ΠΡΟΣΩΠΑ Ο σκλάβος του Καυκάσου

Ιορντάν Καλιανίτζι. Έζησε έξι χρόνια σκλάβος στο Νταγκεστάν

Αν η ΕΣΣΔ είχε επιβιώσει, ο Ιορντάν Καλιανίτζι θα ήταν πιανίστας στο
Λένινγκραντ. Αλλά βρέθηκε σκλάβος στο Νταγκεστάν.

«Γεννήθηκα το 1968 στην Αίγυπτο», λέει ο Ιορντάν στον Σερζ Μισέλ του γαλλικού
περιοδικού «Λε Πουέν», ο οποίος τον ανακάλυψε ένα χρόνο μετά τη δραπέτευσή του
να κοιμάται στους δρόμους της Τιφλίδας. «Ο πατέρας μου, ορφανό μιας ελληνικής
οικογένειας του Πόντου, ήταν συνταγματάρχης στον σοβιετικό στρατό, στην KGB
μάλλον, και μετακομίζαμε συχνά: Αγκόλα το 1972, Κύπρος το 1974, Κούβα, Ιράν. Η
μητέρα μου ήταν Ισπανίδα κομμουνίστρια που έφτασε στην ΕΣΣΔ το 1937 μετά την
ήττα στον Εμφύλιο». Ο πατέρας πέθανε το 1987 και θα μετακόμιζαν στο
Λένινγκραντ, όπου ο Ιορντάν και η αδελφή του, η Έλενα, θα συνέχιζαν τις
μουσικές σπουδές τους. Ζούσαν τότε σ’ ένα χωριό του Τατζικιστάν και οι
ετοιμασίες για τη μετακόμιση πήραν πέντε χρόνια. Στις 15 Οκτωβρίου του 1992
ήταν όλα έτοιμα: «Αδειάζαμε το σπίτι όταν έφτασαν οπλισμένοι άνδρες και μου
απαγόρευσαν να φύγω. Έλεγαν ότι έπρεπε να πολεμήσω για την ανεξαρτησία. Δεν
ήθελα και με έκλεισαν στη φυλακή…».

Έμεινε δύο χρόνια στο κελί και σ’ ένα στρατόπεδο ώσπου μια μέρα, τον Νοέμβριο
του 1994, κατέφθασαν οι Νταγκεστανοί. Του είπαν ότι δουλεύουν για διεθνείς
οργανισμούς και ότι θα τον έπαιρναν στη Ρωσία. Αλλά μόλις μπήκαν στο
Νταγκεστάν, του φόρεσαν χειροπέδες, κουκούλα στο κεφάλι και, «έπειτα από
τέσσερις-πέντε ώρες δρόμο, βρέθηκα σ’ ένα παλιό στάβλο παρέα με άλλους επτά σκλάβους»!

Ο Ιορντάν αφηγείται ότι το δουλεμπόριο στο Νταγκεστάν είναι τέλεια οργανωμένο
και οι σκλάβοι προέρχονται απ’ όλη την ΕΣΣΔ. Δουλεύουν όλο το χρόνο
αλυσοδεμένοι ­ εκτός από το χειμώνα, οπότε είναι αδύνατο να δραπετεύσουν. Μια
άλλη σημαντική «αρμοδιότητά» τους είναι να επωμίζονται την ευθύνη για
εγκλήματα προυχόντων ή μαφιόζων και να εκτίουν στη θέση τους την ποινή. Η τιμή
του, πληροφορήθηκε ο Ιορντάν, ήταν 10.000 δολάρια.

Άλλαζε αφεντικό κάθε έξι μήνες και σε κάθε σταθμό του Γολγοθά του συναντούσε
καμιά δεκαριά άλλους σκλάβους. Τον Δεκέμβριο του 1997 τον έβαλαν να γράψει δύο
επιστολές για λύτρα, μία προς τον πρεσβευτή της Ελλάδας στη Μόσχα, την άλλη
προς τον διευθυντή της FSB, της πρώην KGB. Ουδέποτε έμαθε αν εστάλησαν ούτε αν
υπήρξε απάντηση. Πέρυσι τον Μάρτιο κατάφερε να δραπετεύσει και να φτάσει,
χωρίς χαρτιά, στην Τιφλίδα. Από τότε δεν έχει καταφέρει να βρει τη μητέρα του,
ούτε να αποδείξει την ταυτότητά του. Η ένωση των Ελλήνων της Τιφλίδας του
δίνει καμιά φορά φαγητό, αλλά η απελπισία τον έχει κυριεύσει. «Είμαι ζωντανός,
αλλά δεν υπάρχω πια!», λέει. «Οι δεσμοφύλακές μου μου έλεγαν ότι θα ήταν
μάταιο να δραπετεύσω, ότι κανείς δεν ενδιαφέρεται πια για μένα. Λίγο-λίγο
καταλαβαίνω ότι είχαν δίκιο».