ΣΕ ΠΡΩΤΟ ΕΝΙΚΟ Η δύναμη των μικρών θεών

Είχαν περάσει αρκετοί μήνες. Ο εναέριος αυτοκινητόδρομος έστεκε ακόμα όπως
ήταν εκείνη τη μοιραία μέρα του Γενάρη, πεσμένος στο οδόστρωμα, ραγισμένος,
μνημείο της ανθρώπινης αδυναμίας απέναντι στις δυνάμεις της φύσης. Το Κόμπε
πάλευε να ξεχάσει. Αλλά ταυτόχρονα δεν ήθελε και να ξεχάσει. Γι’ αυτό και ο
Ιτάσι μάς έλεγε ότι σκέφτονταν να αφήσουν έτσι το σταυροδρόμι, ώστε να μην
ξεχάσουν ποτέ την καταστροφή της πόλης τους.

Τα τρέιλερ είχαν τοποθετηθεί το ένα δίπλα στο άλλο σε μεγάλες πλατείες της
ιαπωνικής πόλης και οι άστεγοι είχαν απλώσει τα «τατάμι» τους στο πάτωμα.
«Παρ’ ό,τι έχουμε τόσο υψηλή τεχνολογία», εξηγούσε ο υπεύθυνος του δήμου
ξεναγώντας μας στην πόλη, «πιστεύουμε ότι θα αργήσουμε πολύ να συνέλθουμε από
τις επιπτώσεις του σεισμού ­ όχι μόνο σε οικονομικό αλλά και σε ψυχολογικό επίπεδο».

Λίγο αργότερα όμως, στο σεισμολογικό Ινστιτούτο του Κόμπε, οι επιστήμονες μάς
έλεγαν ότι φοβόνταν πως ο σεισμός μπορεί να προκλήθηκε από την ανθρώπινη
επέμβαση. Ένα τεχνητό νησί που είχε φτιαχτεί στα ανοιχτά του λιμανιού μπορεί
να άσκησε τέτοια πίεση στο υπέδαφος ώστε, αν δεν προκάλεσε τον σεισμό,
τουλάχιστον συνέβαλε αποφασιστικά στο να αυξηθεί η έντασή του. Κάπου πιο πέρα
στις λαϊκές συνοικίες της πόλης, η μικρή Γιούκο έκλαιγε ακόμα για τα παιχνίδια
που χάθηκαν κάτω από τους γκρεμισμένους σοβάδες. Και δίπλα της, ο πατέρας της
κουνούσε με νόημα το κεφάλι: «Εμείς οι Σιντοϊστές πιστεύουμε ότι κάθε στοιχείο
της φύσης είναι ένας μικρός θεός. Και όταν οι θεοί μιλούν, οι άνθρωποι δεν
μπορούν παρά να ακούνε». Πολλά χιλιόμετρα μακριά αυτές τις ημέρες,
παρακολουθούμε τα ίδια συναισθήματα και τα ίδια δάκρυα από άλλους ανθρώπους.
Μάλλον δεν έχουμε μάθει ακόμα να ακούμε σωστά. Ίσως τότε δεν θα αψηφούσαμε τη
δύναμη των μικρών θεών.