Οι νάρκες στο μονοπάτι της ευρωπαϊκής οικονομίας

Τέσσερα ευρωπαϊκά ερευνητικά ινστιτούτα υποστηρίζουν ότι υπάρχει μεγάλη
πιθανότητα να μην ανακάμψει φέτος η ευρωπαϊκή οικονομία

Σφοδρή κριτική δέχεται ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Βιμ Ντούιζενμπεργκ, για τον τρόπο άσκησης της νομισματικής πολιτικής στη ζώνη ευρώ

Η ευρωπαϊκή οικονομία έχει ήδη μπει στο μονοπάτι της ανάκαμψης. Αυτό
τουλάχιστον υποστηρίζουν οι περισσότεροι διεθνείς οικονομικοί οργανισμοί και
αναλυτές από ολόκληρο τον κόσμο. Ωστόσο πρόσφατα, τέσσερα ευρωπαϊκά ερευνητικά
ινστιτούτα υποστηρίζουν ­ σε έκθεσή τους ­ ότι υπάρχουν σημαντικοί κίνδυνοι
που μπορούν να ανακόψουν την αναπτυξιακή πορεία της Ευρώπης. Οι εξασθενημένη
παγκόσμια οικονομία και ο κίνδυνος παγκόσμιας κατάρρευσης των χρηματιστηριακών
αγορών αποτελούν τις νάρκες στο μονοπάτι της ευρωπαϊκής οικονομίας.

Επιπλέον, οι συντάκτες της έκθεσης υποστηρίζουν ότι είναι μάλλον απίθανο για
τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να χρησιμοποιήσουν τα όπλα την αύξησης των δαπανών
ή της μείωσης της φορολογίας, προκειμένου να «κεντρίσουν» τις οικονομίες τους,
με δεδομένους τους περιορισμούς που προβλέπει το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης.

Οι αναλυτές ασκούν, επίσης, έντονη κριτική στους Ευρωπαίους πολιτικούς για την
αποτυχία τους να προχωρήσουν σε μεταρρυθμίσεις της αγοράς εργασίας, οι οποίες
θα βοηθούσαν στην προσπάθεια δημιουργίας νέων θέσεων εργασίας. Παράλληλα,
ασκούν κριτική και στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα για τη σύγχυση που έχει
προκαλέσει στις χρηματοπιστωτικές αγορές με την αδικαιολόγητη μυστικοπάθειά της.

Προβλέψεις

Οι ρυθμοί ανάπτυξης προβλέπεται ότι θα φτάσουν φέτος στη ζώνη ευρώ το 2%, ενώ
το 2000 θα αγγίξουν το 2,5%. Η χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής ­ η μείωση
των επιτοκίων και η εξασθένιση του ευρώ ­ θα βοηθήσουν την ευρωπαϊκή
οικονομία, αλλά η κατάσταση της παγκόσμιας οικονομίας μπορεί να αποδειχθεί
τροχοπέδη στην ευρωπαϊκή ανάπτυξη.

Τις χειρότερες προοπτικές εμφανίζουν η Γερμανία και η Ιταλία, οι οποίες
αναμένεται να παρουσιάσουν ρυθμούς ανάπτυξης φέτος κάτω του 1,5%. Και οι δύο
χώρες έχουν δεχτεί σοβαρό πλήγμα από τη μείωση του διεθνούς εμπορίου, ενώ η
Ιταλία θα δεχτεί πιθανότατα τις μεγαλύτερες αρνητικές επιδράσεις ­ σε σχέση με
τις άλλες χώρες της ζώνης ευρώ ­ από την κρίση στο Κόσοβο.

Κίνδυνοι κατάρρευσης

Στην έκθεση των τεσσάρων ινστιτούτων σημειώνεται ότι υπάρχει ένας διαρκώς
αυξανόμενος κίνδυνος για κατάρρευση της χρηματιστηριακής αγοράς της Νέας
Υόρκης.

Όπως εκτιμάται, μια μέση μείωση 20% στις χρηματιστηριακές αγορές όλου του
κόσμου θα έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση του ευρωπαϊκού ακαθάριστου προϊόντος
κατά 0,75% μετά δύο χρόνια, ακόμη και αν η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα
αντιδράσει προχωρώντας σε νέα περικοπή των επιτοκίων. Οι επιδράσεις στην
Ευρώπη θα είναι ανάλογες με αυτές που θα δεχτεί η αμερικανική οικονομία
(μείωση 1% του αμερικανικού ΑΕΠ).

Οι ειδικοί των τεσσάρων ινστιτούτων ­ σε αυτά περιλαμβάνεται το Εθνικό
Ινστιτούτο Οικονομικής και Κοινωνικής Έρευνας της Βρετανίας ­ εξαπολύουν
επίθεση κατά της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για την καλλιέργεια σύγχυσης
σχετικά με την πολιτική της.

Η έκθεση αναφέρει ότι η προσφορά χρήματος αυξάνεται με ταχύτερους ρυθμούς από
τον στόχο της ΕΚΤ, ενώ ανοδική πορεία ακλουθεί και ο πληθωρισμός στη ζώνη
ευρώ.

Επίσης, αναφέρεται ότι η αιφνιδιαστική μείωση κατά μισή ποσοστιαία μονάδα των
ευρωπαϊκών επιτοκίων τον περασμένο μήνα δεν ήταν αντίδραση στους χαμηλούς
ρυθμούς ανάπτυξης της ευρωπαϊκής οικονομίας.

«Αν η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα επιθυμεί να διατηρήσει την αξιοπιστία της και
να βελτιώσει τη διαφάνεια των αποφάσεών της, πρέπει να γίνουν αλλαγές στις
διαδικασίες λειτουργίας της», αναφέρεται χαρακτηριστικά στην έκθεση. Οι
συντάκτες συστήνουν στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ­ και την Τράπεζα της
Αγγλίας ­ να ανακοινώσουν έναν στόχο όσον αφορά τον πληθωρισμό.

Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δεν αποφεύγουν την κριτική, καθώς η πορεία ανάπτυξης
είναι απίθανο να δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας.

Η έκθεση αναφέρει: «Είναι αναγκαία η ταχύτερη πρόοδος στις μεταρρυθμίσεις της
αγοράς εργασίας, αν η Ευρώπη επιθυμεί να μην αναβιώσει η ανεργία».

Η πρόταση αυτή αντανακλά τις απόψεις πολλών οικονομολόγων. Ο Τζον Λιουέλιν,
επικεφαλής οικονομολόγος του οίκου Λέχμαν Μπράδερς, προειδοποιεί ότι οι
μεταρρυθμίσεις στις αγορές εργασίας της Γαλλίας και της Γερμανίας προχωρούν με
πολύ αργούς ρυθμούς.

Λέει χαρακτηριστικά: «Οι κυβερνήσεις αποτυγχάνουν. Οι προσπάθειές τους
εξαντλούνται και αυτό θα έχει αρνητικές επιπτώσεις στη μακροπρόθεσμη πορεία
οικονομικής ανάκαμψης».

Ο επιχειρηματικός κλάδος στη ζώνη ευρώ αναδιαρθρώνεται με ταχείς ρυθμούς,
υποστηρίζει ο Λιουέλιν, προκειμένου να βελτιώσει τις αποδόσεις των μετοχών.
«Ωστόσο οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δεν κάνουν το καθήκον τους» για τη
μεταρρύθμιση των αγορών εργασίας.