«Ναι» της Ευρώπης για παλαιστινιακό κράτος

Σημαντική νίκη στον αγώνα του για την ανακήρυξη παλαιστινιακού κράτους θεωρεί
ο Γιασέρ Αραφάτ το γεγονός ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση αναγνωρίζει το δικαίωμα του
λαού του να αποκτήσει δικό του κράτος. Αν και οι Ηνωμένες Πολιτείες
ανακοίνωσαν ότι «δεν συμμερίζονται τις ευρωπαϊκές απόψεις», πολλαπλασιάζονται
και στην Ουάσιγκτον οι ενδείξεις της αναγνώρισης του μελλοντικού
παλαιστινιακού κράτους.

Σκίτσο από την εφημερίδα «Le Monde»

Η Ευρωπαϊκή Ένωση αναγνωρίζει στους Παλαιστινίους όχι μόνο το δικαίωμα σ’ ένα
κράτος, αλλά και την ανακήρυξή του τη στιγμή που οι ίδιοι θα κρίνουν
κατάλληλη. Με ανακοίνωσή τους, που εκδόθηκε στις 25 Μαρτίου, κατά τη σύνοδο
κορυφής του Βερολίνου, οι «15» επιβεβαίωσαν «το μόνιμο και χωρίς περιορισμούς
δικαίωμα των Παλαιστινίων στην αυτοδιάθεση, συμπεριλαμβανομένης της
πιθανότητας δημιουργίας κράτους» και εξέφρασαν την ευχή για «ταχεία άσκηση
αυτού του δικαιώματος», που «δεν επιδέχεται κανένα βέτο». Οι «15» δήλωσαν
επίσης διατεθειμένοι να «αντιμετωπίσουν την πιθανότητα αναγνώρισης ενός
παλαιστινιακού κράτους, όταν έρθει η ώρα».

Στον αγώνα του για την αναγνώριση της παλαιστινιακής κυριαρχίας, ο Γιασέρ
Αραφάτ κέρδισε μια σημαντική νίκη. Αμετακίνητος στο δικαίωμα του λαού του να
αποκτήσει κράτος, δεν είναι πρόθυμος ­ όπως ζητούν πολλές χώρες, μεταξύ των
οποίων και οι «15» ­ να υποχωρήσει και να αναβάλει την ανακήρυξη της
ανεξαρτησίας. Απαιτεί, όμως, εγγυήσεις, κυρίως διεθνή αναγνώριση. Η Ε.Ε. τού
την παραχώρησε. Είναι μεγάλη η απόσταση που διήνυσε η Ε.Ε. μέσα σε λίγους
μήνες: στη σύνοδο κορυφής του Κάρντιφ, τον Ιούνιο του 1998, απλώς «δεν
απέκλειε την πιθανότητα ανακήρυξης ενός κράτους». «Το Βερολίνο είναι ένα
Κάρντιφ ενισχυμένο κατά πολύ», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Γερμανός καγκελάριος
Γκέρχαρντ Σρέντερ, ο οποίος δέχτηκε πρόσφατα τον Γιασέρ Αραφάτ.

Η αλλαγή στη στάση των Ευρωπαίων οφείλεται σε δύο γεγονότα, εξηγεί ο Ναμπίλ
Σαάτ, διπλωματικός σύμβουλος του Παλαιστίνιου προέδρου: το πρώτο είναι η
δημοσιοποίηση της πρόθεσης του Γιασέρ Αραφάτ να ανακηρύξει παλαιστινιακό
κράτος στις 4 Μαΐου ­ ημερομηνία κατά την οποία λήγει η μεταβατική περίοδος
της παλαιστινιακής αυτονομίας, σύμφωνα με τις συμφωνίες του Όσλο.

Το δεύτερο υπήρξε η πτώση της ισραηλινής κυβέρνησης και η επιλογή της 17ης
Μαΐου για τη διενέργεια των πρόωρων εκλογών, επιλογή-απάντηση στα σχέδια των Παλαιστινίων.

Άρνηση των ΗΠΑ

Αλλά, προς μεγάλη απογοήτευση των Παλαιστινίων, οι Ηνωμένες Πολιτείες
εξακολουθούν πάντα να αρνούνται να αναγνωρίσουν ένα παλαιστινιακό κράτος.
Αλλά, δεν διατύπωσαν αντιρρήσεις για την ευρωπαϊκή θέση, η οποία είναι
αντίθετη από τη δική τους.

Αυτή η «αμερικανική ανοχή» έπαιξε οπωσδήποτε ρόλο στη διαμόρφωση της θέσης
χωρών όπως της Γερμανίας και της Βρετανίας, οι οποίες ­ για διαφορετικούς
λόγους η καθεμία ­ δεν θέλουν να δυσαρεστήσουν το εβραϊκό κράτος.

Η θέση των «15», όμως, ενισχύει την παλαιστινιακή υπόθεση σε διεθνές επίπεδο.
Όπως επισημαίνει ο Ναμπίλ Σαάτ, ο Καναδάς και η Ιαπωνία βρίσκονται στο ίδιο
μήκος κύματος με την Ε.Ε. Αλλά και ορισμένες αμερικανικές πρωτοβουλίες
αποτελούν επίσης ενδείξεις αναγνώρισης της παλαιστινιακής κυριαρχίας,
υπογραμμίζει ο Ναμπίλ Σαάτ και υπενθυμίζει την πρόσφατη επίσκεψη του προέδρου
των ΗΠΑ Μπιλ Κλίντον στη Γάζα, τη σύσταση αμερικανο-παλαιστινιακής επιτροπής
για την προώθηση του διαλόγου και της συνεργασίας ή την αποφασιστικότητα της
αμερικανικής κυβέρνησης να συγκεντρώσει 900 εκατομμύρια δολάρια για παροχή
βοήθειας προς τους Παλαιστινίους.

Με δεδομένο αυτό το κλίμα, ο Γιασέρ Αραφάτ θα αναβάλει την ανακήρυξη του
παλαιστινιακού κράτους; «Η απάντηση θα δοθεί την πρώτη βδομάδα του Απριλίου»,
απαντά ο Ναμπίλ Σαάτ, «όταν δηλαδή ο Γιασέρ Αραφάτ ολοκληρώσει τις συσκέψεις
του με την ηγεσία της παλαιστινιακής αρχής και της ΟΑΠ».

ΟΙ «15», για τους οποίους «η δημιουργία ενός παλαιστινιακού
δημοκρατικού, βιώσιμου και ειρηνικού παλαιστινιακού κράτους θα είναι η
καλύτερη εγγύηση για την ασφάλεια του Ισραήλ», υπέδειξαν αναβολή ενός χρόνου,
έτσι ώστε να δοθεί η δυνατότητα στη μελλοντική ισραηλινή κυβέρνηση να αρχίσει
διαπραγματεύσεις για το οριστικό καθεστώς της Δυτικής Όχθης και της Γάζας.
Επιπλέον, οι «15» εκτιμούν ότι το εβραϊκό κράτος δεν έχει κανένα δικαίωμα να
ασκήσει βέτο στην ανακήρυξη του παλαιστινιακού κράτους.

Η Παλαιστινιακή Αρχή αντιμετωπίζει από την πλευρά της το ενδεχόμενο να
αναβάλει την ανακήρυξη του παλαιστινιακού κράτους για ένα διάστημα 6-8 μηνών.

Μια ενδεχόμενη αναβολή δικαιολογείται από τη διεξαγωγή των ισραηλινών
εκλογών, εξηγεί ο Ναμπίλ Σαάτ, αλλά δεν πρέπει να τραβήξει σε μάκρος και να
συμπέσει με την προεκλογική περίοδο στις Ηνωμένες Πολιτείες, οπότε παραλύει
κάθε κυβερνητική δραστηριότητα.