βάση (στοιχεία Σεπτεμβρίου 1999).

Από την άλλη, η παραγωγικότητα της οικονομίας σημείωσε εντυπωσιακό άλμα το
φετινό καλοκαίρι ενώ το εργατικό κόστος παρέμεινε ελεγχόμενο. Πρόκεται για
έναν συνδυασμό που φούντωσε τις ελπίδες για διατήρηση των αμερικανικών
επιτοκίων της FED στα σημερινά επίπεδα (5,25%).

Η παραγωγικότητα ­ το σύνολο των προϊόντων και υπηρεσιών που ένας εργαζόμενος
παράγει σε μια δεδομένη περίοδο ­ σημείωσε το τρίτο φετινό τρίμηνο αύξηση 4,2%
σε ετήσια βάση. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη αύξηση τριμήνου από τις αρχές του
1998 και μια από τις μεγαλύτερες ολόκληρης της δεκαετίας του ’90. Ακόμη πιο
σημαντικό είναι το γεγονός ότι η παραγωγικότητα σημείωσε αύξηση 2,9% σε σχέση
με το αντίστοιχο τρίμηνο του 1998.

Την περασμένη Παρασκευή το αμερικανικό υπουργείο Εργασίας ανακοίνωσε, επίσης,
ότι το εργατικό κόστος σημείωσε το τρίτο φετινό τρίμηνο αύξηση κατά 0,6% σε
σχέση με το δεύτερο τρίμηνο του 1999, ενά σε δωδεκάμηνο βάση σημείωσε αύξηση 1,7%

Ωστόσο, τα στοιχεία από την πορεία του δείκτη τιμών χονδρικής έδωσαν ένα
επιχείρημα στα μέλη της FED που αύριο θα υποστηρίξουν την ανάγκη αύξησης των
αμερικανικών επιτοκίων. Ο δείκτης τιμών χονδρικής ­ οι τιμές που χρεώνουν οι
βιομήχανοι για τα προϊόντα τους ­ σημείωσε τον Οκτώβριο αύξηση 0,3%.

Οι προηγούμενες αυξήσεις

Η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Ανοιχτής Αγοράς αύξησε τα επιτόκια της FED δυο φορές
φέτος κατά 0,25 ποσοστιαίες μονάδες ­ τον Ιούνιο και τον Σεπτέμβριο. Το βασικό
επιτόκιο της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των Ηνωμένων Πολιτειών ­ το επιτόκιο με το
οποίο δανείζει τις εμπορικές τράπεζες σε βραχυπρόθεσμη βάση ­ βρίσκεται στο
5,25%. Ας σημειωθεί ότι πρόσφατα τόσο η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα όσο και η
Τράπεζα της Αγγλίας προχώρησαν σε αύξηση των βασικών τους επιτοκίων.

Ορισμένοι αξιωματούχοι της FED επιθυμούν νέα αύξηση των επιτοκίων προκειμένου
να ανεβάσουν το κόστος δανεισμού για επιχειρήσεις και καταναλωτές.

Διαφωνία

Άλλοι προτιμούν να δώσουν στην αμερικανική οικονομία την ευκαιρία να συνεχίσει
την αναπτυξιακή της πορεία επικαλούμενοι την σχεδόν ολοκληρωτική απουσία
πληθωριστικών πιέσεων. Με δεδομένη αυτή τη διαφωνία, οι προθέσεις του διοικητή
της FED κ. Άλαν Γκρίνσπαν θα παίξουν καθοριστικό ρόλο.

Πάντως αν η FED αποφασίσει την αύξηση των επιτοκίων, η απόφασή της δεν θα
συνδέεται με τον πληθωρισμό, αφού η πορεία των τιμών παραμένει ελεγχόμενη.
Ουσιαστικά θα αποτελεί μια προληπτική κίνηση που θα αποσκοπεί στην προστασία
της αμερικανικής οικονομίας τον επόμενο χρόνο.