Στο Χρηματιστήριο παίζουν μπάλα

ΜΙΑ ΝΕΑ σελίδα άνοιξε για το ελληνικό ποδόσφαιρο η ανακοίνωση του Γιώργου
Μπατατούδη, την περασμένη Τετάρτη, ότι δηλαδή οι μετοχές του ΠΑΟΚ θα εισαχθούν
στο Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών.

Είναι η πρώτη φορά που ελληνική ομάδα μπαίνει στο Χρηματιστήριο και σύντομα
πρόκειται να την ακολουθήσουν και άλλες μεγάλες ΠΑΕ προσδοκώντας την άντληση
νέων κεφαλαίων για επενδύσεις στο ποδόσφαιρο που γίνεται όλο και πιο
ανταγωνιστικό. Είναι μια κίνηση που εδώ και πολλά χρόνια έχει γίνει από
μεγάλους συλλόγους του εξωτερικού και λογικά δεν θα έπρεπε να μας δημιουργεί
έκπληξη το γεγονός ότι και η Ελλάδα πρόκειται να ακολουθήσει τις διεθνείς
εξελίξεις στο θέμα αυτό. Όμως, είναι απορίας άξιον πώς είναι δυνατόν τη στιγμή
που σχεδόν το σύνολο των ΠΑΕ εμφανίζει παθητικό και τεράστια συσσωρευμένα
χρέη, οι ποδοσφαιρικές μας εταιρείες να πρόκειται να μπουν στο Χρηματιστήριο,
πράγμα που απαιτεί κερδοφορία για τρεις συνεχόμενες χρήσεις. Η αλήθεια είναι
ότι στο Χρηματιστήριο δεν θα εισαχθούν οι μετοχές της ΠΑΕ «ΠΑΟΚ» ­ άλλωστε δεν
υπάρχει απόφαση Γενικής Συνέλευσης των μετόχων ­, αλλά η εταιρεία «Άθλος Α.Ε.»
που είναι ιδιοκτήτρια των μετοχών που έχει στην ΠΑΕ «ΠΑΟΚ» ο Γ. Μπατατούδης.

Οι Έλληνες επιχειρηματίες του ποδοσφαίρου, λοιπόν, βρήκαν και σε αυτή την
περίπτωση μια λύση α λα ελληνικά. Οι μετοχές των ΠΑΕ δεν θα εισαχθούν με το
όχημα των ίδιων των εταιρειών, αλλά μέσω άλλων, θυγατρικών, που ελέγχονται από
τα ίδια οικονομικά συμφέροντα και πληρούν τους όρους για εισαγωγή στο
Χρηματιστήριο. Όλες οι ελληνικές ΠΑΕ έχουν συσσωρευμένες ζημίες και για
μερικές από αυτές αυτά τα χρέη μετριούνται σε δισεκατομμύρια δραχμές. Ο ΠΑΟΚ,
για παράδειγμα, ο πρώτος που μέσω του μεγαλομετόχου Γ. Μπατατούδη ανακοίνωσε
την πρόθεση να εισάγει μετοχές του στο Χρηματιστήριο, έχει συσσωρευμένες
ζημίες ύψους 1,6 δισ. δραχμών, όπως εμφανίζεται στον ισολογισμό του Ιουνίου
1998. Ο Ολυμπιακός έχει χρέη που ξεπερνούν τα 10 δισ. δραχμές, η ΑΕΚ 5,3 δισ.
και ο Παναθηναϊκός 1,6 δισ. Για πολλές από τις ΠΑΕ υπάρχουν οι όροι που
προβλέπει ο νόμος για διάλυσή τους, αλλά αντίθετα αυτές κάνουν σχέδια για τη
Σοφοκλέους! Πώς είναι δυνατόν;

Η ανακοίνωση του Γιώργου Μπατατούδη για είσοδο του ΠΑΟΚ στο Χρηματιστήριο σηματοδοτεί νέα εποχή για τις ΠΑΕ στην Ελλάδα

Ο Γ. Μπατατούδης φαίνεται ότι σχεδίαζε από καιρό τον τρόπο με τον οποίο θα
μπει ο ΠΑΟΚ στον ναό του χρήματος. Η «Άθλος Α.Ε.», εταιρεία που δημιούργησε ο
ιδιοκτήτης της ΠΑΕ Γ. Μπατατούδης, έχει τις μετοχές της ΠΑΕ που ανήκουν στον
μεγαλομέτοχό της, και εκμεταλλεύεται εμπορικά την ΠΑΕ. Από την άλλη, δεν τη
βαρύνουν τα έξοδα για τη λειτουργία του ποδοσφαιρικού τμήματος και έτσι αυτή η
εταιρεία με ελάχιστα έξοδα παρουσιάζει σημαντικά έσοδα, είναι κερδοφόρος και
μπορεί να εισαχθεί στο Χρηματιστήριο. Αυτή η εταιρεία που μετονομάσθηκε σε
«Άθλος ΠΑΟΚ Α.Ε.» θα είναι το όχημα για την εισαγωγή των μετοχών του ΠΑΟΚ στη
Σoφoκλέους, ενώ με αυτήν θα έχουν συνεργασία η ΠΑΕ και η ΚΑΕ «ΠΑΟΚ» που
αποφάσισαν να συγχωνευθούν. Η «Άθλος ΠΑΟΚ Α.Ε.» προήλθε από την εταιρεία
«Νηματεμπορική Α.Ε.», που είναι ήδη εισηγμένη στο Χρηματιστήριο και είναι αυτή
συμφερόντων του Γ. Μπατατούδη.

Από τη μία λοιπόν έχουμε μια εταιρεία ­ κέλυφος ­ που μπορεί νομότυπα να
εισάγει τις μετοχές των εταιρειών ποδοσφαίρου και μπάσκετ του ΠΑΟΚ στο
Χρηματιστήριο και από την άλλη τα τεράστια χρέη των δύο εταιρειών και κυρίως
της ΚΑΕ τα οποία με την εξέλιξη αυτή κανείς δεν γνωρίζει πώς θα αποπληρωθούν
προς το Δημόσιο.

Ο ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΣ

Τα σχέδια του Ολυμπιακού είναι οι μετοχές της ΠΑΕ να εισαχθούν μέσω της
«Θρύλος Α.Ε.», της εταιρείας που εκμεταλλεύεται εμπορικά την ομάδα και στην
οποία ανήκουν όλες οι μπουτίκ του Ολυμπιακού. Η εταιρεία αυτή είναι σαφώς
κερδοφόρος και δεν κουβαλάει τις συσσωρευμένες ζημίες των 10 δισ. και κάτι,
ενώ ο κ. Κόκκαλης έχει και ένα κρυφό χαρτί για να προσελκύσει τους επενδυτές
όταν θα γίνει η εισαγωγή στο Χρηματιστήριο. Πρόκειται για τη δημιουργία του
νέου υπερσύγχρονου ιδιόκτητου γηπέδου της ΠΑΕ «Ολυμπιακός» στου Ρέντη, της
οποίας το επενδυτικό πρόγραμμα θα συνδεθεί με την εισαγωγή των μετοχών στη Σοφοκλέους.

Παρεμφερή είναι τα σχέδια της νέας μετοχικής σύνθεσης της ΠΑΕ «ΑΕΚ». Η ENIC
και η Netmed που πρόσφατα αγόρασε το 40% των μετοχών υπολογίζουν ότι μέσα σε
μία διετία θα έχουν δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για την εισαγωγή της ΑΕΚ στο
Χρηματιστήριο με τη δημιουργία μιας εταιρείας η οποία θα κατέχει τις μετοχές
της ΠΑΕ και θα εκμεταλλεύεται τα εμπορικά της δικαιώματα. Αυτός ήταν άλλωστε
και ένας από τους κυριότερους λόγους που η πολυεθνική εταιρεία αποφάσισε να
εξαγοράσει μέρος των μετοχών της ΠΑΕ, προσβλέποντας σε μια θεαματική άντληση
νέων κεφαλαίων από το Χρηματιστήριο σε συνδυασμό με τα επενδυτικά προγράμματα
που μέχρι τότε θα καταστρώσει.

Η ΠΑΕ «Παναθηναϊκός» δεν έχει κάνει γνωστά τα σχέδιά της, αλλά δύσκολα θα
μείνει μακριά από αυτές τις εξελίξεις, διότι δεν θα μπορέσει να αντέξει τον
ανταγωνισμό χωρίς και αυτή να μπορέσει να αντλήσει νέα κεφάλαια από τους
επενδυτές. Και στην περίπτωση αυτή υπάρχουν οι αντίστοιχες προϋποθέσεις, αφού
και ο Παναθηναϊκός διαθέτει την εταιρεία «Τριφύλλι Α.Ε.», στην οποία ανήκουν
οι μπουτίκ του και τα εμπορικά δικαιώματα της ποδοσφαιρικής ομάδας. Όπλο του
Παναθηναϊκού θα είναι και το επενδυτικό πρόγραμμα για την κατασκευή νέου
ιδιόκτητου γηπέδου στο Γουδί.

Η ΠΑΕ «Άρης» βρίσκεται μερικά βήματα πίσω από τα χρηματιστηριακά σχέδια, καθώς
θέλει πρώτα να δημιουργήσει αξιόμαχη ομάδα και έπειτα να εκμεταλλευθεί αυτές
τις προοπτικές, αναμένοντας την ανταπόκριση των επενδυτών και κυρίως των φίλων
του Άρη. Το χαρακτηριστικό όλων αυτών των προσπαθειών είναι ότι, αντίθετα με
άλλες επιχειρήσεις, οι ΠΑΕ δεν στηρίζονται μόνο στα οικονομικά μεγέθη και τις
επενδυτικές προοπτικές τους, αλλά και στο συναίσθημα των οπαδών τους, οι
οποίοι αναμένεται ­ όπως άλλωστε συμβαίνει στην Ευρώπη ­ να ανταποκριθούν με
ενδιαφέρον στην εισαγωγή μετοχών της ομάδας τους στο Χρηματιστήριο.

Στο εξωτερικό δεν μπορεί κανείς να πει με σιγουριά αν εκείνο που απογειώνει τη
μετοχή μιας ποδοσφαιρικής εταιρείας είναι οι αγωνιστικές ή οι οικονομικές της
επιτυχίες.

Στην Αγγλία, για παράδειγμα, παρά την κυριαρχία της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ από
τις αρχές της δεκαετίας του ’90, η μετοχή της ομάδας έπιασε την ανώτατη τιμή
της όταν εκδηλώθηκε το ενδιαφέρον εξαγοράς της από τον μεγιστάνα των ΜΜΕ
Ρούπερτ Μέρντοχ και κατρακύλησε όταν η αρμόδια επιτροπή του υπουργείου
Εμπορίου απαγόρευσε την αγοραπωλησία.

ΤΙ ΑΝΕΒΑΖΕΙ ΤΙΣ ΜΕΤΟΧΕΣ

Ποδόσφαιρο και τηλεόραση πάνε πακέτο

Η ΕΙΔΗΣΗ της απόκτησης του 9,9% των μετοχών της Λίβερπουλ από τον κολοσσό των
μίντια Granada, ήταν ­ κατά τους Άγγλους ­ αναμενόμενη και άμεσα συνδεδεμένη
με την επικείμενη απόφαση δικαστηρίου για τη νομιμότητα της συμφωνίας μεταξύ
της αγγλικής λίγκα και του BSkyB, για τα τηλεοπτικά δικαιώματα.

Η αγγλική δικαιοσύνη, στην οποία προσέφυγε το υπουργείο Εμπορίου, για να
σπάσει το «καρτέλ» του πρωταθλήματος, αναμένεται να ανακοινώσει την ετυμηγορία
του στο τέλος του μήνα.

Αν η υπάρχουσα συμφωνία της Πρέμιερ Λιγκ με το BSkyB χαρακτηριστεί άκυρη, τότε
οι ομάδες θα μπορούν να διαπραγματεύονται ελεύθερα τα τηλεοπτικά τους
δικαιώματα, πουλώντας ένα – ένα τα παιχνίδια τους ή «πακέτο». Αν, όπως πολλοί
πιστεύουν, η υπάρχουσα συμφωνία επικυρωθεί, τότε το BSkyB θα διατηρήσει υπό
τον έλεγχό του τα τηλεοπτικά δικαιώματα μέχρι το 2001.

Το τίμημα που κατέβαλε η Granada στη Λίβερπουλ (11 δισ. δραχμές)
χαρακτηρίστηκε υψηλό, αλλά ειδικοί προβλέπουν πως ίσως αποδειχτεί στο άμεσο
μέλλον πολύ χαμηλό.

Γεγονός είναι ότι το ποδόσφαιρο πρέπει να μάθει να συμβιώνει με την τηλεόραση,
αφού ουσιαστικά αυτή είναι ο οικονομικός αιμοδότης του.

Η συμφωνία Λίβερπουλ – Granada είναι μόνο η αρχή, αφού όπως υποστηρίζουν στο Σίτι.

Η Κάρλτον Κουμιουνικέισονς, συνέταιρος της Granada στην ψηφιακή OnDigital,
έχει εκδηλώσει ενδιαφέρον για τις μετοχές της Άρσεναλ, ενώ η NTL επανεξετάζει
την περίπτωση να αυξήσει το μετοχικό της κεφάλαιο ­ που φτάνει προς το παρόν
το 6,3% ­ στη Νιουκάστλ. Επίσης, η Άστον Βίλα βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με
όμιλο των μίντια, ενώ φήμες θέλουν τον πρόεδρο της Μάντσεστερ, Μάρτιν
Έντουαρντς, να πουλά το 14% των μετοχών της ομάδας.

Όλες αυτές οι συμφωνίες, οι διαπραγματεύσεις και οι φήμες στάθηκαν αφορμή για
πολλές αγγλικές ομάδες να ανεβάσουν τις τιμές των μετοχών τους, αφού η
πιθανότητα να χτυπήσουν οι ευκαιρίες και τις δικές τους πόρτες είναι πια μεγάλες.

ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ

Πρώτος στόχος μιας ομάδας, οι μετοχές της οποίας διαπραγματεύονται στην αγορά
του χρήματος, είναι η αγωνιστική ανάταση. Η Σέφιλντ Γιουνάιτεντ, για
παράδειγμα, αγωνίζεται εδώ και τρία χρόνια στην Α9 Κατηγορία, γεγονός που της
έχει στερήσει τεράστια έσοδα, κυρίως από τα τηλεοπτικά δικαιώματα. Αποτέλεσμα,
η μετοχή της να διαπραγματεύεται στις 15,50 πένες (η μετοχή της Σάντερλαντ
διαπραγματεύεται στις 495 πένες), χρήματα για μεταγραφές δεν υπάρχουν και η
προοπτική να προβιβαστεί η ομάδα στην Πρέμιερ Λιγκ χαρακτηρίζεται δυσοίωνη.

Φωτεινό παράδειγμα πως μια ομάδα μπορεί να εξελιχτεί από την είσοδό της στο
Χρηματιστήριο αποτελεί η Μάντσεστερ, που είναι μάλιστα ο πρώτος ποδοσφαιρικός
σύλλογος στον κόσμο που τόλμησε ένα τέτοιο εγχείρημα.

Η ομάδα του Ολντ Τράφορντ, όπως και ο Άγιαξ, επένδυσε σε ποδοσφαιριστές, για
να διατηρήσει τη δύναμή της στον αγωνιστικό χώρο, αύξησε τη χωρητικότητα του
Ολντ Τράφορντ, και ταυτόχρονα τα έσοδά της από τα εισιτήρια, δημιούργησε
αλυσίδα καταστημάτων μερκαντάισινγκ, σύναψε συμφωνίες με ομάδες, όπως η
Γκέτεμποργκ, η Ρίβερ Πλέιτ και η νοτιοαφρικανική Φόρτσουν.