[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

Οι δύο Ελληνίδες δικαστίνες, η Γαρυφαλλιά και η Ευαγγελία, ήταν κουρασμένες.
Είκοσι ώρες με πούλμαν από την Ελλάδα, μέσω Βουλγαρίας, και οι βόμβες να
πέφτουν σα το χαλάζι, παρά τις διακηρύξεις των «8» περί ειρήνευσης, έκαναν το
ταξίδι κουραστικό.

Όταν έφτασαν στο Κραγκούγεβατς, αυτή την ιστορική πόλη του Β’ Παγκόσμιου
Πολέμου, όπου οι ναζί εκτέλεσαν… 7.000 Σέρβους ­ ανάμεσά τους 300 παιδιά ­
πήγαν κατευθείαν στο δικαστικό μέγαρο.

Το κτίριο δεν είχε χτυπηθεί από πυραύλους, όπως τα εργοστάσια της ZASTAVA,
όπου έμειναν χωρίς δουλειά 33.000 εργάτες. Και, επομένως, δεν υπήρξαν
δυσκολίες. Το πρόγραμμα τηρήθηκε. Η εικονική δίκη του ΝΑΤΟ «φιλοξενήθηκε» στη
μεγάλη αίθουσα.

Η Γαρυφαλλιά, η Ευαγγελία και ένας Σέρβος δικαστής, ο Ζλάτκο, αποτέλεσαν τη
σύνθεση του δικαστηρίου. Κάποιος «έπαιξε» τον κατηγορούμενο ­ το ΝΑΤΟ ­ και
κάποιοι άλλοι τους δικηγόρους των δύο «πλευρών».

Η Βάσω, μία ακόμη Ελληνίδα ­ «παράγων» κι αυτή στη δίκη ­ άφησε για λίγο το
επάγγελμα της συμβολαιογράφου και έκανε με τη φωτογραφική της μηχανή τον
φωτορεπόρτερ και τον πολεμικό ανταποκριτή.

«Ν’ απαθανατίζεις τα μεγάλα γεγονότα, για να μην ξεχνιούνται. Η ιστορική μνήμη
είναι το μεγάλο όπλο των λαών», την είχαν μάθει η μάνα και ο πατέρας. Κι αυτή
το… παράκανε.

Έστρεφε συνεχώς τον φακό στο δικαστήριο, στο εδώλιο, στην αίθουσα και
φωτογράφιζε με πάθος. Πού θα ξανάβρισκε την ευκαιρία «να δικάζεται το ΝΑΤΟ για
εγκλήματα πολέμου»…

Όταν βγήκε η απόφαση «εις θάνατον», έπεσε χειροκρότημα στην αίθουσα. Όλοι
είχαν το αίσθημα ότι αποδόθηκε δικαιοσύνη.

Η Βάσω, όμως, είχε τις ανησυχίες της. Ήθελε να πάρει δήλωση από τις Ελληνίδες
δικαστίνες, που ταξίδεψαν, με τέτοιο… καιρό, στη Γιουγκοσλαβία.

«Η απόφαση βγήκε… Θα εκτελεσθεί η ποινή;», ρώτησε με αφέλεια. «Βάσω αφού
όλες, εμείς κι εσύ, είμαστε μητέρες», της είπαν με μία φωνή η Γαρυφαλλιά και η
Ευαγγελία. «Ήρθαμε εδώ να συμβάλουμε ­ έστω με αυτή την εικονική δίκη ­ να
σταματήσει ο πόλεμος και οι βομβαρδισμοί. Δεν μπορούμε να βουτήξουμε τα χέρια
μας στο αίμα, όπως αυτοί οι παπιγιονάκηδες, οι εκπρόσωποι της “συμμαχίας”»!