ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Καταφύγιο των διαφορετικών

Εμείς ασχολούμαστε με το πότε είναι νόμιμα τα βαφτίσια και το αν η μέθη
αποτελεί έγκλημα. Εκείνοι νομιμοποιούν την πορνεία, την ευθανασία και τον γάμο
των ομοφυλοφίλων. Ο καθείς ζει στην κοινωνία που του αξίζει.

Επιτέλους, νόμιμες: οι πόρνες του Άμστερνταμ περιμένουν πελάτες πίσω από βιτρίνες με κόκκινα φώτα

Από τον προσεχή Ιούλιο, οι Ολλανδές πόρνες θα είναι σαν τους ταξιτζήδες ή τους
δικηγόρους. Θα μπορούν να επιλέγουν αν θα είναι υπάλληλοι ή ελεύθεροι
επαγγελματίες. Θα δικαιούνται αδειών και ρεπό. Δεν θα δουλεύουν υπερωρίες. Δεν
θα είναι αναγκασμένες να κάνουν έρωτα με κάποιον όταν δεν το θέλουν. Και,
φυσικά, θα πληρώνουν φόρους. Η απόφαση που έλαβε την περασμένη Τρίτη το
Κοινοβούλιο να καταργήσει τον νόμο του 1911 που απαγόρευε τους οίκους ανοχής,
οδηγεί στην οριστική αποποινικοποίηση της πορνείας στην Ολλανδία. Η βιομηχανία
του έρωτα θα διέπεται πλέον στη χώρα από τους ίδιους νόμους που ισχύουν για
οποιαδήποτε άλλη επαγγελματική δραστηριότητα. Και η εκμετάλλευση των ανηλίκων
θα καταπολεμάται ευκολότερα.

Δεν είναι βέβαια η πρώτη φορά που η Ολλανδία αποδεικνύει πόσο προχωρημένη
είναι σε διάφορα κοινωνικά ζητήματα. Η κυβέρνηση υπέβαλε πρόσφατα στο
Κοινοβούλιο σχέδιο νόμου με το οποίο αποποινικοποιείται η ευθανασία και
επεκτείνεται στους εφήβους ηλικίας 12 έως 16 ετών, ακόμη και χωρίς τη θέληση
των γονέων τους. Εδώ και χρόνια ισχύει η διάκριση σκληρών και μαλακών
ναρκωτικών ώστε οι δύο αγορές να μη συναντώνται, ενώ από το 1997 εφαρμόζεται η
ελεγχόμενη χορήγηση δωρεάν ηρωίνης σε μια ομάδα ανίατων τοξικομανών. Και πριν
από λίγες μέρες, η αστυνομία του Άμστερνταμ παρουσίασε τα πρώτα πολυτελή κελιά
για την προφυλάκιση των υπόπτων, εφοδιασμένα με ατομική θέρμανση και
ηλεκτρονικούς υπολογιστές με παιχνίδια για τις δύσκολες ώρες της αναμονής.

Πού οφείλει η ευλογημένη αυτή χώρα την ανοχή απέναντι στο διαφορετικό, τον
σεβασμό της αξιοπρέπειας του άλλου ανεξαρτήτως των πράξεών του; Είναι θέμα
παράδοσης, ιστορίας, εκπαίδευσης; Σύμφωνα με τον ιστορικό και συγγραφέα Χαν
βαν ντερ Χορστ, οι ρίζες της ολλανδικής πρωτοπορίας πρέπει παραδόξως να
αναζητηθούν στην αυστηρότητα του καλβινισμού. Αν ο καθολικισμός δίνει τις
κατευθυντήριες γραμμές που βοηθούν τη λήψη αποφάσεων, ο καλβινισμός δεν αφήνει
περιθώριο για προσωπικές επιλογές και αναζητεί νόμους και κανόνες όσο το
δυνατόν πιο σαφείς. Απαγορεύοντας τους οίκους ανοχής το 1911, οι καλβινιστές
ήθελαν να τιμωρήσουν εκείνους που εκμεταλλεύονταν τις γυναίκες και να
προστατεύσουν τις τελευταίες. Καταργώντας σήμερα τον νόμο, πάλι τις γυναίκες
θέλουν να βοηθήσουν. Η στάση τους, πάλι, απέναντι στα ναρκωτικά υπακούει στην
αρχή ότι «αν δεν μπορείς να λύσεις ένα πρόβλημα, πρέπει να το ελέγξεις για να
ελαχιστοποιήσεις τις επιπτώσεις του στην κοινωνία».

Υπάρχει όμως άλλος ένας λόγος που η Ολλανδία αποτελούσε πάντα το καταφύγιο των
διαφορετικών: ότι η χώρα αυτή διαμορφώθηκε από μειονότητες, που γνωρίζοντας
ότι δεν μπορούσαν να επιβάλουν τις αποφάσεις τους συνήθισαν να συζητούν και να
σέβονται τη βούληση των άλλων. Η ανεκτικότητα είναι εν τέλει θέμα πολιτισμού.