Σταδιακή μείωση φορολογίας για μεγάλες επιχειρήσεις

Σταδιακά θα γίνει η μείωση της φορολογίας στις μεγάλες επιχειρήσεις εντός και
εκτός Χρηματιστηρίου. Οι φορολογικοί συντελεστές θα μειωθούν έως τέσσερις
ποσοστιαίες μονάδες, αλλά σε χρονικό ορίζοντα δύο ετών, προκειμένου να μην
υπάρξουν προβλήματα στα έσοδα του Δημοσίου

Μείωση των φορολογικών συντελεστών «σε δόσεις» για τις επιχειρήσεις αποφάσισε
το οικονομικό επιτελείο, καθώς κρίθηκε ότι ο προϋπολογισμός δεν αντέχει εφάπαξ
μεγάλες ελαφρύνσεις, οι οποίες θα προκαλούσαν αισθητές απώλειες στα φορολογικά
έσοδα το 2000 και θα δυσχέραιναν την προσπάθεια περαιτέρω περιορισμού των
ελλειμμάτων που απαιτεί η ΟΝΕ.

Κορυφαίος παράγοντας του οικονομικού επιτελείου υπογράμμιζε ότι τα περιθώρια
απωλειών στα έσοδα του Δημοσίου από τη φορολογική μεταρρύθμιση «σε καμία
περίπτωση δεν μπορούν να υπερβαίνουν τα 200 δισ. δρχ.», προσθέτοντας ότι «το
ποσόν αυτό θέτει περιορισμούς στο εύρος των αλλαγών στη φορολογία εισοδήματος
που θα επηρεάσουν τα μεγέθη του επόμενου προϋπολογισμού».

Στο πλαίσιο αυτό το οικονομικό επιτελείο αναζητεί «μείγμα μέτρων» για τις
ελαφρύνσεις στις επιχειρήσεις, το οποίο θα συμβάλει στην ενίσχυση της
ανταγωνιστικότητάς τους, αλλά θα είναι ταυτοχρόνως συμβατό με τις αντοχές του
προϋπολογισμού. Έτσι αποφασίστηκε η μείωση των συντελεστών φορολογίας των
κερδών των επιχειρήσεων να είναι προοδευτική και να ολοκληρωθεί σε δύο χρόνια
(το 2000 και το 2001). Το σενάριο προβλέπει ότι σε πρώτη φάση ο συντελεστής
40% που ισχύει σήμερα για τη φορολογία των μη εισηγμένων στο Χρηματιστήριο
επιχειρήσεων θα μειωθεί στο 38% και αργότερα στο 36%, ενώ για τις εισηγμένες
επιχειρήσεις ο συντελεστής θα πέσει στο 34% από 35% που είναι σήμερα και σε
δεύτερη φάση θα περιορισθεί στο 33%.

Τα στελέχη του οικονομικού επιτελείου επισημαίνουν ότι η μείωση των
φορολογικών συντελεστών των επιχειρήσεων είναι αναγκαία για την τόνωση της
ανταγωνιστικότητας και των επενδύσεων του ιδιωτικού τομέα εν όψει του νέου
οικονομικού περιβάλλοντος και της εναρμόνισης των φορολογικών καθεστώτων στις
χώρες της Ε.Ε. που δημιουργεί η ΟΝΕ.

Όμως, όπως τονίζουν τα ίδια στελέχη, τα ποσοστά και το χρονικό σημείο μείωσης
των συντελεστών φορολογίας δεν είναι θέμα πολιτικής βούλησης ούτε προθέσεων,
αλλά συνδέονται άρρηκτα με την πορεία των δημόσιων οικονομικών και κυρίως την
πρόοδο στον περιορισμό των ελλειμμάτων.

Είναι χαρακτηριστικό ότι ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Γ.
Παπαντωνίου έπειτα από αλλεπάλληλες συσκέψεις με τους επιτελείς τους κατέληξε
στην απόφαση να μη δοθούν στη δημοσιότητα οι κατευθύνσεις της φορολογικής
μεταρρύθμισης όπως πρόβλεπε το αρχικό σχέδιο, αλλά πρώτα να ξεκαθαρίσει το
τοπίο όσον αφορά την πορεία του προϋπολογισμού και τις επιπτώσεις στην
οικονομία από την κρίση στο Κόσοβο και μετά να οριστικοποιηθούν οι νέες
ρυθμίσεις. Το χρονοδιάγραμμα για τη φορολογική μεταρρύθμιση προβλέπει ότι οι
τελικές αποφάσεις για το πακέτο των αλλαγών στη φορολογία εισοδήματος θα
ληφθούν στο τέλος του καλοκαιριού και το σχετικό φορολογικό νομοσχέδιο θα
ανακοινωθεί τον Σεπτέμβριο.

Καθοριστικό ρόλο για τον προσδιορισμό του ακριβούς ύψους των φορολογικών
ελαφρύνσεων θα παίξει η πορεία των εσόδων του προϋπολογισμού, αφού από το
πλεόνασμα που θα προκύψει θα χρηματοδοτηθεί το πακέτο των νέων μέτρων.

Βεβαίως, οι εξελίξεις στον τομέα των εσόδων του Δημοσίου στο πρώτο πεντάμηνο
του έτους είναι θετικές, καθώς λόγω των υψηλών ρυθμών αύξησής τους το
πλεόνασμα στον προϋπολογισμό έφθασε τα 214 δισ. δρχ., ποσόν που διευκολύνει
την υλοποίηση των κυβερνητικών σχεδίων για τις φοροελαφρύνσεις.

Ωστόσο, το οικονομικό επιτελείο αναμένει την πορεία των εσόδων τούς επόμενους
μήνες για να καταλήξει σε ασφαλή συμπεράσματα σχετικά με το μέγεθος των
απωλειών στα φορολογικά έσοδα που μπορούν να απορροφηθούν από τον
προϋπολογισμό χωρίς παρενέργειες στα ελλείμματα και δεν αποκλείουν το
ενδεχόμενο ο πήχυς των φορολογικών ελαφρύνσεων να κατεβεί στα 170 δισ. δρχ. σε
περίπτωση που επιβραδυνθεί ο ρυθμός αύξησης των φορολογικών εσόδων σε σχέση με
τη μέχρι σήμερα πορεία τους.

Άλλες αλλαγές

Πάντως, η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών διαβεβαιώνει ότι το
πακέτο των φορολογικών μέτρων θα περιλαμβάνει, πέραν της κλιμακωτής μείωσης
της φορολογίας στις μεγάλες επιχειρήσεις, και τις ακόλουθες αλλαγές.

* Κατάργηση του συντελεστή 35% που ισχύει σήμερα για τη φορολογία των
προσωπικών εταιρειών και αντικατάστασή του με κλιμακωτούς συντελεστές ανάλογα
με το ύψος των κερδών.

* Κατάργηση των αντικειμενικών κριτηρίων φορολόγησης για τους ελεύθερους
επαγγελματίες και εμπόρους και καθιέρωση συστήματος λογιστικού προσδιορισμού
τού καθαρού εισοδήματός τους που θα αποκτήσουν μέσα στο 1999. Θα υπάρχουν όμως
ασφαλιστικές δικλίδες, όπως ο συνδυασμός των λειτουργικών και καταναλωτικών
δαπανών με τον τζίρο και η εφαρμογή του Μοναδικού Συντελεστή Καθαρού Κέρδους
επί των ακαθάριστων εσόδων έτσι ώστε να αποτραπούν περιπτώσεις απόκρυψης
εισοδήματος με την αναγραφή πλασματικών στοιχείων στα βιβλία.

* Καθιέρωση αντικειμενικού συστήματος για τον προσδιορισμό του οφειλομένου ΦΠΑ
από τους επιτηδευματίες και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και αυτόματη
περαίωση των φορολογικών υποθέσεων στις περιπτώσεις που τα δηλούμενα κέρδη
είναι υψηλότερα κατά 30% και πάνω από εκείνα που προκύπτουν από την εφαρμογή
του Μοναδικού Συντελεστή Καθαρού Κέρδους.

Απλοποίηση του ΚΒΣ

Παράλληλα, στο πλαίσιο της φορολογικής μεταρρύθμισης το υπουργείο Οικονομικών
θα προχωρήσει στην απλοποίηση του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων (ΚΒΣ) με την
κατάργηση της υποχρέωσης θεώρησης ορισμένων βιβλίων και στοιχείων, καθώς και
πιστοποιητικών και αποδείξεων, και αναθεώρηση του συστήματος επιβολής
προστίμων για παραβάσεις του ΚΒΣ.

Με τις νέες ρυθμίσεις, οι επιτηδευματίες και οι επιχειρήσεις σταδιακά θα
απαλλαγούν από την ανάγκη θεώρησης των στοιχείων τους στις Εφορίες και απλώς
θα υποβάλλουν κάθε διαχειριστικό έτος κατάσταση στην οποία θα αναγράφουν το
είδος και τον αύξοντα αριθμό των παραστατικών και τιμολογίων που χρησιμοποιούν
στις συναλλαγές τους και τα οποία θα εκδίδονται αθεώρητα. Επίσης, θα
καταργηθούν τα πρόστιμα για τις παραβάσεις του ΚΒΣ, οι οποίες δεν θίγουν το
κύρος των βιβλίων και δεν εμποδίζουν τη διενέργεια επαληθευτικών διαδικασιών
στα λογιστικά δεδομένα της επιχείρησης.

Όμως, και τα αυτοτελή πρόστιμα θα καταργηθούν και θα προβλέπεται ένα ενιαίο
πρόστιμο για αυτοτελείς παραβάσεις που διαπιστώνονται από τον ίδιο έλεγχο.

Η μείωση των συντελεστών φορολογίας θα επηρεάσει θετικά την κερδοφορία των
επιχειρήσεων, πράγμα που θα δώσει τη δυνατότητα για συγκράτηση των τιμών των
προϊόντων τους και θα συμβάλει στην αποκλιμάκωση του πληθωρισμού. Παράλληλα με
τον περιορισμό της φορολογικής επιβάρυνσης, θα ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα
και η επενδυτική δραστηριότητα των επιχειρήσεων με θετικές επιπτώσεις στην
απασχόληση και στις αμοιβές του προσωπικού.

Σημαντικές ελαφρύνσεις θα προκύψουν για τις προσωπικές εταιρείες από την
κατάργηση του συντελεστή φορολογίας 35%, ενώ το σύστημα φορολόγησής τους θα
γίνει δικαιότερο, αφού το ποσόν του φόρου θα εξαρτάται από το ύψος των κερδών τους.

Επίσης, με την απλοποίηση του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων, οι επιχειρήσεις θα
απαλλαγούν από γραφειοκρατικές διαδικασίες στις συναλλαγές τους με την Εφορία,
οι οποίες κοστίζουν «σε χρόνο και χρήμα» και ταυτόχρονα θα υπάρξουν διαφανείς
κανόνες και αντικειμενικότερα κριτήρια για την επιβολή των προστίμων που
αφορούν παραβάσεις του Κώδικα.