Βομβαρδισμοί έως τη Δευτέρα

Άρχισε σε στρατιωτικό επίπεδο η αποκλιμάκωση δραστηριοτήτων και η προετοιμασία
υλοποίησης της συμφωνίας ειρήνευσης στο Κοσσυφοπέδιο. Τη Δευτέρα, σύμφωνα με
ΝΑΤΟϊκές πηγές, σταματούν οι βομβαρδισμοί, εφόσον δεν υπάρξουν απρόβλεπτες και
αξεπέραστες δυσκολίες, ενώ για το Σαββατοκύριακο δόθηκαν εντολές για υποτονική
αεροπορική δραστηριότητα και μείωση των προσβολών στόχων εδάφους. Κι αυτό,
όπως τονίστηκε, για να υποβοηθηθεί η έναρξη της αποχώρησης των γιουγκοσλαβικών
δυνάμεων. Εξάλλου, η Γαλλία ανακοίνωσε ότι το αεροπλανοφόρο της «Φος»
απέπλευσε από την Αδριατική και δεν θα αντικατασταθεί.

Για την εξειδίκευση του στρατιωτικού σκέλους της συμφωνίας πρόκειται να
συναντηθούν σήμερα Σάββατο αντιπροσωπείες του ΝΑΤΟ και των σερβικών δυνάμεων.
Στην αντιπροσωπεία του ΝΑΤΟ θα συμμετέχουν, όπως ανακοίνωσε χθες ο κ. Ά.
Τσοχατζόπουλος, και Έλληνες αξιωματικοί.

Η συνάντηση πιθανώς να γίνει στη μεθόριο Σκοπίων – Κοσσυφοπεδίου και
επικεφαλής των στρατιωτικών εμπειρογνωμόνων του ΝΑΤΟ θα είναι ο διοικητής της
ταχυκίνητης δύναμης της Συμμαχίας ARC, που εδρεύει στην ΠΓΔΜ, Βρετανός
στρατηγός Μ. Τζάκσον, ο οποίος προορίζεται για διοικητής της KFOR.

Μουσουλμάνοι – UCK

Στο επιτελείο του ΝΑΤΟ, στις Βρυξέλλες, υπάρχει αισιοδοξία για την προώθηση
της συμφωνίας χωρίς προβλήματα, αν και δεν λείπουν τα αγκάθια: όπως για
παράδειγμα η πληροφορία ότι σε στρατόπεδο του UCK, στην περιοχή Μάμουρα της Β.
Αλβανίας, συνεχίζεται κανονικά η εκπαίδευση.

Μάλιστα, χθες, εντοπίστηκαν και 40 ακραίοι μουσουλμάνοι να παίρνουν μέρος στις
ασκήσεις. Από την άλλη, προχωρεί η ενίσχυση της υπάρχουσας ειρηνευτικής
δύναμης στα Σκόπια. Στη Θεσσαλονίκη έφθασε το εμπορικό σκάφος «Σέντολα», το
οποίο μεταφέρει γέφυρες για τις δυνάμεις Μηχανικού που θα αναπτυχθούν.

Ελληνική διοίκηση

Από ελληνικής πλευράς, η Αθήνα αναμένει τη συνολική συγκρότηση της KFOR, τον
καθορισμό της δομής της και τον επιμερισμό των δραστηριοτήτων της, ώστε να
προχωρήσει ανάλογα την προετοιμασία της αποστολής. Στο ΝΑΤΟ έγινε δεκτή με
ικανοποίηση η δήλωση για την παραχώρηση από την Ελλάδα ενός στρατηγείου
ταξιαρχίας (περίπου 70 αξιωματικοί και υπαξιωματικοί) και δύο ταγμάτων για τη
δύναμή της. Στρατιωτικές πηγές στην Αθήνα ανέφεραν ότι η ελληνική πρόταση θα
τηρηθεί, καθώς η Ελλάδα επιθυμεί έναν αναβαθμισμένο ρόλο στην KFOR. Ο βαθμός
όμως ικανοποίησης της Αθήνας από την προσφερόμενη διοίκηση είναι αυτός που θα
καθορίσει και το ακριβές εύρος της ελληνικής συμμετοχής.

Τον τόνο επ’ αυτού έδωσε χθες ο κ. Ά. Τσοχατζόπουλος που δήλωσε ότι «η Ελλάδα
δικαιούται αλλά και είναι υποχρεωμένη να διαδραματίσει έναν σημαντικό ρόλο
στην υλοποίηση της συμφωνίας». Και επιβεβαίωσε ότι η Αθήνα διεκδικεί «μία
σημαντική αρμοδιότητα στην πολυεθνική δύναμη». Ο υπουργός Άμυνας τόνισε σε
όλους τους τόνους ότι «οι βομβαρδισμοί πρέπει να σταματήσουν αμέσως» και ότι
πριν από τη Δευτέρα να έχει ανακοινωθεί η διαδικασία εφαρμογής της συμφωνίας.

Παράλληλα, με το θέμα της ελληνικής συμμετοχής, η Αθήνα επιδιώκει να παίξει
ρόλο στη διεύρυνση του πολυεθνικού χαρακτήρα της ειρηνευτικής δύναμης,
προτρέποντας βαλκανικές και άλλες εκτός ΝΑΤΟ χώρες για αποστολή μονάδων. Για
το θέμα αυτό αντάλλαξαν χθες απόψεις ο κ. Ά. Τσοχατζόπουλος με τον Γεωργιανό
ομόλογό του, που βρίσκεται στην Αθήνα.

Σε ανθρωπιστικό επίπεδο συνεχίστηκε και χθες η αποστολή 20 τόνων βοήθειας στα
Τίρανα με αεροσκάφος C-130.

Στο Αιγαίο

Στο μεταξύ, σε εξέλιξη βρίσκονται στο Αιγαίο δύο τουρκικές ασκήσεις: η «Ντενίς
Γκουρντού» στο Β. Αιγαίο και η «Εφές ’99» στον κόλπο Ντοκούμπεκ και ανοιχτά
της Σμύρνης.

Από την αρχή, ο πόλεμος για το Κοσσυφοπέδιο ήταν ένας πόλεμος λανθασμένων
υπολογισμών, που κατέληξε χωρίς νικητές και ηττημένους. Το ΝΑΤΟ είχε υποθέσει
ότι, ύστερα από μια σχετικά μικρή περίοδο βομβαρδισμών, ο Γιουγκοσλάβος
πρόεδρος Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς θα υποχρεωνόταν σε υποχώρηση. Αντλώντας
λανθασμένα διδάγματα από τη Βοσνία, οι Δυτικοί υποτίμησαν την ιστορική και
πολιτιστική σημασία του Κοσσυφοπεδίου για τους Σέρβους. Επίσης υποτίμησαν τη
σημασία αυτής της σερβικής επαρχίας για τον Μιλόσεβιτς, που ανήλθε στην
εξουσία με την υπόσχεση να προστατεύσει τους Σέρβους του Κοσσυφοπεδίου από
τους αλβανόφωνους.

Βέβαια, φαίνεται να έσφαλε και αυτός στους υπολογισμούς του, αφού αποδέχθηκε
μια συμφωνία που δεν είναι πολύ καλύτερη από εκείνη που του είχε προσφερθεί
πριν αρχίσουν οι βομβαρδισμοί. Ο Γιουγκοσλάβος ηγέτης περίμενε διάσπαση της
Ατλαντικής Συμμαχίας, ιδιαίτερα όσο πλήθαιναν τα θύματα μεταξύ των αμάχων.
Όμως επιβεβαιώθηκαν οι υπολογισμοί του ότι το ΝΑΤΟ δεν επιθυμούσε να
διακινδυνεύσει μια χερσαία επέμβαση στη Γιουγκοσλαβία, που οι πολίτες της,
είτε συμπαθούν είτε αντιπαθούν τον Μιλόσεβιτς, είναι πρόθυμοι να δώσουν τη ζωή
τους γι’ αυτήν.

Άθικτος

Βλέποντας τις απώλειές του να αυξάνονται ­ τουλάχιστον 1.200 άμαχοι έχουν
χάσει τη ζωή τους, ενώ το ΝΑΤΟ υπολογίζει σε 5.000 τους Σέρβους στρατιωτικούς
που έχουν σκοτωθεί ­ ο Μιλόσεβιτς αποφάσισε ότι τώρα ήταν η κατάλληλη στιγμή
για να τερματίσει έναν άνισο πόλεμο. Άλλος ένας υπολογισμός, που, τουλάχιστον
για την ώρα, του επιτρέπει να βγει από τον πόλεμο με άθικτες τις δυνάμεις του.
Σε ένα αβέβαιο πολιτικό τοπίο, αναδεικνύεται σε έναν άνθρωπο που οδήγησε μια
μικρή χώρα στην περήφανη αντίστασή της εναντίον μιας συμμαχίας δεκαεννιά από
τις ισχυρότερες χώρες του κόσμου.

Για την εφαρμογή της ειρηνευτικής συμφωνίας που επιτεύχθηκε προχθές στη
γιουγκοσλαβική πρωτεύουσα, ο Ρώσος απεσταλμένος στα Βαλκάνια Βίκτορ
Τσερνομίρντιν και ανώτεροι αξιωματούχοι της Δύσης συμφώνησαν να μεταβούν
σήμερα στο Βελιγράδι στρατιωτικοί εμπειρογνώμονες του ΝΑΤΟ για να οργανώσουν
την αποχώρηση των γιουγκοσλαβικών στρατευμάτων από το Κοσσυφοπέδιο.

Στο Βελιγράδι

Σύμφωνα με εκπρόσωπο Τύπου του Τσερνομίρντιν, ο Ρώσος απεσταλμένος συμφώνησε
στη μετάβαση στρατιωτικών εμπειρογνωμόνων της Συμμαχίας στο Βελιγράδι, σε
τηλεφωνική επικοινωνία που είχε με τον Αμερικανό αναπληρωτή υπουργό Εξωτερικών
Στρόουμπ Τάλμποτ και με τον Φινλανδό πρόεδρο Μάρτι Αχτισαάρι.

Το ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων Ιτάρ-Τας επικαλούμενο συνεργάτη του
Τσερνομίρντιν μετέδωσε ότι οι εμπειρογνώμονες θα εργαστούν υπό την αιγίδα του
ΟΗΕ και ότι αντιπρόσωποι του ρωσικού υπουργείου Άμυνας θα εργαστούν επίσης στη
Γιουγκοσλαβία ως μεσολαβητές υπό ρωσική διοίκηση.

Ο Κλίντον

Ενθαρρυμένος από την αποδοχή από τη Γιουγκοσλαβία του διεθνούς ειρηνευτικού
σχεδίου εμφανίστηκε ο Αμερικανός πρόεδρος Μπιλ Κλίντον, αλλά εξέφρασε και την
επιφυλακτικότητά του για το αν ο Γιουγκοσλάβος πρόεδρος Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς
θα τηρήσει τις υποσχέσεις του.

Ο Μπιλ Κλίντον τόνισε ότι η διακοπή των βομβαρδισμών του ΝΑΤΟ μπορεί να
σημειωθεί «πολύ σύντομα», με την προϋπόθεση ότι το Βελιγράδι θα αρχίσει «μια
στρατιωτικά επαληθεύσιμη απόσυρση» των δυνάμεών του από το Κοσσυφοπέδιο.

«Αγωνιώ να τερματιστούν οι βομβαρδισμοί κατά της Γιουγκοσλαβίας, αλλά όχι πριν
το ΝΑΤΟ έχει αποδείξεις ότι ο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς συμμορφώνεται προς τους
όρους της Συμμαχίας για την ειρηνευτική συμφωνία στο Κοσσυφοπέδιο»,
υπογράμμισε ο Αμερικανός πρόεδρος σε συνέντευξη που παραχώρησε στην εκπομπή
«Καλημέρα Αμερική» του τηλεοπτικού δικτύου ABC.

Και διευκρινίζοντας ότι το ΝΑΤΟ θα συνεχίσει τους βομβαρδισμούς, πρόσθεσε:
«Πιστεύω ότι είναι σημαντικό να συνεχίσουμε τη στρατιωτική δράση έως ότου να
έχουμε κάποιες αποδείξεις ότι δεν είναι μόνο λόγια. Θέλουμε να ξέρουμε ότι οι
στρατιωτικές δυνάμεις αποσύρονται και θέλουμε να έχουμε το χρονοδιάγραμμα για
την είσοδο των ανθρώπων μας. Θέλουμε μια στρατιωτικά επαληθεύσιμη απόσυρση και
μία συμφωνία για την είσοδο της διεθνούς δύναμης».

Σε τρεις ημέρες

Η αμερικανική κυβέρνηση δήλωσε ότι η εμπροσθοφυλακή των αμερικανικών
ειρηνευτικών δυνάμεων ετοιμάζεται να μεταβεί στο Κοσσυφοπέδιο «μέσα σε
ημέρες», μαζί με τους βαριά εξοπλισμένους ΝΑΤΟϊκούς συμμάχους, αφού
επαληθευθεί η υπεσχημένη αποχώρηση των Σέρβων. Για να μην υπάρξει κενό στο
Κοσσυφοπέδιο, η Βρετανία ανακοίνωσε ότι 4.000 στρατιώτες της θα αναχωρήσουν
αμέσως για τα Βαλκάνια, ορισμένοι από αυτούς εντός 24 ωρών, στο πλαίσιο της
ειρηνευτικής συμφωνίας.

Πάντως, ο Μάρτι Αχτισαάρι εμφανίστηκε αβέβαιος αν ο Μιλόσεβιτς θα εφαρμόσει το
ειρηνευτικό σχέδιο, αλλά τόνισε ότι ο ίδιος είναι αισιόδοξος.

«Υπάρχουν πολλά πράγματα που μπορεί να πάνε στραβά, αλλά η αίσθησή μου είναι
ότι η γιουγκοσλαβική κυβέρνηση έχει λάβει μία στρατηγική απόφαση και ελπίζω
ότι δεν θα αποτύχουμε στην εφαρμογή της», τόνισε στους δημοσιογράφους, στο Ελσίνκι.